ABD, Çinli havayolu şirketlerinin Rusya hava sahasını kullanmasını yasaklamayı planlıyor

ABD yönetimi, Çinli havayolu şirketlerinin Rusya hava sahasını kullanarak ABD’ye sefer yapmasını yasaklamayı planlıyor. ABD Ulaştırma Bakanlığının hazırladığı taslağa göre karar, Rusya’nın 2022’de Amerikalı şirketlere getirdiği yasağın yarattığı rekabet eşitsizliğini ortadan kaldırmayı amaçlıyor.

ABD yönetiminin, Çinli havayolu şirketlerinin Rusya hava sahasını kullanarak ABD’ye gidiş ve dönüş seferleri yapmasını yasaklamayı teklif ettiği bildirildi.

Reuters haber ajansının ulaştığı belgeye göre, ABD Ulaştırma Bakanlığı bu yönde bir karar taslağı hazırladı.

Rusya, yaptırımlara karşılık olarak Mart 2022’de Amerikan havayollarının kendi hava sahasını kullanmasını yasaklamıştı.

Moskova yaklaşık 40 ülkeye benzer kısıtlamalar getirirken, Çin bu ülkeler arasında yer almamıştı.

Bu durum, Çinli havayolu şirketlerine Rusya üzerinden geçen kutup rotalarını kullanarak uçuş süresini ve yakıt maliyetlerini düşürme avantajı sağlamıştı.

Bakanlık, önerilen yeni yasağın bu eşitsizliği ortadan kaldıracağını belirtti.

Yasak, ‘rekabet eşitsizliğini gidermeyi’ amaçlıyor

Yasağın kabul edilmesi halinde Air China, China Eastern, Xiamen Airlines ve China Southern gibi şirketlerin ABD seferlerinin etkilenmesi bekleniyor.

ABD Ulaştırma Bakanlığı, kararın önümüzdeki ay yürürlüğe girebileceğini bildirdi. Washington, bu tarihe kadar bazı Çinli şirketlere Rusya hava sahasını kullanmamaları koşuluyla ek uçuş izni vermişti.

Geçen yıl ABD Ticaret Bakanlığı, Çinli yolcu havayollarının ABD ile aralarındaki haftalık sefer sayısını 50’ye çıkarabileceğini açıklamıştı.

Kovid-19 salgını nedeniyle 2020 başında getirilen kısıtlamalardan önce, iki ülke arasında haftada 150’nin üzerinde uçuş yapılıyordu.

ABD’li şirketler uzun süredir şikayetçiydi

Amerikan havayolu şirketleri, Rusya hava sahasından geçiş yasağı nedeniyle rekabet güçlerini kaybettiklerini uzun süredir dile getiriyordu.

The New York Times‘ın haberine göre, ABD’li şirketler bu konuda 2023 yılında Beyaz Saray ve Kongre nezdinde yoğun lobi faaliyetleri başlattı.

Rusya’nın yasağı, ABD’li şirketlerin sadece Çin’e yönelik seferlerini değil, Doğu ve Güneydoğu Asya’daki diğer destinasyonlara uçuşlarını da olumsuz etkiledi.

Havayolları, Pasifik ötesi rotalarını yeniden düzenlemek ve acil durumlar için alternatif iniş noktaları belirlemek zorunda kaldı.

Ayrıca, uzun menzilli uçuşlarda yakıt tasarrufu sağlamak amacıyla uçakların yolcu ve kargo kapasiteleri düşürüldü.

Mumbai, Tokyo ve Seul gibi kentlere planlanan onlarca yeni hattın açılışı da ertelendi.

Doğrudan uçuşlar için Ukrayna şartı

Bu gelişmeler yaşanırken, Rusya ve ABD arasında Ukrayna konusunda süren görüşmeler de devam ediyor.

Rusya Devlet Başkanının Yabancı Ülkelerle Yatırım ve Ekonomik İşbirliği Özel Temsilcisi Kirill Dmitriyev, iki ülke arasındaki doğrudan uçuşların 2025 sonuna kadar yeniden başlayabileceğini söylemişti.

Ancak Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov, bunun için Moskova’nın havayolu şirketi Aeroflot’a yönelik yaptırımların kaldırılmasını talep ettiğini belirtmişti.

Devlet Başkanı Yardımcısı Yuri Uşakov ise Washington’un, doğrudan uçuşların yeniden başlamasını Rusya ile Ukrayna arasındaki çatışmanın çözümünde ilerleme sağlanması şartına bağladığını ifade etmişti.