ABD, Putin-Zelenskiy görüşmesi için Budapeşte’yi düşünüyor

ABD, savaşın sona ermesi için yapılan müzakerelerin bir sonraki adımı olarak, ABD, Rusya ve Ukrayna liderleri arasında Macaristan’ın başkenti Budapeşte’de üçlü bir toplantı düzenlenmesini planlıyor.

POLITICO’ya konuşan kaynaklara göre ABD Gizli Servisi, Amerikan başkanının ilk görev döneminden bu yana Trump ile yakın ilişkiler içinde olan Başbakan Viktor Orbán’ın liderliğindeki Orta Avrupa ülkesinde yapılacak zirveye hazırlanıyor.

Beyaz Saray basın sekreteri Karoline Leavitt, salı günü Beyaz Saray’da düzenlenen basın toplantısında Budapeşte ile ilgili soruya, “Yerleri ne doğrulayacağım ne de yalanlayacağım,” yanıtını verdi.

Gizli Servis genellikle birden fazla yeri keşfeder ve nihai mekan değişebilir, fakat iki kaynağa göre Budapeşte Beyaz Saray’ın ilk tercihi olarak öne çıkıyor.

Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, Trump’a Moskova’yı tercih ettiğini söylerken, Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron Cenevre’yi ideal buluşma yeri olarak önerdi.

İsviçre Dışişleri Bakanı, tarafsızlığıyla tanınan ülkesinin barış görüşmeleri için seçilmesi halinde Putin’e savaş suçları nedeniyle çıkarılan tutuklama emri için “dokunulmazlık” sözü verdi.

Macaristan, Ukrayna için rahatsız edici bir seçim olacaktır, çünkü 1994 Budapeşte Memorandumunun hatıraları hâlâ canlı. Bu memorandumda ABD, Birleşik Krallık ve Rusya, Ukrayna’nın nükleer silahlarını terk etmesi karşılığında bağımsızlığını, egemenliğini ve sınırlarına saygıyı koruyacaklarını taahhüt etmişti.

Öte yandan zirvenin kendisi belirsiz. Almanya Şansölyesi Friedrich Merz, Avrupa liderlerinin Beyaz Saray’da Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy ile yaptığı toplantının ardından yaptığı açıklamada, Putin ve Zelenskiy arasında birkaç hafta içinde bir takip görüşmesi yapılabileceğini söyledi.

Trump ise daha sonra sosyal medyada, geçen hafta Alaska’da Putin ile bir araya geldikten sonra ivme kazanan barış görüşmelerinin son adımı olarak ikiliyle üçlü bir toplantıya katılacağını duyurdu.

Fakat Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov, salı günü devlet kanalına verdiği röportajda, Moskova’nın Kiev ile görüşmeleri dışlamadığını, fakat “adım adım, kademeli olarak, uzmanlar düzeyinde başlayıp gerekli tüm aşamalardan geçerek” ilerleyecek bir süreci izlemeye kararlı olduğunu söyledi.

Leavitt salı günü Putin’in Zelenskiy ile görüşmeyi kabul ettiğini yineledi ve Beyaz Saray’ın ikili görüşmenin gerçekleşmesi için Rusya ve Ukrayna ile birlikte çalıştığını ekledi.

Leavitt, “Başkan her iki liderle de bu konuyu görüştü ve her iki lider de birbirleriyle görüşmeye istekli olduklarını ifade etti,” dedi.

Leavitt, Putin ve Zelenskiy ile ikili görüşmenin ardından Trump’ın da katılacağı üçlü bir görüşme yapılabileceğini söyledi.

Bir savunma yetkilisi ve konuyla ilgili bilgi sahibi bir kişiye göre, Genelkurmay Başkanı Dan Caine, çarşamba günü geç saatlerde Washington’da Almanya, İngiltere, Fransa, Finlandiya ve İtalya’dan askeri yetkilileri ağırlayarak güvenlik garantileri ve bunların nasıl uygulanacağına ilişkin görüşmelere başlayacak.

32 NATO savunma bakanı da bugün (20 Ağustos) sanal olarak bir araya gelecek. NATO’nun en üst düzey generali İtalyan Amiral Giuseppe Dragone, ABD Avrupa Komutanlığının (EUCOM) yeni başkanı ve NATO’nun Müttefik Kuvvetler Komutanı General Alexus Grynkewich’in de katılacağı telekonferansa ev sahipliği yapacak.

Bir Avrupa diplomatı, “Önümüzdeki günlerde başka toplantılar da olacak, ancak ayrıntılar henüz net değil,” dedi ve yetkililerin çok kısa sürede kıtadaki diplomatları ve askeri yetkilileri bir araya getirmek için çabaladığını ekledi.

Beyaz Saray toplantısına katılan ve iç görüşmeleri tartışmak için isminin açıklanmaması istenen bir Avrupalı yetkili, “ABD’nin güvenlik garantilerinde rol oynayacağını teyit etmesi olumlu bir gelişme” dedi.