Bizi Takip Edin

Amerika

Büyük Teknoloji 2025 yılı için 300 milyar doların üzerinde AI harcaması planlıyor

Yayınlanma

Amazon’un bu yıl altyapıya yapmayı planladığı 100 milyar doların üzerindeki yatırımla rakiplerini geride bırakmasının ardından, Büyük Teknoloji (Big Tech) şirketlerinin yapay zekaya (AI) yaptığı devasa harcamalar 2025 yılında da hızla devam edecek.

Financial Times’ın (FT) haberine göre ABD’nin önde gelen dört teknoloji şirketinin harcamaları geçen yıl yüzde 63 artarak tarihi seviyelere ulaşmıştı. Şimdi yöneticiler yapay zeka yatırımlarını hızlandırma sözü veriyor ve yeni gelişen teknolojiye yatırılan büyük meblağlarla ilgili endişeleri reddediyor.

Microsoft, Alphabet, Amazon ve Meta, 2023’te 151 milyar dolar olan birleşik sermaye harcamalarının 2024’te 246 milyar dolara çıkacağını bildirdi.

Yapay zeka büyük dil modeli araştırmalarında ön planda kalmak için veri merkezleri inşa etmek ve bunları özel çip kümeleriyle doldurmak için rekabet ederken, harcamaların bu yıl 320 milyar doları aşabileceğini tahmin ediyorlar.

Dördüncü çeyrek kazançlarıyla birlikte açıklanan harcama hedeflerinin ölçeği piyasayı şaşırttı ve ocak ayı sonlarında Çinli startup DeepSeek’in yenilikçi ve ucuz bir yapay zeka modelinin piyasaya sürülmesinin neden olduğu satışları şiddetlendirdi.

Microsoft ve Google’ın ana şirketi Alphabet, bulut bilişim bölümlerinde beklenenden daha zayıf büyüme ve sermaye harcamalarında ciddi artışlar bildirdikten sonra piyasa değerlerinden 200 milyar dolar silindi. Google’ın Çarşamba günü yaşadığı yüzde 8’lik düşüş, son on yıldaki en kötü beşinci işlem günü oldu.

FT’ye göre Google, Gemini sohbet robotunun kullanımı ve geliri konusunda şeffaf davranmazken, şirketler işgücü verimliliğini artırmak için Microsoft’un aksayan ve maliyetli Copilot “ajanlarını” benimseme konusunda temkinli davranıyor. 

Çinli yapay zeka laboratuvarı DeepSeek’in, Google ve OpenAI’ın ürünlerine benzer yeteneklere sahip bir muhakeme modelini çok daha ucuza ve Nvidia’nın en gelişmiş grafik işlem birimlerine erişimi olmadan geliştirdiğini iddia etmesi, çip üreticisinin hisselerinin yüzde 17 düşmesine ve bir günde 600 milyar doların silinmesine neden oldu ve fakat daha sonra kısmen toparlandı.

Buna rağmen Büyük Teknoloji yöneticileri cesaretlerini koruyor. Salı günü Google CEO’su Sundar Pichai, geçen yıl 53 milyar dolardan yüzde 42 artışla, 2025 yılında 75 milyar dolar harcama planını savunmak için yapay zeka fırsatının “büyük olduğunu” ve bu yüzden o anı karşılamak için yatırım yaptıklarını söyledi.

Pichai ayrıca, DeepSeek’in yeni tekniklerin yapay zekayı nasıl daha ucuz hale getirebileceğini ve yeni araştırma alanlarını nasıl teşvik edebileceğini göstererek talebe katkıda bulunacağını söyledi.

Microsoft CEO’su Satya Nadella ise iki hafta önce Davos’ta yaptığı açıklamada, “Azure’u inşa etmek için 80 milyar dolar harcayacağım, müşteriler Microsoft’a güvenebilir,” demişti. 

Perşembe günü ise Amazon CEO’su Andy Jassy, 2024 yılında 77 milyar dolar olan ve bir önceki yıl 48 milyar doların iki katından fazla olan sermaye harcamalarının bu yıl 100 milyar doları aşacağını tahmin ederek Google ve Microsoft’u geride bıraktı.

Büyük çoğunluğu Amazon Web Services için veri merkezlerine ve sunuculara gidecek olan Jassy, sadece “önemli talep sinyallerine” yanıt verdiğini söyledi. 

Meta’nın kazançları daha olumlu karşılandı ve şirket başkanı Mark Zuckerberg, 2024’te yapılacak 40 milyar dolarlık yatırıma ek olarak yapay zeka için “yüz milyarlarca dolar” daha harcama sözü verdiğinde hisseleri yükseldi.

Apple, Nvidia ve Tesla’yı da içeren “Muhteşem Yedili” arasındaki harcamalar, ABD’deki S&P 500’ün geri kalanını gölgede bırakıyor. Société Générale’e göre, bu şirketlerin sermaye harcamaları 2024 yılında yüzde 40 artarken, geri kalan 493 şirket arasında bu oran yüzde 3,5 oldu.

Seçkin grubun kârları aynı dönemde üçte bir oranında artarken, diğerlerinin kârları yüzde 5 oranında arttı.

Harcama çılgınlığı halka açık şirketlerle sınırlı değil ve ne Deep Seek ne de yapay zeka balonu korkuları Silikon Vadisi startup’larına sermaye akışını yavaşlattı.

OpenAI’den Sam Altman, SoftBank ve Oracle ile yapay zeka ile ilgili ABD altyapısına 100 milyar dolar yatırım yapmak için bir ortaklık kurdu ve potansiyel olarak zaman içinde yarım trilyona yükseldi.

Japon yatırımcı SoftBank, startup’a 260 milyar dolar değerleme üzerinden 25 milyar dolar yatırım yapmak için görüşmelerde bulunuyor.

Amerika

Microsoft’un veri merkezi yatırımı New York’un elektrik talebini aşacak

Yayınlanma

Microsoft, bulut ve yapay zeka hizmetlerindeki sunucu açığını kapatmak amacıyla veri merkezlerinin kapasitesini 2032’ye kadar üçe katlayıp 38 gigavatın üzerine çıkarmayı hedefliyor. Planlanan bu enerji miktarı, New York eyaletinin zirve dönemdeki elektrik tüketimini aşıyor.

Amerikan teknoloji şirketi Microsoft, veri merkezlerinin kapasitesini 2032 yılına kadar üç kattan fazla artırarak 38 gigavatın üzerine çıkarmayı planlıyor.

Bloomberg’in konuya aşina kaynaklara dayandırdığı haberine göre, hedeflenen bu kapasite, New York eyaletinin en yüksek tüketim dönemlerindeki elektrik ihtiyacını geride bırakıyor.

Kapasite artışı, Microsoft’un bulut hizmetleri ve yapay zeka operasyonlarında yaşadığı işlem gücü yetersizliğini aşmasını amaçlıyor.

Şirketin dünya genelindeki veri merkezi ağının mevcut elektrik kapasitesi yaklaşık 12 gigavat seviyesinde seyrediyor.

Gelecekteki kapasitenin yaklaşık üçte birinin yapay zeka donanımlarına ayrılması hedefleniyor. Bu alandaki güncel tüketim ise 2 gigavat civarında kalıyor.

Sunucu kapasitesindeki yetersizlik, Microsoft’u ABD ve Avrupa’daki bazı merkezlerinde yeni bulut aboneliklerini sınırlandırmak zorunda bıraktı. Bu durum nedeniyle müşterilerin bir bölümü rakiplerle sözleşme imzaladı.

Tesis inşasını hızlandıran şirket, Atlanta bölgesi dahil yeni merkezler kuruyor. Son mali yılda sermaye harcamaları 145 milyar dolara ulaşan şirketin harcamalarında, analistlerin değerlendirmelerine göre yükseliş sürecek.

Tesislerin inşasının yıllar alması, talep ve teknolojideki değişimlerin sürmesi sebebiyle mevcut planlar revizyona uğrayabilir.

Microsoft, programın ayrıntılarına dair henüz açıklama yapmadı.

Daha önce şirket içi değerlendirmelerde, yapay zeka merkezleri inşasının elektrik, su tüketimi ve karbon emisyonları nedeniyle çalışanlar arasında kaygı yarattığı kabul edilmişti.

Microsoft, su verimliliğini artırdığını ve yenilenebilir enerji kaynaklarını güçlendirdiğini savunuyor.

Veri merkezi krizi

Okumaya Devam Et

Amerika

“Teknoloji devleri gençlerin tepki odağında petrolün yerini aldı”

Yayınlanma

ABD’li kayaç petrolü üreticisi Diamondback Energy şirketinin yöneticisi Kaes Van’t Hof, teknoloji devlerinin petrol şirketlerinin yerini alarak kamuoyunun bir numaralı hedefi haline geldiğini söyledi. Van’t Hof, yüksek gelir ve kariyer arayışındaki gençlerin enerji sektörüne ilgisinin arttığını savundu. Bloomberg verileri ise sektörde üretimin rekor kırmasına karşın son on yılda 250 bin kişilik istihdam kaybı yaşandığını gösteriyor.

ABD merkezli kayaç petrolü üreticisi Diamondback Energy şirketinin tepe yöneticisi Kaes Van’t Hof, teknoloji devlerinin kamuoyu nezdinde petrol şirketlerinin yerini alarak “bir numaralı halk düşmanı” haline geldiğini söyledi.

Financial Times gazetesine konuşan Van’t Hof, iyi gelir ve güçlü kariyer fırsatları arayan gençlerin artık petrol sektörünü dışlanan bir alan olarak görmediğini vurguladı.

Teknoloji şirketlerinin, özellikle veri merkezlerinin inşası nedeniyle yoğun bir toplumsal baskıyla karşı karşıya kaldığını belirten Van’t Hof, enerji sektörüne yönelik yaklaşımın ise dönüştüğünü savundu.

The New York Times gazetesinin daha önce yer verdiği haberde, veri merkezlerine yönelik endişelerin çevreye dönük tehditler ve sohbet robotlarına olan bağımlılıkla bağlantılı olduğu aktarılmıştı.

Van’t Hof, toplumun enerjinin gündelik hayattaki vazgeçilmez rolünü artık çok daha iyi kavradığına dikkat çekti.

Gelişmeleri değerlendiren Diamondback yöneticisi, şu ifadeleri kullandı:

“Birkaç yıl öncesine kadar neredeyse her gün petrol sektörünün öldüğüne dair makaleler çıkıyordu. Ancak bugün insanların bunun saygın, iyi ödeme yapan, ayrıca yapay zeka ile enerjinin kesiştiği bir alan olduğunu anladığını düşünüyorum.”

Söz konusu dönüşümün istihdam piyasasına da yansıdığını kaydeden Van’t Hof, sektöre genç yetenek akışı yaşandığını ve staj başvurularında artış görüldüğünü dile getirdi.

Van’t Hof, değerlendirmesini şu sözlerle sürdürdü: “Enerji sektörü havalı olabilir mi? Evet, sanırım öyle. Artık asıl bilişimciler kötü adam olarak görülüyor.”

Teksas merkezli olan ve kayaç petrolü çıkaran Diamondback, 56 milyar dolarlık ciroya sahip. Şirket, ABD’nin güneyindeki geniş petrol ve doğalgaz bölgesi Permian Havzası’nın en büyük bağımsız petrol üreticisi konumunu elinde tutuyor.

Öte yandan Bloomberg, Temmuz ayında geçtiği haberde ABD petrol ve doğalgaz sektörünün son on yılda istihdamını yaklaşık yüzde 40 oranında azalttığını duyurmuştu.

Bu oran 250 bin kişilik iş kaybına denk gelirken, söz konusu pozisyonların büyük kısmının geri dönmeyeceği kaydedildi.

İstihdamdaki bu sert düşüşe rağmen, aynı dönemde ham petrol üretimi yüzde 50 artış kaydetti.

Bloomberg’in aktardığına göre 2014 yılındaki fiyat çöküşünün ardından yatırımcılar şirketlerden daha yüksek verimlilik ve kâr talep etmeye başladı.

Bu baskı; işten çıkarmaları, şirket birleşmelerini, ileri teknolojilerin kullanımını, otomasyonu ve robotik sistemleri beraberinde getirdi.

Ajansın hesaplamalarına göre sektörde 2023 yılının başından bu yana gerçekleşen birleşme ve devralma işlemlerinin toplam hacmi 500 milyar doları aştı ve önceki üç yıllık dönemin toplamını yüzde 20’den fazla geride bıraktı.

Güncel verilerle ABD’deki ham petrol üretimi günlük 13,8 milyon varille rekor seviyeye ulaşsa da sektördeki istihdam son üç yılın en düşük seviyesinde seyrediyor.

Ülkedeki enerji şirketleri, 2014 yılında çalışan sondaj kulelerinin üçte birinden daha azıyla faaliyet gösteriyor; ancak sahadaki her bir kule artık o döneme kıyasla yaklaşık dört kat daha fazla petrol üretiyor.

Okumaya Devam Et

Amerika

ABD, ismi açıklanmayan “büyük” bir bankaya yaptırım uygulayacak

Yayınlanma

ABD Hazine Bakanı Scott Bessent, Trump yönetiminin önümüzdeki hafta büyük bir bankaya yaptırım uygulayacağını söyledi.

Yeni yaptırım, yine İran’a karşı iktisadi abluka kapsamında ilan edilecek.

“Real America’s Voice” programına konuk olduğu sırada ne finans kurumunun adını ne de bulunduğu ülkeyi belirten Bessent, bu adımın pazartesi günü (14 Eylül) atılacağını ifade etti.

Bessent, bu adımın başlangıçta cuma günü gerçekleştirilmesinin planlandığını fakat 11 Eylül 2001 saldırılarının 25. yıldönümü anma törenleri nedeniyle ertelendiğini belirtti.

Bessent şöyle konuştu:

“Herkes bu rejimle ilişkisini kesene kadar bu sürece devam edeceğiz. Bunu o kadar kârsız hale getireceğiz ki, şirketinizin ya da kendinizin, kişisel mali durumunuzun yok olma tehlikesiyle karşı karşıya kalmasını göze almak istiyorsanız, buyurun deneyin. ⁠Ama peşinize düşeceğiz.”

ABD, Türkiye’deki bir bankaya “İran bağlantılı” olduğu iddiasıyla yaptırım uyguladı

ABD, Şubat ayında çatışmanın başlamasından bu yana İran’a karşı petrol ihracatı, nakliye ağları, silah tedarik kanalları, finansal aracılar, dijital varlık borsaları ve havacılık bağlantılarını hedef alan bir dizi ekonomik önlem uyguladı.

Trump yönetimi, geçen ay Bessent’in “Ekonomik Dışlama Operasyonu” olarak adlandırdığı girişimle kampanyasını tırmandırdı.

ABD, yaklaşık 60 kuruluş, kişi ve gemiye yaptırımlar uyguladı ve deniz taşımacılığı, havacılık, teknoloji, altın ve dijital varlıklar gibi sektörlerde İran’la iş yapanlara yönelik ikincil yaptırımların kapsamını genişletti.

Beyaz Saray geçen hafta İstanbul merkezli Golden Global Bank’ı, Çin’in İran petrolü karşılığında ödediği büyük meblağları Devrim Muhafızları’na aktardığı gerekçesiyle yaptırım kapsamına almıştı.

İran üzerindeki baskı giderek artmasına rağmen, ABD Başkanı Donald ​Trump savaşın Kasım ayındaki ABD ara seçimlerinden sonraya kadar sona ermeyeceğini öngördü.

Okumaya Devam Et

Çok Okunanlar

English