Eski ABD yetkilisi Gordon’dan Avrupa’ya çağrı: Rusya’nın dondurulan varlıklarına el konulsun

Eski ABD Başkan Yardımcısı Kamala Harris’in Ulusal Güvenlik Danışmanı Philip Gordon, Financial Times’ta yayımlanan makalesinde, Avrupa’nın Rusya’nın dondurulan varlıklarına el koyarak Ukrayna’ya destek vermesi gerektiğini savundu. Gordon, Trump yönetiminin Ukrayna’ya desteği çekmesinin ardından Avrupa’nın bu adımı atmasının “tek etkili seçenek” olduğunu belirtti. Gordon, “Bu para, Ukrayna’nın kendisini savunması için gerekli araçları edinmesine ve ekonomisine can simidi olmasına yardımcı olacaktır,” ifadelerini kullandı.

Eski ABD Başkan Yardımcısı Kamala Harris’in Ulusal Güvenlik Danışmanı Philip Gordon, Financial Times gazetesinde yayımlanan köşe yazısında, Avrupa’nın Rusya’nın dondurulan varlıklarına el koymaktan başka seçeneği olmadığını savundu.

Gordon, Trump yönetiminin Ukrayna’ya desteğini çekme kararının ardından Avrupa’nın gösterdiği tepkinin takdire şayan olduğunu ve tarihi bir öneme sahip olabileceğini belirtti.

Gordon, “Avrupalı liderler, Donald Trump’ın Rusya’nın savaş hakkındaki yanlış anlatısını benimsemek, sessiz kalmak veya kendi aralarında tartışmak yerine, Kiev’e desteklerini iki katına çıkardılar, güvenlik yardımını artırma ve ‘istekliler koalisyonu’ oluşturma sözü verdiler,” ifadelerini kullandı.

‘Ukrayna’ya Avrupa kuvvetleri gönderilmesi yeterli olmayacak’

Bu adımların memnuniyet verici olduğunu ancak yeterli olmadığını öne süren Gordon, “Avrupa’nın savunma harcamalarındaki artışlar, Washington’ın Ukrayna’ya aktardığı teçhizatın yerini alacak kadar hızlı gelmeyecek. Ve Trump’ın sağlamayı reddettiği bir Amerikan desteği olmadan, Ukrayna’daki Avrupa kuvvetleri bile gelecekteki Rusya’nın saldırganlığına karşı yeterli bir caydırıcı olmayacaktır,” değerlendirmesini yaptı.

Gordon, Ukrayna’yı kurtarmak için “tek gerçekten etkili seçeneğin” Avrupa’da dondurulan 200 milyar doların üzerindeki Rus varlığına el koymak ve bu parayı Ukrayna’nın ekonomisini, ordusunu ve savunma sanayii altyapısını desteklemek için kullanmak olduğunu belirtti.

Gordon, “Bu para, Ukrayna’nın kendisini savunması için gerekli araçları edinmesine ve ekonomisine can simidi olmasına yardımcı olacaktır. Ve Avrupa’ya, savaşın adil ve kalıcı bir şekilde sona ermesi için müzakere etmesi gereken gücü verecektir,” diye yazdı.

Fransız yetkililerin, Moskova’nın gelecekteki bir ateşkes anlaşmasını ihlal etmesi durumunda Rusya’nın varlıklarına el koyma planını değerlendirdiği yönündeki haberlere değinen Gordon, şöyle devam etti:

“Fakat bu fikir, yazıldığı kağıda değecek herhangi bir ateşkesin, Ukrayna’nın gelecekteki Rus saldırganlığını caydırabilecek bir kuvvet geliştirmesini ve Rusya’nın saldırılarının üç yıl boyunca harap ettiği bir ekonomiyi yeniden inşa etme yolunu gerektireceği gerçeğini göz ardı ediyor. Özellikle Washington Ukrayna’ya mali desteği keserken, bu dondurulmuş varlıkların bir kısmını kullanmadan bunların hiçbiri mümkün olmayacaktır.”

Biden yönetiminde, Avrupa’yı bu varlıkları Ukrayna’ya devretme konusunda ikna etmek için yıllarca çalıştıklarını ama başarısız olduklarını belirten Gordon, Avrupalıların, dondurulan varlıklardan elde edilen faizle Ukrayna’ya kredi sağlama konusunda G7 anlaşmasına uyduğunu, ancak anaparanın kullanımına karşı çeşitli gerekçeler öne sürdüklerini aktardı.

Gordon, “Ancak bu argümanları o zaman ikna edici değildi ve şimdi çok daha az ikna edici,” diye ekledi.

‘Pandora’nın kutusunu açma riski abartılıyor’

Gordon, Avrupalı liderlerin seçeneklerini yeniden değerlendirirken akıllarında tutmaları gereken birkaç noktaya dikkat çekti:

— “El koymanın yasal dayanağı tartışmalı olsa da, pek çok hukuk uzmanı, Rusya’nın hukuka aykırı saldırganlığına karşı önlemler bağlamında yapıldığı sürece sağlam olduğu sonucuna varmıştır. Uzun süredir yerleşik olan ‘mahsup’ ilkesi, Ukrayna’nın Rusya’nın dondurulmuş varlıklarını geri alma talebine karşı tazminat talebini netleştirmesine izin verecektir.”

— “Rusya’nın varlıklarına Avrupa’da el konulması, Avrupalıların endişelerinin aksine, ülkeleri avro tutmaktan caydırmayacaktır; tıpkı Avrupa ve G7 ülkelerinin zaten yaptığı gibi bu varlıkları süresiz olarak dondurmanın caydırmadığı gibi. ABD, Avrupa, İngiltere ve Japonya’nın 2022’de Rusya’nın varlıklarını hareketsiz hale getirme eylemi, o zamandan beri neredeyse hiç kimseyi dolar, avro, sterlin veya yen tutmaktan caydırmadı; oysa neredeyse hiç kimse Rusya’nın bu varlıkları geri alacağına inanmıyor.”

— “Dondurulmuş varlıkların çoğunun Avrupa’da olması, avronun dolardan daha fazla risk altında olacağı anlamına gelmez. Amerikalı yetkililerin, Rusya’nın askeri müdahalesinin hemen ardından G7’yi Rusya’nın varlıklarını dondurmaya ikna etmede öncülük ettiği bir sır değil. Geçen bahar, Kongre ezici bir çoğunlukla başkana bu varlıklara Ukrayna yararına el koyma yetkisi verdi. Bugün, hiçbir potansiyel saldırgan ülke, varlıklarının ABD’de Avrupa’dan daha güvende olduğu sonucuna varmaz.”

— “İkinci Dünya Savaşı tazminatları konusundaki ‘Pandora’nın kutusunu açma’ riski abartılıyor. Polonya’daki bazı kişiler, el koymayı uzun süredir devam eden iddialarını desteklemek için kullanacak olsa da, başka hiçbir yerde bu yerleşik konuyu yeniden açma iştahı yok.”

— “Rusya, Avrupa’nın, dondurulmuş varlıklarını Ukrayna’ya devretmesi halinde orada faaliyet gösteren yabancı şirketlere misilleme yapma tehdidinde bulunmuş olsa da, artan risk minimum düzeyde. Rusya içinde hala fiziksel veya maddi olmayan varlıkları olan herhangi bir Batılı işletme ya bu iddiaları silmiştir ya da silmeleri gerekeceğini zaten anladı.”

Gordon, tüm bunların, Avrupa’nın Rusya’nın varlıklarına el koyma konusundaki endişelerini önemsiz olarak görmediğini, ancak ABD’nin Ukrayna’ya desteğinin ciddi şekilde şüpheye düştüğü bir ortamda, daha büyük tehlikenin eylemsizliğin devam etmesi olduğunu ifade etti.

Gordon, “Avrupa’nın Rusya’nın varlıklarına el koymaya yönelik kararlı adımları, çatışmadaki güç dengesini Trump’ın geçen hafta Rusya’ya yönelmesi kadar sarsacaktır; ancak bu sefer varoluşu için savaşan demokratik bir müttefikin utanç verici ihaneti yerine adalet ve özgürlük adına,” diyerek yazısını sonlandırdı.