Avrupa’dan, İstanbul’a gelmeyi reddeden Putin’e peş peşe suçlamalar

Avrupalı üst düzey yetkililer, Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin’i 15 Mayıs’ta Türkiye’de yapılması planlanan barış müzakerelerine bizzat katılmayarak süreci baltalamakla suçladı.

Avrupa Birliği’nin (AB) önde gelen diplomatları, Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin’i, Ukrayna ile çatışmaları sona erdirmek amacıyla 15 Mayıs’ta Türkiye’de yapılması planlanan barış müzakerelerine katılmayı reddederek süreci baltalamakla suçladı.

Fransa, Almanya, Polonya, Çekya ve Estonya dışişleri bakanları konuyla ilgili sert açıklamalarda bulundu.

Savaşan ülkelerin heyetleri hâlihazırda Türkiye’de. Ukrayna heyetine fiilen Devlet Başkanı Vladimir Zelenskiy başkanlık ederken, Rus heyetinin başında Putin’in yardımcısı Vladimir Medinskiy yer alıyor.

Fransa Dışişleri Bakanı Jean-Noël Barrot, Zelenskiy’nin Türkiye’ye gelerek iyi niyet gösterdiğini, ancak Putin’in oturması gereken yerde “boş bir sandalye” kaldığını söyledi.

Barrot, “Putin zaman kazanmaya çalışıyor ve ABD Başkanı Donald Trump’ın arabuluculuk yapmaya hazır ve istekli olduğunu ifade etmesine rağmen barış müzakerelerine girmek istemediği açıkça görülüyor,” dedi.

Almanya Dışişleri Bakanı Johann Wadephul da benzer bir açıklama yaptı. Bakan, “Putin kendi konumunu abartıyor. Tüm dünya, nihayet durumun ciddiyetine uygun bir heyetle müzakere masasına oturma talebini yerine getirmesini bekliyor,” ifadelerini kullandı.

Wadephul’a göre, Zelenskiy’nin Putin ile doğrudan diyalog kurma konusundaki istekliliği saygıyı hak ediyor ancak Rus tarafı “müzakerelere ciddi yaklaştığına dair bir işaret” göstermiyor. Wadephul, bu davranışın sonuçsuz kalmayacağı ve Avrupa’nın daha fazla yaptırımı tartıştığı uyarısında bulundu.

Diğer yandan Polonya Dışişleri Bakanı Radosław Sikorski, Antalya’da düzenlenen üst düzey NATO diplomatları toplantısında yaptığı konuşmada, Kremlin’in İstanbul’daki müzakerelere düşük seviyeli bir heyet gönderme kararının, Putin’in “zaman kazanmaya çalıştığını” gösterdiğini savundu.

Sikorski, “ABD Başkanı’nın bu alaycılığı olduğu gibi gördüğünü ve doğru sonuçları çıkaracağını umuyoruz,” diye ekledi.

Çekya Dışişleri Bakanı Jan Lipavský, Putin’in İstanbul’da Zelenskiy ile doğrudan görüşmeyi reddetmesinin Rusya Devlet Başkanı’nın korkaklığını gösterdiğini ifade etti.

Bakan, “Asıl mesele, bunun barış müzakeresi olarak adlandırılıp adlandırılamayacağıdır. Putin açıkça korkuyor. İdeolojik figürlerden birini gönderdi ki bu bile başlı başına buna nasıl yaklaştığının bir sinyali, yani pek olumlu değil,” diye konuştu.

Lipavský, Antalya’daki gayri resmi toplantıya katılan mevkidaşlarının, Putin’in eylemlerinin ileriye doğru bir adım atmak istemediğini gösterdiği yönünde ortak bir görüş bildirdiğini de sözlerine ekledi.

Çekyalı bakan, “Avrupalı liderler net bir şekilde yeni yaptırımların gelebileceğini belirtti,” dedi.

Estonya Dışişleri Bakanı Margus Tsahkna da Kiev ile üç yıl aradan sonra ilk doğrudan görüşmeleri yürütmekle görevlendirilen Rus heyetinin düzeyini eleştirdi.

Tsahkna, “Rusya’nın ateşkesi reddetmesi ve Putin yerine İstanbul’a siyasi statüsü olmayan aşırı milliyetçi birini göndermesi Ukrayna ve müttefiklerine atılmış bir tokattır. Rusya hâlâ barışla ilgilenmiyor, bu da baskıyı artırmamız gerektiği anlamına geliyor,” açıklamasında bulundu.

Lipavský ve Barrot, ABD’li Senatör Lindsey Graham ile çekilmiş bir fotoğrafı da paylaştı. İki bakan, kongre üyesinin, Putin’in barışın önünde durmaya devam etmesi halinde ABD’nin Rusya’ya yönelik yaptırımları sıkılaştırmaya hazır olduğunu teyit ettiğini bildirdi.

Putin, 2022 baharından bu yana Rusya ile Ukrayna arasında ilk doğrudan görüşmelerin 15 Mayıs’ta İstanbul’da yapılması teklifinde bulunmuştu. Bu teklif, ABD ve AB ülkelerinin 30 günlük ateşkes ilan edilmesi talebine yanıt olarak gelmişti.

Zelenskiy, Türkiye’de Putin ile bizzat görüşmeye hazır olduğunu açıklamıştı. Ancak Rusya Devlet Başkanı, görüşmeye yardımcısı Medinskiy başkanlığında bir heyet gönderdi.

Müzakere grubunda ayrıca Dışişleri Bakan Yardımcısı Mihail Galuzin, Genelkurmay Başkanlığı Ana Harekat Dairesi Başkanı İgor Kostyukov ve Savunma Bakan Yardımcısı Aleksandr Fomin de yer aldı.

Zelenskiy, Rus heyetini “göstermelik” olarak nitelendirdi. Ukrayna adına müzakerelere Devlet Başkanlığı İdaresi Başkanı Andrey Yermak, Savunma Bakanı Rustem Umerov, Dışişleri Bakanı Andrey Sibiga ve Devlet Başkanı Diplomasi Danışmanı İgor Jovkva’nın katılması bekleniyordu. Zelenskiy’nin ise ancak Putin’in de katılması durumunda toplantıya iştirak etmeyi planladığı belirtildi.