ABD, Alberta’nın Kanada’dan bağımsızlığını savunan grupla görüştü

ABD yönetimi, Kanada’nın petrol zengini Alberta eyaletinden marjinal ayrılıkçılarla gizli toplantılar düzenledi.

Görüşmelere aşina olan kişilerin Financial Times’a (FT) aktardığına göre, batı eyaletinin bağımsızlığını isteyen aşırı sağcı ayrılıkçıların oluşturduğu Alberta Prosperity Project (APP – Alberta Refah Projesi) liderleri, geçen yılın nisan ayından bu yana Washington’da ABD Dışişleri Bakanlığı yetkilileriyle üç kez bir araya geldi.

Henüz tarihi belirlenmemiş olan bağımsızlık referandumunun kabul edilmesi halinde eyalete finansman sağlamak için 500 milyar dolarlık kredi imkanı talep etmek üzere, önümüzdeki ay eyalet ve Hazine yetkilileriyle bir başka toplantı düzenlemeyi planlıyorlar. 

Toplantılara katılan APP hukuk danışmanı Jeff Rath, “ABD, özgür ve bağımsız bir Alberta konusunda son derece hevesli,” dedi.

Rath, Trump yönetimi ile Kanada Başbakanı Mark Carney’den “çok daha güçlü bir ilişki” içinde olduğunu iddia etti.

Dışişleri Bakanlığı sözcüsü ise “Bakanlık, sivil toplum temsilcileriyle düzenli olarak görüşüyor. Bu tür rutin toplantılarda olduğu gibi, herhangi bir taahhütte bulunulmadı,” dedi.

Beyaz Saray yetkilisi de yetkililerin bir dizi sivil toplum grubuyla görüştüğünü ve böyle bir destek veya başka herhangi bir taahhüt iletilmediğini savundu.

Hazine Bakanı Scott Bessent’in düşüncelerini yakından bilen bir kişi, ne kendisinin ne de diğer Hazine yetkililerinin herhangi bir kredi olanağı önerisinden haberdar olduğunu ve bu konuyla ilgilenme niyetinde olmadığını söyledi.

Bu kişi, Hazine Bakanlığının üst düzey yetkililerinden hiçbirinin toplantı talebi almadığını da ekledi.

Bu temaslar, ABD ile Kanada arasındaki ilişkilerin bozulmasıyla aynı zamana denk geliyor. Kanada Başbakanı Carney, Washington’un dünya düzeninde bir “kopukluk” yarattığını öne sürdükten sonra, geçen hafta Başkan Donald Trump ile Carney arasında bir çatışma yaşandı.

ABD’nin tutumuna aşina olan kişilere göre, Beyaz Saray’ın ayrılıkçı harekete herhangi bir maddi destek sağlaması olası görünmüyor. Fakat görüşmeler, Washington ile Ottawa arasındaki gerilimi vurguluyor.

Calgary’deki muhafazakâr düşünce kuruluşu Canada West Foundation’dan Carlo Dade, ayrılıkçı liderleri “dikkat çekmek isteyenler” olarak nitelendirdi. Dade, “Amerikalılar, Kanadalıları birbirlerine düşürmeye devam etmekten çok memnunlar,” diye ekledi.

Bessent, Amerikan pazarındaki en büyük yabancı petrol kaynağı olan bu eyaleti “ABD’nin doğal ortağı” olarak nitelendirerek geçen hafta Alberta ayrılıkçıları arasında büyük heyecan yarattı.

Sağcı podcaster Jack Posobiec’e şunları söyledi:

“Albertalılar çok bağımsız insanlardır. Kanada’da kalmak isteyip istemediklerine dair bir referandum yapılacağına dair söylentiler var.”

Bessent’in düşüncelerini yakından bilen bir kişi, Hazine Bakanının Alberta’nın bağımsızlık hareketini ne desteklediğini ne de karşı çıktığını, fakat Carney’nin eyalete zarar verecek kişisel bir gündemi olduğunu düşündüğünü ve iklim sorunları konusunda daha önce yaptığı çalışmaları vurguladığını söyledi.

Bessent, Alberta’nın Kanada’nın bir eyaleti olarak kalırken ABD ile ilişkilerini derinleştirebileceğine inandığını da ekledi.

Carney, Alberta’nın başkenti Edmonton’da büyüdü. 5 milyon nüfuslu eyalette, 150 yıl önce Kanada’nın kurulmasıyla başlayan küçük bir bağımsızlık hareketi var.

Geçen hafta yapılan Ipsos anketine göre, Alberta ve Quebec sakinlerinin yaklaşık üçte ikisi, eyaletlerinin Kanada’dan ayrılması için oy kullanacağını belirtti.

Fakat Quebec’ten farklı olarak, Alberta’nın bağımsızlık hareketi hiçbir zaman gerçek bir destek bulamadı.

APP, mayıs ayına kadar bağımsızlık dilekçesini meclise sunmak için 177.000 imza toplamaya çalışıyor. Bugüne kadar kaç imza toplandığını açıklamayı reddetti.

Bununla birlikte, görüşmeler Trump yönetimi ve onun temsilcilerinin Kanada’nın iç işlerine müdahale ettiği yönündeki mevcut endişeleri körükleyebilir.

Alberta İşçi Federasyonu Başkanı Gil McGowan, sosyal medya reklam kampanyalarına, çevrimiçi botların kullanımına ve MAGA influencer’larının seslerine işaret ederek, “Yabancı müdahalenin kanıtlarını görüyoruz. Bu doğal bir süreç gibi görünmüyor, MAGA taraftarlarının hedefi haline geldik,” dedi.

Kanada-ABD ticaret bakanı Dominic LeBlanc’ın sözcüsü, “Alberta, federasyonumuzun önemli bir ortağı. Hükümet, ortak hedefler ve birbirlerinin yetki alanlarına saygı temelinde Kanada-Alberta ilişkilerini yenilemekle meşgul,” dedi.

Rath, APP’nin Washington’da kimlerle görüştüğünü açıklamayı reddetti ve “Toplantılarımızdan sonra doğrudan Oval Ofis’e giden çok üst düzey kişilerle görüşüyoruz,” dedi.

Ayrılıkçı parti, Britanya’daki “Brexit” hareketine benzer temalar benimseyerek, Ottawa’yı milyarlarca dolarlık petrol gelirini israf etmekle suçluyor ve Çin’in etkisi, Hıristiyanlara yönelik zulüm ve “küreselcilerin” gündemi etrafında teorileri yayıyor.

Rath, grubunun 1980 ve 1995 yıllarında bağımsızlık referandumlarını kaybeden Quebec ayrılıkçı hareketinin yetkilileriyle de görüştüğünü söyledi.

Geçen yıl referandum eşiğini düşüren Alberta Başbakanı Danielle Smith, eyaletin bağımsızlığına karşı çıkıyor.

Smith’in sözcüsü, “Albertalıların ezici çoğunluğu ABD’nin bir eyaleti olmakla ilgilenmiyor,” dedi.

Bağımsızlığa karşı çıkan bir karşı imza kampanyası olan Alberta Forever Canada kampanyası, geçen yıl aralık ayındaki son tarihe kadar 438.568 imza topladı.