Diplomasi
ABD, Rusya-Ukrayna savaşı nedeniyle TNT kıtlığıyla karşı karşıya
ABD, Rusya-Ukrayna savaşı nedeniyle hem askeri hem de sivil sanayide kullanılan trotil (TNT) konusunda ciddi bir kıtlık yaşıyor. Polonya’nın sevkiyatlarını Ukrayna’ya yönlendirmesi ve Rusya ile Çin’in ihracatı durdurması, ülkedeki silah üretimini ve inşaat sektörünü olumsuz etkiliyor.
The New York Times’ın haberine göre, ABD’de hem askeri alanda hem de inşaat ve madencilik sektörlerinde kullanılan trotilde (TNT) kıtlık yaşanıyor.
Tedarikte yaşanan zorluklar, şimdiden silah üretimi ile köprü ve yollar için kırma taş çıkaran şirketler üzerinde baskı oluşturuyor.
Kıtlık inşaat maliyetlerini artırabilir
Kıtlığın, inşaat temposunu yavaşlatma ve birçok malzemenin maliyetini artırma riski bulunuyor.
Patlayıcı Üreticileri Birliği Başkanı Clark Maicka, konuya ilişkin, “Bildiğimiz dünya, endüstriyel patlayıcılar olmadan mümkün değil. Madenlerde ve taş ocaklarında çıkarılan hemen her şey, on vakadan dokuzunda patlayıcı kullanımıyla bağlantılıdır,” diye konuştu.
Tedarik kanalları savaş nedeniyle kesildi
ABD, 1980’lerden bu yana trotil ihtiyacını iki kaynaktan karşılıyordu: ithalat ve eski mühimmatın geri dönüştürülmesi. Ancak Ukrayna’daki savaş nedeniyle her iki kanal da daraldı.
Pentagon, 2022’den beri eski mühimmatı geri dönüştürmek yerine envanterinde tutuyor. ABD’nin tek resmi trotil tedarikçisi olan Polonya ise üretiminin önemli bir kısmını Kiev’e gönderiyor.
Aynı zamanda Rusya ve Çin, ABD’ye patlayıcı ihracatını durdurdu.
Yeni fabrika sivil sektöre çözüm olmayacak
Amerikan şirketleri, alternatif arayışları kapsamında ülkede üç fabrika tarafından üretilen pentaeritritol tetranitratı (PETN) değerlendiriyor, ancak bu maddenin tedarik hızının ne kadar artacağı bilinmiyor.
ABD Kongresi, Pentagon için Kentucky’de 435 milyon dolara yeni bir fabrika kurulmasını onayladı. Tesisin 2028 yılı sonuna kadar faaliyete geçmesi planlanıyor ancak sadece askeri ihtiyaçlar için trotil üretecek.
Özel sektör için sevkiyat öngörülmediğinden, kıtlığın devam etmesi bekleniyor.
Trotil fiyatları ikiye katlanmış olabilir
Gizli askeri sevkiyatlar nedeniyle trotil piyasasındaki fiyatları değerlendirmek kolay değil. USD Analytics, küresel trotil piyasasının 2025’te 1,7 milyar dolar olacağını ve yıllık ortalama yüzde 3,9’luk büyüme oranıyla 2034’e kadar 2,4 milyar dolara ulaşacağını öngörüyor.
Market Insights Research ise 2022’de piyasayı 900 milyon dolar olarak değerlendirmişti. Bu veriler, trotil fiyatlarının bu süre içinde neredeyse iki katına çıkmış olabileceğini gösteriyor.