Gazprom’un Avrupa ihracatı çakıldı, Moskova yeni formül arıyor

Avrupa pazarını kaybettikten sonra ortaya çıkan devasa doğalgaz fazlasını nasıl kullanacağını arayan Rusya’da, yetkililer arasında görüş ayrılığı yaşanıyor. Hükümet yetkilileri, atıl gazın yapay zeka ve blok zincir gibi alanlar için elektrik üretiminde kullanılmasını önerirken, Enerji Bakanlığı ise bu kaynağın zor durumdaki kömür sektörünü desteklemesi gerektiğini savunuyor.

Rus yetkililer, Avrupa pazarının kaybedilmesinin ardından ortaya çıkan büyük miktardaki doğalgaz fazlasının kullanımı için yeni seçenekler arandığını belirtti.

Masadaki öneriler arasında, bu gazın yüksek teknoloji gerektiren hesaplamalar ve zor durumdaki kömür sektörü için elektrik enerjisi üretimine yönlendirilmesi bulunuyor.

Gazprom’un Avrupa’ya ihracatı 2018-2019 yıllarında 175-180 milyar metreküpü aşarak zirve yapmıştı.

Reuters ajansının hesaplamalarına göre bu rakamın 2024’te 32 milyar metreküpe düşmesi ve Ukrayna üzerinden yapılan sevkiyatın 2025’te durmasıyla bir kez daha yarı yarıya azalması bekleniyor.

‘Gazı elektriğe, elektriği hesaplamaya dönüştürebiliriz’

St. Petersburg Ekonomi Forumu’nda konuşan konuşan Rusya Federasyonu Uzak Doğu ve Arktik Kalkınma Bakanı Aleksey Çekunkov, ülkenin kuzey bölgelerinde daha önce Avrupa’ya gönderilen büyük bir gaz fazlasıyla karşı karşıya olduklarını söyledi.

Çekunkov, “Daha önce bu boru hatlarından günde yarım milyar metreküp gaz Batı’ya gidiyordu, şimdi gitmiyor ve bu gazla ne yapılacağı çok acil bir soru. Gaz kimyasıyla ilgilenen büyük yatırımcılar harekete geçti. İlginç bir şekilde, tüm dünyadaki eğilime paralel olarak, biz de gazı yapay zeka ve blok zincir üretiminin kullandığı hesaplamalar için enerji üretmek amacıyla değerlendiriyoruz,” dedi.

Bakan Çekunkov, Uzak Doğu’nun en büyük özel gaz üreticisi YATEK şirketinin de bu yönde çalıştığını belirterek, “Birkaç yıl önce Pasifik’e boru hattı inşa etme, sıvılaştırma tesisi kurma gibi seçenekler tartışılırken, şimdi bu gazla büyük ölçekte elektrik üretip, bu elektriği hesaplamaya dönüştürme seçeneği çok daha basit görünüyor,” ifadelerini kullandı.

Gazprom Yönetim Kurulu Başkan Yardımcısı Oleg Aksyonov ise daha önce Almanya’ya gaz gönderen yatakların boş durmadığını ve şirketin dağıtım konusunda esnek bir politika izlediğini belirtti.

Enerji bakanlığından itiraz: Kömür sektörü öncelikli

Rusya Enerji Bakanı Birinci Yardımcısı Pavel Sorokin ise ülkede yeni doğalgaz çıkarmanın, hesaplama amaçlı elektrik üretimine harcanamayacak kadar pahalı hale geldiği görüşünde.

Sorokin’e göre, gaz fazlası şu anda zor durumda olan kömür sektörüne yönelik elektrik üretimi için kullanılmalı.

Sorokin, “Sibirya’da bile toprağa sopa soksan gaz veya petrol fışkırdığı yönündeki yaygın kanının aksine, bu doğru değil. Bu çok karmaşık bir süreç ve özellikle çıkarılması zor rezervlere yöneldiğimiz şu dönemde, hem petrol hem de gazda uzay teknolojileriyle karşılaştırılabilecek düzeyde teknolojiler uygulamak ve devasa meblağlara mal olan altyapılar kurmak gerekiyor,” diye konuştu.

Doğu Sibirya, kıta sahanlığı ve Sahalin’deki projelerin ekonomisinin dikkate alınması gerektiğini vurgulayan Sorokin, şu uyarıda bulundu:

“Eğer gazın düşük endeksli iç piyasa fiyatından satılması gerektiği varsayımından hareket etmeye devam edersek, bir gün bu saadet dönemi sona erer. Şu an kömürde oldukça zor bir durumdayız. Aynı maden sahasında elektrik santralleri kurabilecekken, neden şimdi pahalı gazı ek hesaplama kapasiteleri yaratmak için kullanalım?”