AB’den Ukrayna’ya Rusya’nın dondurulan varlıkları ile ‘tazminat kredisi’ teklifi

Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen, dondurulan Rusya varlıklarının Ukrayna için bir “tazminat kredisi”ne dönüştürülmesini önerdi. Teklife göre, Ukrayna ancak Rusya tazminat ödemesi yaptıktan sonra bu krediyi geri ödeyecek. Bu, AB’nin ilk defa söz konusu varlıkları doğrudan kullanacağı bir planı masaya yatırdığı anlamına geliyor.

Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen, Avrupa Parlamentosu’ndaki yıllık konuşması esnasında detaylarını açıklamadığı teklifle Ukrayna’ya uzun vadeli finansman sağlamayı amaçladıklarını bildirdi.

Von der Leyen, “Ukrayna, krediyi ancak Rusya tazminat ödedikten sonra geri ödeyecek. Bu para Ukrayna’ya bugün yardım edecek,” diye konuştu.

Politico dergisine göre, yeni kredi ayrıca “orta ve uzun vadede Ukrayna’nın güvenliği için son derece önemli olacak” ve “örneğin, güçlü bir Ukrayna ordusunu finanse etmek için ilk güvenlik garantisi hattı” olarak kullanılacak.

AB, şimdiye kadar Rusya’nın döviz rezervlerinden elde edilen faiz gelirlerini Kiev’e aktarıyordu. Bunun yanı sıra, G7 ülkeleri de bu gelirleri teminat göstererek Ukrayna’ya 45 milyar avroluk bir kredi sağladı.

AB, kendi payına düşen kısmı bu yıl içinde verecek. Ukrayna’nın 2026 yılı bütçe açığının 8 milyar avroya ulaşması bekleniyor.

Belçika’dan ‘risk paylaşımı’ şartı

Politico dergisinde yer alan habere göre, “tazminat kredisi” fikri daha önce de gündeme gelmiş ancak bazı AB üyesi ülkeler, bu durumun varlıklara el koyma olarak algılanabileceği ve uluslararası hukukun ihlal edildiği gerekçesiyle karşı çıkmıştı.

Rusya’nın dondurulan varlıklarının bulunduğu Euroclear deposunun ev sahibi olan Belçika da bu konuda ciddi kaygılar taşıyor.

Belçika Dışişleri Bakanı Maxime Prévot, Financial Times gazetesi için kaleme aldığı makalede, bu tür yeni girişimlerin hukuki açıdan sağlam olması ve risklerin paylaşılması gerektiğini ifade etmişti.

Prévot, “Bizim için bu dondurulmuş egemen varlıkları, barışçıl bir çözüm sürecinde Rusya ile yapılacak müzakerelerde bir koz olarak tutmak ve bu kayda değer miktarların daha sonra Ukrayna’nın yeniden inşası için kullanılmasını sağlamak önemlidir,” demişti.

Prévot, “Eğer tavuğun altın yumurtlamaya devam etmesini istiyorsak, onu öldürmemeliyiz,” diye eklemişti.

Belçikalı Bakan, AB ülkelerinin riskleri paylaşmaya artık daha istekli olduğuna dair işaretler olduğunu da aktardı.

Prévot, “Böyle bir senaryoda, sağlam bir hukuki zeminimiz varsa, finansal riskler hafifletilirse ve riskleri paylaşabilirsek, Belçika pozisyonunu gözden geçirmeyi dışlamaz. Ancak bu, çok fazla ‘eğer’ içeriyor,” diye konuşmuştu.