Bizi Takip Edin

Amerika

Trump’ın Fed için adayları Hassett ve Warsh

Yayınlanma

ABD Başkanı Donald Trump, Kevin Hassett ve Kevin Warsh’ın, Fed lideri Jay Powell’ın görev süresi sona erdiğinde, onun halefi olmak için yarışta önde giden isimler olduğunu söyledi.

Başkan çarşamba öğleden sonra düzenlediği basın toplantısında, “Mülakat sürecine başladık, bazı harika adaylarımız var, muhtemelen üç kişiye indi,” dedi.

Bir muhabirin Hassett ve Warsh’ın en güçlü adaylar olup olmadığını sorması üzerine Trump, “İki Kevin kesinlikle… ikisi de çok iyi,” cevabını verdi.

Yeni Fed başkanının seçilmesi süreci, Trump’ın merkez bankasının bu yıl faiz indirimini reddetmesi nedeniyle Powell’ı “inatçı bir eşek” ve “moron” olarak nitelendirerek sert bir şekilde eleştirmesinin ardından geldi.

Trump, borçlanma maliyetlerinin yüzde 4,25 ila 4,5’ten yüzde 1’e düşürülmesi gerektiğini savunuyor. Fakat Powell ve diğer bazı politika yapıcılar, başkanın gümrük vergilerinin yeni bir şiddetli enflasyon dalgasına yol açma riski nedeniyle faiz oranlarının kısıtlayıcı seviyelerde tutulması gerektiğini söylüyor.

Trump’ın müttefiki ve Ulusal Ekonomi Konseyi direktörü Hassett ile 2017’de Powell’a karşı az farkla kaybeden eski Fed yöneticisi Warsh, analistlerin başkanın desteği için önemli bir ön koşul olarak gördüğü borçlanma maliyetlerinin düşürülmesi için şimdiden kampanya başlattı.

Başkanla yakın ilişkisi olan ekonomist Stephen Moore, “İki Kevin’dan birinin seçilme ihtimali oldukça yüksek. Trump ikisini de saygı duyuyor ve ikisini de seviyor,” dedi.

Hassett ve Warsh’ın yanı sıra, Trump’ın ilk döneminde Fed yönetim kuruluna atanan Christopher Waller da birçok yatırımcı ve ekonomist tarafından başkan adayı olarak görülüyor.

Fakat Fed yöneticisi Adriana Kugler’in, ocak ayında sona erecek görev süresinden çok önce, geçen hafta sonunda istifa etme kararı, süreci karmaşıklaştırdı.

Trump çarşamba günü, Kugler’in görev süresinin geri kalanını tamamlayacak ve ardından istifa edecek “muhtemelen geçici birini” atayacağını söyledi. Ardından, Kugler’in koltuğunu devralarak yeni Fed başkanı olacak “kalıcı” bir aday gösterecek.

Powell’ın başkanlık görevi Mayıs 2026’da sona eriyor, fakat Ocak 2028’e kadar Fed başkanı olarak kalabilir. Trump, Kugler’in yerine geçici olarak geçecek ismi önümüzdeki günlerde açıklayacağını söyledi.

Ne Hassett ne de Warsh geçici görevi kabul edecek gibi görünüyor. Ekonomistler ve yatırımcılar, bu görevin yerine eski Dünya Bankası başkanı David Malpass gibi başkanlık için şansı düşük adayların gelebileceğini söyledi.

Fed başkanları Senato çoğunluğunun onayıyla atanıyor.

Morgan Stanley’in eski yöneticisi ve Başkan George W. Bush’un danışmanı olan Warsh, birçok Wall Street yatırımcısı tarafından daha ortodoks bir seçim olarak görülüyor.

Hassett ise bazıları tarafından Trump’ın borçlanma maliyetlerinde keskin düşüşler yapma arzusunu destekleyeceği yönünde değerlendiriliyor.

Hassett, Warsh’ın üst düzey Fed yetkilisi olarak sahip olduğu deneyime sahip olmasa da, bazı analistler, başkanın onu Beyaz Saray’ın ekonomi politikalarının daha sadık bir bekçisi olarak gördüğünü söylüyor.

Hassett, Bush, John McCain ve Mitt Romney gibi birçok önde gelen Cumhuriyetçi başkanlık kampanyasında danışmanlık görevinde bulunmuş olmasıyla daha fazla siyasi deneyime sahip. Trump’ın ilk döneminde iki yıl boyunca Ekonomi Danışmanları Konseyinin başkanlığını da yapmıştı.

Warsh, geçen ay bir televizyon röportajında borçlanma maliyetlerinin düşürülmesi yönündeki çağrıları desteklemiş olsa da, birçok yatırımcı onun Fed’de görev yaptığı dönemde şahin bir tutum sergilediğini belirtiyor.

Lehman Brothers’ın iflasının ertesi günü olan 16 Eylül 2008’de düzenlenen Federal Açık Piyasa Komitesi toplantısının tutanakları, eski Fed guvernörünün küresel finansal sistem çöküşün eşiğindeyken bile fiyat baskılarından endişe duyduğunu gösteriyor.

Stanford Üniversitesi Hoover Enstitüsünde araştırmacı olan Warsh, John Taylor gibi para politikası şahinlerinin de bulunduğu bu kurumda, Fed’in bilançosunu önemli ölçüde küçültme arzusunun çok sayıda faiz indiriminin önünü açacağını iddia ederek, şahin bir politika izleyeceği yönündeki endişeleri gidermeye çalıştı.

Yine de Trump, Warsh’ın bu hafta başında borçlanma maliyetlerini agresif bir şekilde düşürme konusundaki istekliliğine dair bazı şüpheleri olduğunu ima etti.

Başkan, Warsh’ın “çok iyi” olduğunu kabul etti, fakat ardından “Bazen hepsi çok iyidir, ta ki onları oraya koyana kadar, sonra o kadar da iyi olmazlar,” diye ekledi.

Amerika

Çin’e 300 milyon dolarlık Nvidia çipi kaçırmakla suçlanan iş insanı gözaltında

Yayınlanma

ABD’de federal savcılar, Çin’e 300 milyon dolar değerinde yapay zeka çipi içeren sunucu kaçırmakla suçlanan Amerikalı iş insanı Greg Louie’yi gözaltına aldı. Şüphelinin 2023 ve 2024 yıllarında gerekli hükümet lisansını almadan Malezya ile Singapur üzerinden transit sevkiyat yaptığı belirtiliyor.

ABD’de federal savcılar, California’da yaşayan iş insanı Greg Louie’yi Nvidia üretimi yapay zeka çiplerini barındıran 300 milyon dolarlık sunucuları Çin’e yasa dışı yollarla ihraç etmek suçlamasıyla gözaltına aldı.

Bloomberg’ün haberine göre, Earthmade Computer Inc. adlı özel şirketin sahibi olan Louie, iş yerine geldiği sırada yakalandı.

Amerikalı iş insanına İhracat Kontrolü Reform Yasası’nı ihlal etmek amacıyla komplo kurmak, kaçakçılık ve kara para aklamak amacıyla komplo kurmak suçlamaları yöneltildi.

Soruşturma dosyasında, Louie’nin 2023 ile 2024 yılları arasında kimliği henüz tespit edilemeyen kişilerle ortak hareket ederek ileri teknoloji Nvidia çipleriyle donatılmış sunucuları Çinli müşterilere sevk ettiği kaydedildi.

Söz konusu sevkiyatların gerçekleşmesi için ABD hükümetinden özel lisans alınması şartı aranıyordu, ancak şüphelinin resmi makamlara herhangi bir lisans başvurusu yapmadığı tespit edildi.

Donanımların Malezya ve Singapur üzerinden transit geçirildiği, bu ülkelerden de yasa dışı biçimde yeniden ihraç edilerek Çin’e ulaştırıldığı belirlendi.

Washington yönetimi son yıllarda Pekin’in gelişmiş yapay zeka donanımlarına erişimini engellemeye çalışırken, Çin kendi üretim kapasitesini artırma ve yaptırımları aşacak alternatif güzergahlar bulma arayışını sürdürüyor.

ABD hükümeti, 2022 yılında Nvidia ürünlerinin Çin ve Rusya’ya ihracatına lisans zorunluluğu getirmişti. Kısıtlamalar, özellikle yapay zeka operasyonlarında kullanılan A100 ve H100 serisi grafik işlem birimlerini (GPU) hedef alıyor.

Öte yandan Washington yönetimi ocak ayında Nvidia’ya, H200 dahil güçlü yapay zeka çiplerini Çin’e satabilmesi için izin verdi. Şirketin bu satışları gerçekleştirebilmesi için elinde yeterli miktarda ürün tedariki sağladığını belgelemesi gerekiyor.

The Information gazetesi daha önce Pekin yönetiminin, ByteDance ve Alibaba gibi ülkenin önde gelen teknoloji devlerinin belirli Nvidia GPU’larını satın almasına onay vermeyi değerlendirdiğini yazmıştı.

Eylül ayı başında The New York Times gazetesi de ABD’nin yaptırım listesinde yer alan Çin merkezli teknoloji şirketi Inspur’un kısıtlamalara rağmen Nvidia çipleri dahil ileri Amerikan teknolojilerini sattığını öne sürdü.

Gazetenin haberinde, söz konusu ağda Inspur’un ABD’deki iştiraki Aivres şirketinin kilit rol üstlendiği kaydedildi.

Okumaya Devam Et

Amerika

Mahkemeden 110 milyar dolarlık Paramount ve Warner Bros. birleşmesine onay

Yayınlanma

ABD federal mahkemesi, Paramount’un Warner Bros.’u 110 milyar dolara devralmasına yönelik uzlaşmayı onaylayarak birleşmenin önünü açtı. Şirket, varılan mutabakat uyarınca beş yıl boyunca yılda en az 30 film vizyona sokacak ve yerli yapımlara yıllık 300 milyon dolar ek yatırım yapacak.

ABD’de federal mahkeme, medya şirketi Paramount’un Warner Bros. Discovery’yi 110 milyar dolara devralmasına onay verdi.

ABD Bölge Yargıcı Araceli Martinez-Olguin, tarihin en büyük medya birleşmelerinden birini engellemek amacıyla Kaliforniya öncülüğündeki 12 eyaletin açtığı davada tarafların 21 Eylül’de vardığı uzlaşmayı onayladı.

Eyaletler, birleşmenin sinema ve televizyon alanında nihai tüketiciler için fiyatları artırabilecek bir tekel yaratacağını savunuyordu.

Yargıç Martinez-Olguin ise uzlaşmayı “makul, fiili ve hukuki bir çözüm” olarak nitelendirdi.

Onaylanan uzlaşma şartlarına göre şirket, beş yıl boyunca ABD sinemalarında her yıl en az 30 film vizyona sokmak ve ülke içindeki yapımlara yılda 300 milyon dolar ek kaynak aktarmak zorunda kalacak.

Şartların yerine getirilmemesi durumunda Paramount, Miramax film stüdyosunu satma yaptırımıyla karşılaşabilecek.

Anlaşma ayrıca kablolu yayın müzakerelerinin iki şirketin kanalları için ayrı ayrı yürütülmesini ve Paramount bünyesindeki CBS News ile Warner Bros.’a ait CNN’i denetleyecek bağımsız bir gazeteciler kurulu oluşturulmasını zorunlu kılıyor.

Kaliforniya Adalet Bakanlığı temsilcisi, varılan uzlaşmanın rekabet konusundaki endişeleri giderdiğini, tüketici tercihlerini güvenceye aldığını ve Kaliforniyalı çalışanların geleceğini gözettiğini açıkladı.

Şirketler ayrıca Amerika Yazarlar Birliği (WGA) ile yürütülen antitröst davasında da anlaşmaya vardı.

Bu kapsamda sendikanın sağlık fonuna 17,5 milyon dolar ödenecek ve CBS News bünyesindeki WGA istihdam seviyesi beş yıl boyunca korunacak.

Paramount, birleşmenin tamamlanmasıyla birlikte oyuncak üreticisi Mattel’in CEO’su Ynon Kreiz’in şirkette Yönetim Kurulu Başkanı ve CEO David Ellison ile ortak CEO görevini üstleneceğini duyurdu. Satın alma sürecinin 6 Ekim Salı günü tamamlanması bekleniyor.

Yaklaşık 110 milyar dolarlık devralma işlemi, Paramount Pictures, CBS, Paramount+, HBO ve CNN gibi dev medya varlıklarını tek çatı altında toplayacak.

Süreç, Paramount’un Netflix ile girdiği rekabeti kazanmasının ardından şekillendi.

Warner Bros. daha önce stüdyo operasyonları, HBO ve HBO Max yayın platformu için Netflix ile 82,7 milyar dolarlık satış üzerinde anlaşmış, ancak Netflix’in teklif artırmaması üzerine Warner Bros. Discovery şubat ayında Paramount’un teklifini kabul etmişti.

Paramount ise süreçte rakibi Netflix’i “yakıp yıkma taktiği” izlemekle suçlamıştı.

Mahkemece onaylanan uzlaşmaya bazı eyalet başsavcıları tepki gösterdi. Süreçte özellikle Massachusetts, New York, Connecticut ve Minnesota eyaletlerinin savcıları uzlaşma şartlarına itiraz etti.

Connecticut Başsavcısı William Tong, ofisinin CNN ile CBS News birimlerinin tamamen elden çıkarılarak yapıdan ayrılmasını talep ettiğini, bağımsız bir denetim kurulu kurulmasının önemine rağmen tam ayrışmayı sağlayamadıklarını belirtti.

Söz konusu birleşme temmuz ayından bu yana federal mahkeme kararıyla askıya alınmış durumdaydı.

Paramount daha sonra yasal süreç tamamlanana veya birleşme anlaşmasının vadesi olan Haziran 2027’ye kadar devralmayı tamamlamamayı taahhüt etmişti.

Okumaya Devam Et

Amerika

ABD’den gizlenen nükleer testleri yakalamak için yer altında deney

Yayınlanma

ABD Ulusal Nükleer Güvenlik İdaresi, yer altında gizlenen düşük kapasiteli nükleer patlamaları tespit etmek amacıyla Nevada sahasında kimyasal patlayıcılarla deney gerçekleştirdi. Ölçümlerde sismometreler, sesötesi sensörler ve radyoaktif izleyiciler kullanılırken kurum yönetimi nükleer tespit kapasitesinde geride kalmayacaklarını açıkladı.

ABD Ulusal Nükleer Güvenlik İdaresi (NNSA), düşük kapasiteli nükleer patlamaların tespit edilmesine yönelik bir deneme gerçekleştirdiğini duyurdu.

Kurumun basın servisinden yapılan açıklamaya göre çalışma, Nevada Ulusal Güvenlik Sahası’ndaki P Tüneli’nde kimyasal patlayıcılar ve radyoaktif izleyiciler kullanılarak yapıldı.

Denemeden elde edilen verilerin, ABD’nin nükleer patlamaları tespit etme kapasitesini güçlendirme çalışmaları kapsamında bilimsel modellerin sınanması ve algoritmaların hassaslaştırılması amacıyla kullanılacağı kaydedildi.

NNSA, deneyin özellikle sismik etkisi zayıflatılmış patlamaların tespit edilmesine odaklandığını bildirdi.

Klasik yer altı nükleer denemelerinde patlayıcı düzenek kayayla doğrudan temas edecek biçimde derin kuyulara yerleştiriliyor ve patlama dalgası çevreye tam olarak ulaşıyor.

Öte yandan sismik etkisi azaltılmış yöntemde düzenek geniş bir yer altı odasında patlatılıyor; bu uygulama patlamanın yarattığı sismik izi önemli ölçüde düşürüyor.

Deney sırasındaki ölçümler ivmeölçerler, sismometreler, elektromanyetik ve sesötesi sensörler, radyoaktif izleyici örnekleyicileri ile meteoroloji aygıtlarını kapsayan gelişmiş algılayıcı sistemleriyle yürütüldü.

NNSA Başkanı Brandon Williams, nükleer faaliyetlerin saptanmasının nükleer uzmanlık gerektirdiğini belirterek şu ifadeleri kullandı:

“Bu tür deneyler Amerika’nın tespit kabiliyetinde rakipsiz kalmasını sağlıyor. Başkan Donald Trump yönetimi, Birleşik Devletler’in güç konumundan hareket edeceğini açıkça ortaya koydu. Amerikan inovasyonundan kaçış yok. Bu deneyle net bir mesaj veriyoruz: Bu yönetim döneminde Amerika’nın geride kalmasına asla izin verilmeyecektir.”

Nevada’daki deneme planını mayıs ayı ortasında duyuran Williams, yabancı ülkelerdeki nükleer testleri tespit edecek sensörlerin bu sonbaharda test edileceğini belirtmişti.

Williams o dönemde, hasım ülkelerin Kapsamlı Nükleer Testlerin Yasaklanması Antlaşması’nı (CTBT) arkadan dolanarak yürüttüğü nükleer denemeleri saptamak ve sismik sensörlerin verimini artırmak amacıyla merkezi olmayan testler uyguladıklarını dile getirmişti.

ABD’de nükleer test tartışması, Donald Trump’ın geçen yıl nükleer silah denemelerine “eşit şartlarda” yeniden başlayacaklarını açıklamasının ardından hareketlendi.

ABD’nin deneme yapmayan tek ülke olarak kalmasını istemediğini savunan Trump, Rusya, Çin, Kuzey Kore ve Pakistan’ın nükleer testler gerçekleştirdiğini öne sürdü.

Washington yönetimi şubat ayında da Rusya ve Çin ile eşit şartlar temelinde nükleer denemelere dönmeye hazır olduğunu bildirdi.

Birleşmiş Milletler ise mayıs ayı başında yaptığı değerlendirmede, Rusya ve ABD’nin nükleer testlere yeniden başlamasının dünya genelindeki diğer ülkeleri de aynı yönde adım atmaya sevk edeceği uyarısında bulundu.

Okumaya Devam Et

Çok Okunanlar

English