Diplomasi
ABD, Filistin heyetini vize iptaliyle tehdit ediyor

ABD yönetimi, Filistin’in Birleşmiş Milletler Daimi Temsilcisi Riyad Mansur’un Genel Kurul Başkan Yardımcılığı adaylığını geri çekmemesi durumunda, Filistin heyetinin vizelerini iptal etmekle tehdit ediyor. Sızdırılan bir Dışişleri Bakanlığı belgesine dayanan gelişme, Washington ile Filistin Yönetimi arasında Birleşmiş Milletler nezdinde yeni bir diplomatik krizi açığa çıkardı.
ABD ile Filistin Yönetimi arasında Birleşmiş Milletler (BM) nezdinde yeni bir diplomatik kriz patlak verdi.
NPR tarafından 20 Mayıs’ta yayımlanan ve ABD Dışişleri Bakanlığı’na ait sızdırılan bir belgeye dayandırılan habere göre Washington, Filistin’in BM Daimi Temsilcisi Riyad Mansur’un Genel Kurul Başkan Yardımcılığı adaylığından vazgeçmemesi halinde Filistinli diplomatların vizelerini iptal etme tehdidinde bulundu.
İsrail’de görev yapan ABD’li diplomatlara gönderilen talimatta, Filistinli yetkililere baskı yapılması istendiği belirtiliyor.
Belgeye göre, Filistin’in Genel Kurul’daki 21 başkan yardımcılığı koltuğundan birine aday olmaktan çekilmemesi durumunda, vize iptali de dahil olası sonuçlarla karşı karşıya kalacağı uyarısı yapıldı.
Söz konusu diplomatik yazışmada, Filistin’in BM Elçisi Riyad Mansur’un İsrail’i soykırımla suçladığı vurgulanıyor.
ABD yönetimi, Mansur’un Genel Kurul başkanlık divanında yer almasının gerilimi tırmandıracağını ve ABD Başkanı Donald Trump’ın Gazze’ye yönelik barış planını engelleyeceğini savunuyor. 19 Mayıs tarihli ve hassas ibareli belgede şu ifadelere yer veriliyor:
“Mansur’a böyle bir platform sağlanması Filistinlilerin hayatını iyileştirmeyeceği gibi, ABD ile Filistin yönetimi arasındaki ilişkilere de ciddi zarar verecektir. Kongre bu durumu son derece ciddiye alacaktır.”
Haberde, ABD’nin bu tehdidinin emsalsiz olduğu ifade ediliyor. Zira 1947 tarihli BM Genel Merkezi Anlaşması, ev sahibi ülke olan ABD’nin, BM yetkililerinin New York’taki genel merkeze girişlerini engellemesini genel olarak yasaklıyor.
ABD’nin eski Dışişleri Bakanlığı yetkilisi Hady Amr, NPR’ye yaptığı açıklamada bu hamlenin casusluk veya seçimlere müdahale gibi durumlar dışında son derece nadir olduğunu söyledi.
Amr, kararın ters etki yaratacağını belirtti. Amr, ülkeler arasındaki sorunların çözümü için diplomatik temaslara ihtiyaç duyulduğunu ifade etti.
ABD Dışişleri Bakanlığı ise NPR’ye yaptığı açıklamada, BM Genel Merkezi Anlaşması kapsamındaki yükümlülüklerini ciddiye aldığını belirtti. Ancak bakanlık, belirli vize dosyaları hakkında yorum yapmayı reddetti.
Riyad Mansur, ABD’nin baskıları sonucunda bu yılın başlarında BM Genel Kurul Başkanlığı adaylığından da çekilmek zorunda kalmıştı.
Geçen yıl Trump yönetimi, 2025 yılındaki Genel Kurul toplantısı öncesinde Filistin Devlet Başkanı Mahmud Abbas dahil 80 Filistinli yetkilinin vizesini iptal etmişti. Bu karar nedeniyle Abbas, konuşmasını video konferans yoluyla gerçekleştirmek zorunda kalmıştı.
Eylül 2025’te New York’taki Filistin Gözlemci Misyonu üzerindeki kısıtlamalar kaldırılmış olsa da Abbas ve diğer üst düzey isimler üzerindeki yaptırımlar sürdürülmüştü.
Sızdırılan son belgede, bu muafiyet kararlarının yeniden gözden geçirilebileceği imasıyla aba altından sopa gösteriliyor.
Filistin, Kasım 2012’den bu yana BM’de üye olmayan gözlemci devlet statüsünde bulunuyor. Mayıs 2024’te BM Genel Kurulu, Filistin’in tam üyelik başvurusunu destekleyen bir kararı kabul etmişti.
Ancak tam üyelik için gereken BM Güvenlik Konseyi onayı, geçmişte olduğu gibi veto engeline takılmaya devam ediyor.
İsrail’in Filistin’in uluslararası arenadaki statü kazanma çabalarını sistematik olarak engellemeye çalıştığı biliniyor. Öte yandan, uluslararası destek artmaya devam ederken son olarak Afrika Birliği (AU), 39. zirvesinde Filistin’e tam üyelik verilmesi çağrısında bulunmuş ve Filistinlilerin zorla yerinden edilmesini uluslararası hukukun ihlali olarak ilan etmişti.
Diplomasi
UEFA, FIFA’nın özelleştirilmesi halinde Dünya Kupası’nı boykot edecek

Avrupa futbolunun yönetim organı olan UEFA, FIFA’nın ticari faaliyetlerinin bir kısmını özelleştirmeye yönelik öneriyi kabul etmesi halinde, oybirliğiyle Dünya Kupası’nı boykot etme kararı aldı.
FIFA salı günü, ticari faaliyetlerini özel bir kuruluşa devretmeyi öngören bir öneri yayınladı.
Bu öneride, ABD Başkanı Donald Trump’ın damadı Jared Kushner’ın kardeşi Josh Kushner’ın CEO’su olduğu Thrive Capital’in baş yatırımcı olarak adı geçti.
UEFA, yaptığı açıklamada, “Dünya Kupası bir yatırım ürünü olarak değerlendirilemez. Hiçbir kısmı asla özel yatırımcılara devredilmemelidir. Dünya Kupası satılık değildir,” demişti.
Teklifin kabul edilmesi için FIFA’nın 211 üye federasyonunun çoğunluğunun desteği gerekiyor.
Fakat teklif Avrupa genelinde yoğun eleştirilere maruz kaldı. UEFA, yalnızca 55 üye federasyondan oluşuyor.
Açıklamada, “FIFA Dünya Kupası futbola aittir. Her zaman da öyle kalacaktır. Avrupa’nın söz hakkı olduğu sürece, Dünya Kupası asla satılık olmayacaktır,” denildi.
Avrupa Birliği Spor Komiseri Glenn Micallef, X’te yaptığı açıklamada, “UEFA’nın bu açıklamasını memnuniyetle karşılıyorum ve tutumunu tam olarak destekliyorum,” dedi ve “Avrupa futbol federasyonlarının yönetişim konusunda öncülük etmesinden gurur duyduğunu” ekledi.
Çarşamba günü komisyon üyesi, “rekabet hukuku hususları” gerekçesiyle FIFA’nın önerisini soruşturma tehdidinde bulunmuştu.
Kadınlar U-20 Dünya Kupası eylül ayında düzenlenecek ve FIFA planlarından vazgeçmezse, bu turnuva Avrupa futbol federasyonlarının boykotu sonuna kadar sürdürme kararlılığının ilk sınavı olabilir.
Kadınlar ve erkekler U-17 Dünya Kupaları da 2026’nın ilerleyen aylarında düzenlenecek.
En son 2023’te İspanya’nın kazandığı tam kadro Kadınlar Dünya Kupası ise 2027’de Brezilya’da gerçekleştirilecek.
POLITICO Çarşamba günü yayınladığı haberde, Avrupa futbolunun yönetim organındaki bir dizi üst düzey yetkilinin, mevcut görev süresi gelecek yıl sona erecek olan FIFA Başkanı Gianni Infantino’ya karşı Katarlı Nasır el-Halifi’yi aday çıkarmayı planladığını bildirmişti.
Diplomasi
ABD, BAE destekli çip üreticisi GlobalFoundries’e fon sağlayacak

GlobalFoundries, ABD hükümetinin daha verimli yapay zeka veri merkezlerini desteklemek amacıyla silikon fotonik teknolojisinin araştırma ve geliştirme çalışmalarını güçlendirmek üzere çip üreticisine 300 milyon dolarlık bir hibe vereceğini duyurdu.
Bu hibe, Washington’un Çin ile arasındaki küresel rekabette konumunu güçlendirmeye çalıştığı bir dönemde, ABD Başkanı Donald Trump’ın CHIPS Yasası kapsamındaki araştırma fonlarını kritik yarı iletken teknolojilerine yöneltme çabasının bir parçası.
Yönetim daha önce yarı iletken üretim ekipmanları için 150 milyon dolar ve kuantum bilişim için 2 milyar dolar tahsis etmişti.
Silikon fotonik, çipler arasında veri aktarımı için elektrik sinyalleri yerine ışığı kullanır ve bu sayede yapay zeka sistemleri için daha yüksek bant genişliği ve daha düşük güç tüketimi sağlar.
ABD Ticaret Bakanlığı’ndan sağlanan bu fon, veri aktarım hızlarını ve enerji verimliliğini daha da artırmak amacıyla silikon fotoniği yapay zeka işlemcileriyle doğrudan entegre eden bir teknoloji olan “ortak paketlenmiş optik” alanındaki gelişmeleri desteklemeyi de amaçlıyor.
Silikon fotoniği ve gelişmiş optik paketleme tedarik zincirinin büyük bir kısmı şu anda ABD dışında yoğunlaşmış durumda.
Bu alandaki başlıca üreticiler arasında Tayvanlı TSMC ve İsrailli Tower Semiconductor yer alıyor.
Çarşamba günü açıklanan 300 milyon dolarlık fon, GlobalFoundries’e 2024 yılında Malta (New York) ve Burlington’da (Vermont) fabrikalar kurması için tahsis edilen 1,5 milyar dolarlık önceki fonu tamamlayacak.
Teknoloji Direktörü Gregg Bartlett, Reuters’a verdiği demeçte yeni fonun, GlobalFoundries’in halihazırda ürettiği çiplerin yanı sıra optik bileşenlerin üretimi ve paketlenmesi için bu tesislerde kullanılacak yeni malzemeler ve teknikler üzerine yapılacak araştırmalara destek olacağını söyledi.
Bartlett, “Çıplak silikon yonga plakasından başlayarak, ABD’de kalitesi kanıtlanmış ve test edilmiş bir optik modül sevk edebilme yeteneğine sahip, uçtan uca hizmet sunan tek bir şirketin olması, bizim için benzersiz bir yetkinlik olduğunu düşünüyoruz,” dedi.
GlobalFoundries, veri aktarım hızlarını saniyede 400 gigabite çıkarmayı ve mevcut nesil uygulamalara kıyasla enerji verimliliğini beş katına çıkarmayı hedeflediğini açıkladı.
Abu Dabi varlık fonu Mubadala, GlobalFoundries’in yaklaşık %73’üne sahip. ABD Ticaret Bakanlığı ise ayrı bir anlaşma kapsamında bu çip üreticisinin yaklaşık %1’lik hissesini alacak.
Diplomasi
Kiev’de vurulan İHA fabrikasının ABD’li şirkete ait olduğu bildirildi

Rusya’nın Kiev’de imha ettiğini açıkladığı insansız hava aracı fabrikasının ABD’nin Delaware eyaletinde kayıtlı bir şirkete ait olduğu bildirildi. The Guardian gazetesi, Terminal Autonomy adlı firmanın Rusya topraklarının derinliklerine saldırı düzenlemek amacıyla yüksek hassasiyetli İHA’lar ürettiğini aktardı. Şirket, yapay zeka kontrollü mühimmatların cephede aktif olarak kullanıldığını belirtiyor.
Rusya ordusunun Ukrayna’nın başkenti Kiev’de düzenlediği hava saldırılarında imha edilen insansız hava aracı (İHA) fabrikasının, ABD’nin Delaware eyaletinde kayıtlı bir Amerikan şirketine ait olduğu bildirildi.
The Guardian gazetesinin kaynaklara dayandırdığı haberine göre, Terminal Autonomy adlı şirket, yönlendirme sistemleri parazit ve sinyal kesicilere karşı korumalı olan ve Rusya topraklarının derinliklerine saldırı düzenlemek amacıyla tasarlanan yüksek hassasiyetli İHA’lar üretiyor.
ABD’de 2023 yılında tescil edilen Terminal Autonomy şirketinin internet sitesinde, firmanın yapay zeka ile kontrol edilen dolanan mühimmatlar ve yüksek hassasiyetli mühimmatlar kullandığı, bunların “ön cephede düşman kuvvetlerine karşı halihazırda aktif biçimde uygulandığı” bilgisi yer alıyor.
Rusya Savunma Bakanlığı tesisin hedef alındığını duyurmuştu
Rusya Savunma Bakanlığı, 26 Temmuz’a bağlanan gece Kiev’in güneybatısında İHA montaj ve depolama alanının vurulduğunu açıklamıştı. Bakanlık, Ukraynalı ve Amerikalı uzmanların katılımıyla bu tesiste aylık bin adede kadar İHA üretimi yapıldığını bildirdi.
Bakanlığın açıklamasında, bu tesiste AQ-400 Scythe (“Kosa”) ve AQ-100 Bayonet (“Ştık”) tipi saldırı İHA’ları ile RQ-100 Scout (“Skaut”) tipi keşif İHA’larının üretildiği kaydedildi.
Aynı gece Kiev’de İHA ve yedek parça üretimi yapan “Smart Intelligent Systems” (“Smart intellidjent sistem”) işletmesinin de vurulduğu aktarıldı. Rusya Savunma Bakanlığı, Ukrayna başkenti ile Odessa bölgesindeki Çernomorsk liman altyapı tesislerine grup saldırısı düzenlendiğini duyurdu.
Rusya Savunma Bakanlığı, saldırıların yalnızca Ukrayna’nın askeri ve enerji tesisleri ile bunlarla bağlantılı altyapıya yönelik gerçekleştirildiğini vurguluyor.
Öte yandan Financial Times gazetesi, Ukraynalı yetkililere dayandırdığı haberinde, ABD ve Fransa’nın Rusya topraklarına yönelik İHA saldırılarının planlanmasında Ukrayna’ya istihbarat sağladığını yazmıştı.
Dünya Basını6 gün önceGlazyev yazdı: Hibrit dünya savaşının devam etmesinin nedenleri üzerine – 1
Diplomasi3 gün öncePaşinyan’dan Moskova’ya demiryolu resti
Avrupa2 hafta önceBurnham resmen Birleşik Krallık Başbakanı oluyor
Dünya Basını6 gün önceGlazyev yazdı: Hibrit dünya savaşının devam etmesinin nedenleri üzerine – 2
Avrupa2 hafta önceAlmanya, silahlanmak için borçlanıyor
Dünya Basını6 gün önceEski NATO yetkilisi Kujat’tan nükleer kış uyarısı
Asya2 hafta önceDeepSeek kullanıcılarının özel sohbetleri Google’a sızdı
Avrupa6 gün önce‘Yeraltı ülkesi’ geri geliyor: İsviçre sığınaklarında yeni ‘savaş düzenlemesi’












