ABD, Suriye’de yeni askeri üs kuruyor

ABD’nin, Suriye ve İsrail arasında bir güvenlik anlaşmasının hayata geçirilmesini sağlamak amacıyla Şam’daki bir hava üssüne askeri birlik konuşlandırmaya hazırlandığı bildirildi.

Konuya aşina altı kaynak, Reuters‘a ABD’nin Suriye’deki Heyet Tahrir eş-Şam (HTŞ) yönetimi ile İsrail arasında bir güvenlik anlaşmasının imzalanmasına zemin hazırlamak adına Şam’daki Mezze hava üssüne askeri birlik konuşlandırmaya hazırlandığını bildirdi.

Bununla birlikte ABD, mayıs-haziran aylarında Suriye’ye yönelik yaptırımları (Esad ve yakın çevresiyle bağlantılı olanlar hariç) kaldırmıştı.

Bu hafta ise Birleşmiş Milletler (BM) Güvenlik Konseyine, Suriye Devlet Başkanı Ahmed eş-Şaraa’ya yönelik yaptırımların kaldırılması için bir karar taslağı sundu.

Eş-Şaraa’nın önümüzdeki pazartesi günü Beyaz Saray’da Donald Trump ile görüşmesi bekleniyor.

Üssün amacı İsrail sınırını denetlemek

Şam’daki üste bulunacak Amerikan birliği, Suriye’nin güney bölgelerine yakın bir konumda olacak. Bu bölgelerin, İsrail’le yapılacak bir saldırmazlık paktı kapsamında askerden arındırılmış bölge hâline getirilmesi öngörülüyor. Anlaşmaya Trump yönetimi aracılık ediyor.

İkisi Batılı yetkili, biri de Suriye Savunma Bakanlığından bir temsilci olmak üzere üssün Amerikan askerlerinin kabulüne hazırlanma sürecine aşina olan kaynaklar, ABD’nin üssü anlaşmaya uyulup uyulmadığını denetlemek için kullanmayı planladığını teyit etti.

Öte yandan Ahmed eş-Şaraa, ekim ayı ortasında Moskova’ya giderek Devlet Başkanı Vladimir Putin ile bir görüşme gerçekleştirmişti.

Eş-Şaraa’nın bu görüşmede, İsrail’in Suriye’nin güneyindeki askerden arındırılmış bölgenin genişletilmesi yönündeki taleplerini yumuşatmak için Rusya’dan destek istediği belirtiliyor. Eş-Şaraa’nın ayrıca, Suriye-İsrail sınırına Rus askerlerinin yerleştirilmesini teklif etmiş olabileceği de ifade ediliyor.

Pentagon hazırlıkları hızlandırdı

Batılı bir askeri yetkili, Reuters‘a yaptığı açıklamada, Pentagon’un son iki aydır Şam’daki üssü kendi askerlerinin kabulü için hazırlama çabalarını belirgin şekilde hızlandırdığını söyledi.

Yetkiliye göre Amerikalı uzmanlar üssü birkaç kez ziyaret etti ve pistin derhal kullanıma hazır olduğu sonucuna vardı.

İki yerli askeri kaynak ise üssün lojistik, gözetleme, yakıt ikmali ve insani yardım operasyonları için kullanılmasına yönelik teknik görüşmelerin sürdüğünü, ancak üssün Suriye makamlarının idaresinde kalacağını aktardı.

Moskova’daki görüşmelerde Rusya’nın Suriye’nin batısındaki Lazkiye ve Tartus’ta bulunan üslerinin korunması da gündeme gelmişti. Eş-Şaraa, o dönemde yaptığı açıklamada, “İmzalanan tüm anlaşmalara saygı duyuyoruz ve ilişkilerimizi güncellemek için çalışıyoruz” diye konuşmuştu.

Öte yandan Stratejik ve Uluslararası Araştırmalar Merkezi’nde misafir kıdemli araştırmacı olan Berlin merkezli Rusya ve Orta Doğu dış politikası uzmanı Hanna Notte, Guardian gazetesine verdiği demeçte, Ukrayna’daki savaşı sürdüren Rusya’nın, kendisini Batı’ya karşı güçlü bir bölgesel aktör olarak konumlandırmaya çalıştığı Orta Doğu’da etki kaybettiğini düşünüyor.

Notte, “Bölgedeki büyük süreçler söz konusu olduğunda, ana aktörler artık Moskova’ya bakmıyor. Bu durum, Rusya’nın Gazze’deki barış anlaşması sürecine dahil olmamasıyla da teyit edildi” değerlendirmesinde bulundu.