100 YILLIK GELENEK: HALK DİPLOMASİSİ

Moskova’da “Halk Diplomasisi”nin 100. yılı: Uluslararası İşbirliği Forumu yapıldı.

Moskova, halk diplomasisinin 100. yıl dönümünde Uluslararası İşbirliği Forumu’na ev sahipliği yaptı. 26-27 Ekim 2025’te Moskova’daki Ulusal Merkez “Rusya”da düzenlenen forum, 100’ü aşkın ülkeden 2 bini aşkın katılımcıyı bir araya getirdi. Etkinlikte, Sovyetler Birliği döneminde kurulan VOKS’un (1925) mirasına dayanan halk diplomasisinin önemi vurguladı.

Sovyet mirası bir kurum

VOKS, kurulduğu ilk günlerden bu yana uluslararası alanda kültürel, bilimsel diyalog kapılarını araladı. Özellikle Batı’dan gelen önemli ziyaretçiler, bu örgütün şemsiyesi altında Sovyet – Batı diyaloğunun gelişmesinde önemli rol oynadı.

VOKS’un kuruluşundan 1930 yılına kadar önde gelen figürü, “dünya devrimi” teorisiyle tanınan Bolşevik Leon Troçki’nin kız kardeşi ve Sovyet lideri Lev Kamenev’in eşi Olga Kameneva idi. İlerleyen dönemlerde örgüt, Sovyet politbürosunun en önemli dış politika araçlarından olmaya devam etti.

5 Nisan 1925’te kurulan VOKS’ un  (Yabancı Ülkelerle Kültürel İlişkiler için Tüm Birlik Topluluğu) başlattığı kültürel ilişkiler geleneği bugün Rus kamu diplomasisi kurumu Rossotrudniçestvo çatısı altında sürdürülüyor.

Rus liderliğinin mesajları: Çok kutupluluk

Rossotrudniçestvo, UNESCO Rusya Komisyonu ve ilgili devlet kurumlarının desteğiyle düzenlenen forumun açılış oturumunda Cumhurbaşkanı Vladimir Putin’in mesajı okundu. Başkanlık Danışmanı Valeriy Fadeev’in aktardığı mesajda halk diplomasisinin zor dış politika koşullarında bile “ülkenin meşru çıkarlarını” destekleyen çok taraflı anlayış ve adil, demokratik, çok kutuplu bir düzen vizyonuna katkı sunduğunu vurguladı.

Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov video hitabında, forumun “eşit ve dürüst ortaklığa açık” yaklaşımını öne çıkardı. Lavrov mesajında  neokolonyalizmle mücadele, Büyük Yurtseverlik Savaşı’nın 80. yılı ve geleneksel manevi-ahlaki değerler gibi başlıklara yer verdi.

Forumda, “karşı-anlatı” kültürel içerikler ve medya diplomasisi oturumlarında çok sayıda seçkin konuşmacı yer aldı. Rusya Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Maria Zaharova, dijital çağda bilgi akışının dış politika iletişimindeki rolüne dikkat çekti.

Etkinliğin organizatörlerinden Russia Today (RT), Rossiya Segodnya ve Sputnik’in Genel Yayın Yönetmeni Margarita Simonyan ve  Rus şirketi “Znaniye”nin Genel Müdürü Maxim Dreval da oturumlarda yer aldı. Almanya’nın önde gelen  tarihçilerinden Alexander Rahr da forumun katılımcıları arasındaydı.

Forumun konuşmacılarından ünlü yönetmen Emir Kusturica ise woke kültür eleştiri yaptı ve Avrupa’nın Rönesans’a dayanan kültürel kodları yeniden hatırlaması gerektiğinden bahsetti.

Yönetmen Emir Kusturica

Forum Küresel Güneyi Buluşturdu

Forumda Afrika ilgi odağı oldu. BRICS ortaklıkları ve Güney-Güney işbirliğine yönelik vurgular konuşmalarda öne çıktı.

Uluslararası İşbirliği Forumu kapsamında, küresel gazetecilikte dürüstlük ve bütünlüğü kutlayan 4. Uluslararası Medya Ödülü “Honest View” 2025 ödül töreni gerçekleştirildi.

Yarışma, CSI, Afrika, Asya, Batı Avrupa, Kuzey ve Güney Amerika dahil 75 ülkeden 821 adayla ve 100’den fazla gazetecinin katılımıyla düzenlendi.

Grand Prix “Honest View” ödülü, Sırp televizyon kanalı “Balkan Trip” muhabiri, televizyon sunucusu, “Bodybuilder” (“Kültürel Turist”) ve “Oaza” (“Vaha”) adlı seyahat projeleri ve belgesellerinin yazarı Boško Kozarski’ye verildi.

Harici GYY Tunç Akkoç – Rossotrudnichestvo Başkanı Yevgeniy Primakov

Rossotrudniçestvo Başkanı Yevgeniy Primakov, ödül töreninde yaptığı konuşmada “Günümüz Rusya’sı hakkında dürüstçe yazmak ve belgelemek cesaret gerektiren bir eylemdir. Dürüstlük genel olarak cesaret gerektirir.” ifadelerini kullandı.

Foruma Türkiye’den Harici Medya davet edildi. Harici Genel Yayın Yönetmeni Tunç Akkoç ve Harici Editörü Mehmet Kıvanç forumda Türkiye’yi temsil etti.

Ödül töreni katılımcıları