Bizi Takip Edin

Diplomasi

AB: Göçe karşı Libyalılarla birlikte çalışmalıyız

Yayınlanma

AB, “Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin’in göçü silah olarak kullanmaya devam etmesini önleme” gerekçesiyle Halife Hafter ile müzakereye hazırlanıyor.

AB Göç Komiseri Magnus Brunner, cuma günü Bavyera Alplerinde düzenlenen Avrupa içişleri bakanları zirvesinde POLITICO’ya verdiği röportajda, “Rusya’nın Libya’daki etkisini artırması tam da bizim endişemizdir ve bu yüzden Libya ile de ilişki kurmalıyız. Rusya’nın göçmenleri ve göç meselesini bir bütün olarak Avrupa’ya karşı bir silah olarak kullanma tehlikesi kesinlikle var. Bu silahlandırma halihazırda devam ediyor ve elbette Rusya’nın Libya’da da aynı şeyi yapacağından korkuyoruz,” dedi.

Brunner’ın açıklamaları, Hafter’in, Kuzey Afrika’dan ülkelerine gelen göçmen akınını durdurmak isteyen İtalya, Yunanistan ve Malta’nın bakanlarıyla birlikte Libya’yı ziyaret eden göçmen komiseri Bingazi’den kovarak Brüksel’i küçük düşürmesinden sadece birkaç hafta sonra geldi.

O dönemde Libyalı yetkililer, Brunner’ı “istenmeyen kişi” ilan etmişti. POLITICO’nun yetkililerle yaptığı görüşmelere dayanan bir habere göre, Brunner ve Avrupa diplomatik heyetinin diğer üyeleri, dünyanın çoğunun tanımadığı bir yönetimi meşrulaştırmakla suçlanmaktan korktukları için Hafter’in bakanlarıyla yapılan toplantıda fotoğraf çektirmeyi reddettiler.

AB’nin Team Europe çerçevesi altında yeni göç müzakerelerini başlatmak amacıyla planlanan ziyaret, Libya’nın doğu kesiminde bulunan hükümet tarafından engellenmişti. Libya hükümeti, heyeti ulusal egemenliği ihlal etmek, diplomatik protokolleri ihlal etmek ve yabancı yetkililer için geçerli giriş prosedürlerini göz ardı etmekle suçlamıştı.

Brunner’ın yorumları, AB’nin Hafter ile görüşmeleri yeniden başlatmayı planladığını gösteriyor. Hafter, ülkenin doğusundaki Libya Ulusal Ordusunu kontrol ediyor.

Brunner, “Bingazi’de karşımızda oturanların kim olduğunu bilmiyorduk. Süreç açısından her şey tam olarak net değildi. Bu yüzden sonunda görüşmeler gerçekleşmedi. Ancak elbette bu görüşmeleri her an devam ettirmeye hazırız. Bence bu acilen gerekli,” diye ekledi.

Komiser, AB ile Hafter’i temsil eden yetkililer arasındaki görüşmeler hakkında “teknik düzeyde hâlâ çok iyi işleyen iletişim kanalları olduğunu” söyledi.

İtalya ve Yunanistan, Libya’dan tekneyle gelen sığınmacı sayısının artması nedeniyle alarm zillerini çalmış durumda. AB’ye düzensiz geçişler 2025’in ilk yarısında bir önceki yılın aynı dönemine göre yüzde 20 azalırken, Kuzey Afrika’dan orta Akdeniz rotası üzerinden gelenlerin sayısı arttı ve bu rota, tüm düzensiz girişlerin yüzde 39’unu oluşturarak blokun en yoğun rotası olmaya devam etti.

Libya’dan gelen sığınmacı sayısındaki artışa yanıt olarak, Yunanistan hükümeti Kuzey Afrika’dan deniz yoluyla Yunanistan’a gelen göçmenlerin sığınma başvurularının işlenmesini ilk etapta üç ay süreyle askıya aldı.

AB’nin endişesinin merkezinde, Rusya’nın Libya’da, AB yetkililerinin blok aleyhine yürütülen ve göçü silah olarak kullanan bir hibrit savaş olarak nitelendirdiği taktiği uygulayacağı korkusu yatıyor.

AB ülkeleri, Minsk ve Moskova’yı, sığınmacıların Polonya ve Litvanya üzerinden düzensiz geçişlerini kolaylaştırmakla suçluyordu.

Brunner, Rusya’nın Libya’daki etkisinin tehlikeleri nedeniyle Avrupa’nın Hafter ile görüşmeler yapmaktan ve “göç diplomasisi konusunda seçeneklerimizi masaya koymaktan” başka seçeneği kalmadığını söyledi.

Brunner, bunun göç müzakerelerini Libya’ya kalkınma yardımı veya Libyalıların Avrupa vizesi almasını kolaylaştırma gibi konularla birleştirmeyi gerektireceğini belirtti.

Bugün (22 Temmuz), AB içişleri bakanlarının Brunner’in de katılacağı Kopenhag’daki gayri resmi zirvede Libya’ya nasıl davranılacağı konusunu ele alması bekleniyor.

18 Temmuz’da Almanya’da düzenlenen göç zirvesinde, içişleri bakanları daha sıkı Avrupa göç kuralları için ortak öneriler üzerinde anlaşmaya çalıştılar ve AB dışında reddedilen sığınmacılar için geri dönüş merkezleri kurulması ve Suriye ve Afganistan’a sınır dışı edilmenin mümkün hale getirilmesi dahil bir dizi önlem üzerinde uzlaşma sağladılar.

Zirve, Almanya ve Fransa tarafından ortaklaşa düzenlendi ve Polonya ve Danimarka gibi göç konusunda sert tutum sergileyen diğer AB ülkeleri de katıldı.

Libya, AB liderleri için özel bir endişe kaynağı olmaya devam ediyor. BM Mülteciler Yüksek Komiserliği rakamlarına göre, Kuzey Afrika ülkesinde 600.000’den fazla yerinden edilmiş kişi bulunuyor.

AB, insan hakları ihlallerine ilişkin yaygın raporlara rağmen, göçmenlerin bloğa ulaşmasını önlemek için Libya Sahil Güvenlik Teşkilatına fon sağlıyor.

2023 yılında Birleşmiş Milletler, Libya’da göçmenlere karşı işlenen insanlık suçlarına dair kanıtları içeren bir rapor yayınladı. Raporda, sistematik işkence ve cinsel köleliğe dair “ezici” kanıtlar da yer aldı.

Libya’nın batı kısmı, başkenti Trablus olan Ulusal Birlik Hükümeti tarafından kontrol ediliyor. Hafter, ülkenin doğu kısmını kontrol ediyor.

Avrupalı liderler, Afrika’dan gelen “düzensiz göçü” durdurmak için Libya yöneticileriyle uzun süredir ilişkiler içinde. Bu ilişkiler, 2011’deki NATO destekli isyanda öldürülen eski lider Muammer Kaddafi dönemine kadar uzanıyor.

Diplomasi

UEFA, FIFA’nın özelleştirilmesi halinde Dünya Kupası’nı boykot edecek

Yayınlanma

Avrupa futbolunun yönetim organı olan UEFA, FIFA’nın ticari faaliyetlerinin bir kısmını özelleştirmeye yönelik öneriyi kabul etmesi halinde, oybirliğiyle Dünya Kupası’nı boykot etme kararı aldı.

FIFA salı günü, ticari faaliyetlerini özel bir kuruluşa devretmeyi öngören bir öneri yayınladı.

Bu öneride, ABD Başkanı Donald Trump’ın damadı Jared Kushner’ın kardeşi Josh Kushner’ın CEO’su olduğu Thrive Capital’in baş yatırımcı olarak adı geçti.

UEFA, yaptığı açıklamada, “Dünya Kupası bir yatırım ürünü olarak değerlendirilemez. Hiçbir kısmı asla özel yatırımcılara devredilmemelidir. Dünya Kupası satılık değildir,” demişti.

Teklifin kabul edilmesi için FIFA’nın 211 üye federasyonunun çoğunluğunun desteği gerekiyor.

Fakat teklif Avrupa genelinde yoğun eleştirilere maruz kaldı. UEFA, yalnızca 55 üye federasyondan oluşuyor.

Açıklamada, “FIFA Dünya Kupası futbola aittir. Her zaman da öyle kalacaktır. Avrupa’nın söz hakkı olduğu sürece, Dünya Kupası asla satılık olmayacaktır,” denildi.

Avrupa Birliği Spor Komiseri Glenn Micallef, X’te yaptığı açıklamada, “UEFA’nın bu açıklamasını memnuniyetle karşılıyorum ve tutumunu tam olarak destekliyorum,” dedi ve “Avrupa futbol federasyonlarının yönetişim konusunda öncülük etmesinden gurur duyduğunu” ekledi.

Çarşamba günü komisyon üyesi, “rekabet hukuku hususları” gerekçesiyle FIFA’nın önerisini soruşturma tehdidinde bulunmuştu.

Kadınlar U-20 Dünya Kupası eylül ayında düzenlenecek ve FIFA planlarından vazgeçmezse, bu turnuva Avrupa futbol federasyonlarının boykotu sonuna kadar sürdürme kararlılığının ilk sınavı olabilir.

Kadınlar ve erkekler U-17 Dünya Kupaları da 2026’nın ilerleyen aylarında düzenlenecek.

En son 2023’te İspanya’nın kazandığı tam kadro Kadınlar Dünya Kupası ise 2027’de Brezilya’da gerçekleştirilecek.

POLITICO Çarşamba günü yayınladığı haberde, Avrupa futbolunun yönetim organındaki bir dizi üst düzey yetkilinin, mevcut görev süresi gelecek yıl sona erecek olan FIFA Başkanı Gianni Infantino’ya karşı Katarlı Nasır el-Halifi’yi aday çıkarmayı planladığını bildirmişti.

Okumaya Devam Et

Diplomasi

ABD, BAE destekli çip üreticisi GlobalFoundries’e fon sağlayacak

Yayınlanma

GlobalFoundries, ABD hükümetinin daha verimli yapay zeka veri merkezlerini desteklemek amacıyla silikon fotonik teknolojisinin araştırma ve geliştirme çalışmalarını güçlendirmek üzere çip üreticisine 300 milyon dolarlık bir hibe vereceğini duyurdu.

Bu hibe, Washington’un Çin ile arasındaki küresel rekabette konumunu güçlendirmeye çalıştığı bir dönemde, ABD Başkanı Donald Trump’ın CHIPS Yasası kapsamındaki araştırma fonlarını kritik yarı iletken teknolojilerine yöneltme çabasının bir parçası.

Yönetim daha önce yarı iletken üretim ekipmanları için 150 milyon dolar ve kuantum bilişim için 2 milyar dolar tahsis etmişti.

Silikon fotonik, çipler arasında veri aktarımı için elektrik sinyalleri yerine ışığı kullanır ve bu sayede yapay zeka sistemleri için daha yüksek bant genişliği ve daha düşük güç tüketimi sağlar.

ABD Ticaret Bakanlığı’ndan sağlanan bu fon, veri aktarım hızlarını ve enerji verimliliğini daha da artırmak amacıyla silikon fotoniği yapay zeka işlemcileriyle doğrudan entegre eden bir teknoloji olan “ortak paketlenmiş optik” alanındaki gelişmeleri desteklemeyi de amaçlıyor.

Silikon fotoniği ve gelişmiş optik paketleme tedarik zincirinin büyük bir kısmı şu anda ABD dışında yoğunlaşmış durumda.

Bu alandaki başlıca üreticiler arasında Tayvanlı TSMC ve İsrailli Tower Semiconductor yer alıyor.

Çarşamba günü açıklanan 300 milyon dolarlık fon, GlobalFoundries’e 2024 yılında Malta (New York) ve Burlington’da (Vermont) fabrikalar kurması için tahsis edilen 1,5 milyar dolarlık önceki fonu tamamlayacak.

Teknoloji Direktörü Gregg Bartlett, Reuters’a verdiği demeçte yeni fonun, GlobalFoundries’in halihazırda ürettiği çiplerin yanı sıra optik bileşenlerin üretimi ve paketlenmesi için bu tesislerde kullanılacak yeni malzemeler ve teknikler üzerine yapılacak araştırmalara destek olacağını söyledi.

Bartlett, “Çıplak silikon yonga plakasından başlayarak, ABD’de kalitesi kanıtlanmış ve test edilmiş bir optik modül sevk edebilme yeteneğine sahip, uçtan uca hizmet sunan tek bir şirketin olması, bizim için benzersiz bir yetkinlik olduğunu düşünüyoruz,” dedi.

GlobalFoundries, veri aktarım hızlarını saniyede 400 gigabite çıkarmayı ve mevcut nesil uygulamalara kıyasla enerji verimliliğini beş katına çıkarmayı hedeflediğini açıkladı.

Abu Dabi varlık fonu Mubadala, GlobalFoundries’in yaklaşık %73’üne sahip. ABD Ticaret Bakanlığı ise ayrı bir anlaşma kapsamında bu çip üreticisinin yaklaşık %1’lik hissesini alacak.

Okumaya Devam Et

Diplomasi

Kiev’de vurulan İHA fabrikasının ABD’li şirkete ait olduğu bildirildi

Yayınlanma

Rusya’nın Kiev’de imha ettiğini açıkladığı insansız hava aracı fabrikasının ABD’nin Delaware eyaletinde kayıtlı bir şirkete ait olduğu bildirildi. The Guardian gazetesi, Terminal Autonomy adlı firmanın Rusya topraklarının derinliklerine saldırı düzenlemek amacıyla yüksek hassasiyetli İHA’lar ürettiğini aktardı. Şirket, yapay zeka kontrollü mühimmatların cephede aktif olarak kullanıldığını belirtiyor.

Rusya ordusunun Ukrayna’nın başkenti Kiev’de düzenlediği hava saldırılarında imha edilen insansız hava aracı (İHA) fabrikasının, ABD’nin Delaware eyaletinde kayıtlı bir Amerikan şirketine ait olduğu bildirildi.

The Guardian gazetesinin kaynaklara dayandırdığı haberine göre, Terminal Autonomy adlı şirket, yönlendirme sistemleri parazit ve sinyal kesicilere karşı korumalı olan ve Rusya topraklarının derinliklerine saldırı düzenlemek amacıyla tasarlanan yüksek hassasiyetli İHA’lar üretiyor.

ABD’de 2023 yılında tescil edilen Terminal Autonomy şirketinin internet sitesinde, firmanın yapay zeka ile kontrol edilen dolanan mühimmatlar ve yüksek hassasiyetli mühimmatlar kullandığı, bunların “ön cephede düşman kuvvetlerine karşı halihazırda aktif biçimde uygulandığı” bilgisi yer alıyor.

Rusya Savunma Bakanlığı tesisin hedef alındığını duyurmuştu

Rusya Savunma Bakanlığı, 26 Temmuz’a bağlanan gece Kiev’in güneybatısında İHA montaj ve depolama alanının vurulduğunu açıklamıştı. Bakanlık, Ukraynalı ve Amerikalı uzmanların katılımıyla bu tesiste aylık bin adede kadar İHA üretimi yapıldığını bildirdi.

Bakanlığın açıklamasında, bu tesiste AQ-400 Scythe (“Kosa”) ve AQ-100 Bayonet (“Ştık”) tipi saldırı İHA’ları ile RQ-100 Scout (“Skaut”) tipi keşif İHA’larının üretildiği kaydedildi.

Aynı gece Kiev’de İHA ve yedek parça üretimi yapan “Smart Intelligent Systems” (“Smart intellidjent sistem”) işletmesinin de vurulduğu aktarıldı. Rusya Savunma Bakanlığı, Ukrayna başkenti ile Odessa bölgesindeki Çernomorsk liman altyapı tesislerine grup saldırısı düzenlendiğini duyurdu.

Rusya Savunma Bakanlığı, saldırıların yalnızca Ukrayna’nın askeri ve enerji tesisleri ile bunlarla bağlantılı altyapıya yönelik gerçekleştirildiğini vurguluyor.

Öte yandan Financial Times gazetesi, Ukraynalı yetkililere dayandırdığı haberinde, ABD ve Fransa’nın Rusya topraklarına yönelik İHA saldırılarının planlanmasında Ukrayna’ya istihbarat sağladığını yazmıştı.

Okumaya Devam Et

Çok Okunanlar

English