Diplomasi
Ankara’da düşen uçağın sahibi Harmony Jets’in etrafındaki sorular
Libya Genelkurmay Başkanı Ali Ahmed el-Haddad’ı taşıyan Falcon tipi uçağın Ankara’nın Haymana ilçesinde düşmesi, gözleri uçağın sahibi Harmony Jets’e çevirdi.
Biraz alışılmadık bir şekilde, Libya heyeti resmi veya askeri bir uçakla değil, Malta merkezli Harmony Jets adlı bir şirketten kiralanan özel bir jetle uçuyorlardı. Söz konusu uçak, çağrı kodu 9H-DFS olan bir Falcon 50’du.
Uçak, 38 dakika önce şehrin Esenboğa havaalanından kalkmış ve kısa süre sonra radar bağlantısı kesildi. Güvenlik kameraları, uçağın yüksek hızla yere çakıldığını ve çarpma anında büyük bir alev topu içinde patladığını kaydetti.
İletişim Başkanı Burhanettin Duran, uçağın düşmeden yirmi dakika önce elektrik arızası bildirdiğini açıkladı. Elektrik arızasının nedeni açıklanmadı ve ayrıca uçak çarpma anında veya hemen öncesinde patlamış gibi görünüyor.
İngiliz gazeteci Hannah Lucinda Smith, kişisel Substack hesabında yayınladığı haberde, 2017 yılında kurulan Harmony Jets’in geçmişinin “sıradışı” olduğuna işaret etti. Dün meydana gelen kazadan sadece birkaç saat önce, şirketin güvenlik ve uyum görevlisi için bir iş ilanı yayınladığını tespit eden Smith, aynı zamanda uluslararası düzenleyici kurumların radarında olduğunu da yazdı:
“Geçen Aralık ayında, Libya’ya silah ve paralı asker transferi konusunda yaptırımları ihlal edenleri araştıran bir BM uzmanlar heyeti tarafından hazırlanan 229 sayfalık bir raporda şirketin adı geçmişti. Harmony’nin Ağustos 2023 ile Eylül 2024 arasında çeşitli Avrupa şehirlerinden [Halife] Hafter’in fiili başkenti Bingazi’ye onlarca kez seyahat ettiği ve özellikle özel güvenlik şirketi Irish Training Solutions ile çalışan İrlandalı paralı askerleri Libya’ya taşıdığı tespit edildi. Heyet, Harmony’nin Libya’ya kısmi ambargo uygulayan BM’nin 2701 sayılı kararını ihlal ettiğini tespit etti.”
Şirketin internet sitesinde, Libya’dan tahliye uçuşları gerçekleştirdiğinin anlaşıldığını belirten Smith, Irish Times’ın bu yılın başlarında yaptığı bir araştırmaya işaret etti. Araştırmaya göre Hafter güçlerinin üyesi olan Irish Training Solutions tarafından eğitilen Libyalı askerler, Ukrayna savaşında Rusya adına savaşmak üzere Rusya’ya gitmişti.
Dolayısıyla Libya ordusunun üst düzey yetkilileri resmi bir ziyaret için kullandıkları özel jetin sahibi şirketin adı, defalarca Trablus hükümetinin rakibi Hafter yönetimine silah ve paralı asker eğitmenleri taşımakta geçiyordu.