Pazartesi günü Asya’da teknoloji hisselerinde yaşanan satış dalgası devam ederken, Güney Kore borsası yüzde 8’in üzerinde değer kaybetti.

Kospi endeksinde ağırlığı bulunan çip üreticileri Samsung Electronics ve SK Hynix’in hisseleri yüzde 10’un üzerinde değer kaybetti ve endeks, geçen haftaki rekor seviyesinden yüzde 15’in üzerinde geriledi.

Tokyo’da teknoloji ağırlıklı Nikkei 225 endeksi sabah seansında yüzde 3,6 düşerken, geniş kapsamlı Topix endeksi yüzde 2,5 geriledi.

Asya’daki satış dalgası, Nasdaq Composite’in geçen cuma günü yüzde 4,2 düşüşünün ardından geldi. Bu, geçen yıl 10 Nisan’dan bu yana en büyük düşüş oldu.

Yapay zeka (AI) dalgasını yakalayan şirketlerin değerlemelerinin aşırı yüksek olduğu yönündeki endişelerin artmasıyla birlikte, çip üreticileri ve bellek üreticilerinin hisseleri keskin bir düşüş yaşadı.

S&P 500 endeksi de cuma günü yüzde 2,6 düşüş yaşadı ve dokuz haftalık yükseliş serisini sonlandırdı.

Kore Borsası, artan oynaklık ortamında piyasa istikrarını sağlamak için alınacak önlemleri görüşmek üzere pazartesi günü acil bir toplantı düzenledi.

Kospi, geçen hafta sonu satış dalgası başlayana kadar bu yıl iki katından fazla değer kazanmıştı.

Yabancı yatırımcılar sadece geçen hafta net 10 milyar dolar değerinde Kore hissesi sattı ve bu durum, Mart 2009’dan bu yana dolar karşısında en düşük seviyesine gerileyen Kore wonu üzerinde baskı yarattı.

Kore hükümeti pazar günü wonu desteklemek için bir dizi önlem açıkladı ve spekülatif ticarete karşı harekete geçeceğine söz verdi.

Japonya’nın her iki endeksi de geçen hafta rekor seviyelere ulaştı ve yatırımcıların diğer sektörlere kıyasla teknolojiye olan ilgisinin yoğunluğunu ölçen Nikkei ile Topix arasındaki “NT” oranı da en yüksek seviyesine ulaştı.

Tokyo’da bulunan bir tüccar, “Geçen hafta piyasa oldukça aşırı ısınmaya başlamıştı ve bu sabah beklendiği gibi bir miktar kâr realizasyonu görüyoruz. Bu yükselişte oldukça fazla perakende para var ve bunlar genellikle ilk olarak paniğe kapılır,” dedi.

Yılbaşından bu yana yükselişleri, yabancı yatırımcıların yapay zeka alanında Japonya’ya yatırım yapma telaşını simgeleyen iki hisse senedi olan TDK ve Kioxia, pazartesi günü sırasıyla yüzde 9,3 ve yüzde 7,5 değer kaybetti.

Geçen hafta piyasa değeri açısından Toyota’yı geçerek Japonya’nın en büyük şirketi olan SoftBank, yüzde 7,7 değer kaybetti ve şu anda yeniden otomobil üreticisinden daha düşük bir değere sahip.

Filipinler’de meydana gelen depremin ardından tsunami uyarısı yayınlayan Japon makamları, 10 eyalette yaşayan 181 bin 500 kişi için tahliye emri çıkardı. İtfaiye ve Afet Yönetim Ajansı verilerine göre tahliye kararı kıyı bölgelerindeki binlerce haneyi kapsarken, yetkililer vatandaşlara acilen güvenli alanlara sığınma çağrısı yaptı.

Japonya’da hükümet yetkilileri, tsunami tehdidinin ardından 10 eyalette yaşayan 181 bin 500 kişinin tahliye edilmesine karar verdi. Japon devlet televizyonu NHK’nin ülkenin İtfaiye ve Afet Yönetim Ajansına dayandırdığı haberine göre, tsunami uyarısının ardından yerel saatle 11.00 itibarıyla tahliye emirleri yayınlandı.

Yayınlanan resmi bilgilere göre tahliye emri İbaraki, Chiba, Shizuoka, Aichi, Mie, Wakayama, Kochi, Miyazaki, Kagoshima ve Okinawa olmak üzere 10 eyaletteki 95 bin 961 haneyi ve toplam 181 bin 500 kişiyi kapsıyor.

NHK’nin daha önce aktardığı bilgilere göre Mie eyaletinde yetkililer, 22 bin hanenin ve 42 binden fazla nüfusun bulunduğu Şima kentinin tamamını tahliye etme kararı aldı. Kagoshima eyaletinde ise kıyı şeridinde yer alan Kimotsuki kentindeki 2 bin 200 aileye, yani yaklaşık 3 bin 800 kişiye evlerini terk etmeleri talimatı verildi.

Tahliye kararlarının ayrıca Nichinan, Toyohashi, Numazu, Kochi ve Naha kentlerini de kapsadığı bildirildi. Chiba ve İbaraki eyaletlerinde ise yetkililer Hitachi, Kitaibaraki ve Hokota kentlerinde yaşayan sakinlere tahliye emirlerini ulaştırdı.

Afet yönetimi yetkilileri, kıyı şeridinde bulunan herkesin acilen ve zaman kaybetmeden güvenli sığınaklara geçmesi gerektiği uyarısını yineledi.

Japonya’daki bu önlemler öncesinde, Filipinler’in Mindanao Adası açıklarında meydana gelen 8,1 büyüklüğündeki depremin ardından bölgede tsunami uyarısı yapılmıştı.

Filipinler Volkanoloji ve Sismoloji Enstitüsü tarafından yapılan açıklamada, tsunami dalgalarının yüksekliğinin normal seviyenin bir metre üzerine çıkmasının beklendiği, kapalı koylarda ve boğazlarda ise bu yüksekliğin daha da fazla olabileceği kaydedilmişti.

Uluslararası yaptırımlara rağmen Kuzey Kore iktidar elitinin tarihinin en zengin dönemini yaşadığı ve ülkenin silah satışları ile Çin’den gelen destek sayesinde ekonomik hareketlilik sürdürdüğü bildirildi. The Wall Street Journal gazetesinin ülkeyi ziyaret eden kaynaklara dayandırdığı haberde, başkent Pyongyang’da lüks tüketim, inşaat projeleri ve teknolojik hizmetlerin hızla arttığı belirtildi.

Kuzey Kore son yıllarda dikkat çeken bir ekonomik büyüme süreci yaşıyor. The Wall Street Journal (WSJ) gazetesinin ülkeyi ziyaret etme fırsatı bulan kaynaklara dayandırdığı haberine göre, Çin’in desteği ve silah dahil olmak üzere kendi ürettiği ürünlerin satışı bu hareketlilikte önemli rol oynuyor.

Haberde, uluslararası yaptırımlara maruz kalan Kuzey Kore’nin mevcut durumu “dünyanın en şaşırtıcı ekonomik başarı hikayesi” olarak nitelendirildi. Gazete, ülkeyi yöneten seçkin tabakanın şu anda “hiç olmadığı kadar zengin” olduğunu belirtti.

Kuzey Kore ekonomisinin, silah satışlarının yanı sıra Çin’den gelen mal tedariki ve finansman sayesinde canlılık gösterdiği aktarıldı.

Makalede, ülkede uzun yıllardır bu boyutta bir hareketliliğin görülmediği ifade edildi. Pyongyang yönetiminin sadece kendi ürünlerini satıp ortaklarından destek almakla kalmadığı, aynı zamanda uluslararası yaptırımları aşarak daha fazla enerji, yedek parça ve çeşitli malzemeler ithal etme imkanı bulduğu kaydedildi.

Kuzey Kore ekonomisinin son yıllarda kaydettiği gelişmeye örnek olarak başkentteki taksi hizmetlerinin iyileşmesi gösterildi.

Habere göre, araçlar özel bir uygulama üzerinden çağrılıp takip edilebiliyor ve eskiye kıyasla çok daha hızlı adrese ulaşıyor. Pyongyang’daki restoranlarda odun ateşinde pişmiş pizza ve tavuk kanatları servis edilirken, müşteriler ödemelerini QR kodları aracılığıyla yapabiliyor.

Ayrıca başkent caddelerinde çok sayıda Çin yapımı elektrikli otomobil ve diğer yabancı marka araçların faaliyet gösterdiği bildirildi.

Başkent Pyongyang’da yeni evcil hayvan mağazaları, insanların bilgisayar oyunları oynadığı internet kafeler ve BMW marka araç satan otomobil bayileri açıldığı aktarıldı.

Şehirde sadece geçen yıl 10 bin yeni konut inşa edildiği, bu rakamın Los Angeles veya Chicago’daki yıllık konut üretiminden daha fazla olduğu vurgulandı.

Kuzey Kore, son bir yıl içinde uzun süredir dondurulmuş halde bekleyen büyük inşaat projelerini tamamladı. Bu projeler arasında Pyongyang’ın şu anki en büyük hastanesi, New York’taki Central Park’tan daha büyük bir alana yayılan sera kompleksi ve yeni bir tatil köyü bulunuyor. Ülke yönetimi ayrıca, önümüzdeki on yıl boyunca her yıl 20 şehir ve ilçede yeni fabrikalar kurulmasını öngören “20×10” adlı yeni bir kalkınma hamlesi başlattı.

Eş zamanlı olarak Kuzey Kore’de, Pyongyang yönetiminin karaborsa faaliyetlerinin yerini almasını hedeflediği devlet mağazaları ve eczane ağları genişletiliyor.

Kuzey Koreli yönetici elitlere yakın kaynakları bulunan araştırmacı Lee Sang-yong, kırsal bölgelerde kurulan yeni fabrikaların daha önce kaçakçılıkla uğraşan tüccarlar için istihdam alanları yarattığını belirtti.

WSJ’nin haberinde, Güney Koreli düşünce kuruluşlarının verilerine de atıfta bulunuldu. Bu verilere göre Kuzey Kore, petrol depolama tesislerinin kapasitesini aktif olarak genişletiyor ve ülkenin limanlarına daha fazla enerji taşıyan gemi yanaşıyor.

Analistler, ülkenin geceleri beş yıl öncesine kıyasla üç kat daha fazla aydınlandığını bildiriyor.

Buna rağmen, Pyongyang sınırlarının dışında kalan Kuzey Kore toprakları hala yoksul bir görünüm sergilemeye devam ediyor.

Gazete, Birleşmiş Milletler’in (BM) 2025 yılı raporuna atıfta bulunarak, 26 milyonluk Kuzey Kore nüfusunun neredeyse yarısının yetersiz beslenmeden muzdarip olduğunu hatırlattı.

Kuzey Kore, 2022 yılında Rusya’ya silah tedarik ettiğine yönelik iddiaları defalarca yalanlamıştı. Kremlin de Kuzey Kore’den Rusya’ya silah teslimatı yapıldığına dair hiçbir kanıt bulunmadığını vurgulamıştı.

Ancak Kuzey Kore Dışişleri Bakanı Choe Son-hui, 1 Kasım tarihinde Moskova’da Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov ile gerçekleştirdiği görüşmede, Pyongyang’ın Ukrayna’daki askeri çatışmada Moskova’ya yardım sağladığını ilk kez resmi olarak doğrulamıştı.

Rus yetkililer de Kuzey Kore’nin, Kursk bölgesinin Ukrayna Silahlı Kuvvetleri’nden geri alınması sürecine katkıda bulunduğunu teyit etmişti.

Nisan 2025’te Kremlin Sözcüsü Dmitriy Peskov, Moskova’nın ihtiyaç halinde Kuzey Kore’ye askeri yardım sağlamaya hazır olduğunu açıklamıştı. Bu açıklamadan bir yıl sonra Pyongyang’ı ziyaret eden Rusya Savunma Bakanı Andrey Belousov ise Rus tarafının Kuzey Kore ile 2031 yılına kadar geçerli olacak bir askeri işbirliği planı imzalamaya hazır olduğunu beyan etmişti.