Diplomasi
Grönland’da ABD’siz tatbikat
9 Eylül’de, bazı Avrupalı NATO ülkesi Grönland ve çevresinde bu hafta sonuna kadar sürecek askeri tatbikat ABD’siz yapılıyor.
Cuma günü sona erecek olan tatbikatta Danimarka, fırkateyn, iki helikopter, iki F-16 uçağı ve özel kuvvetler dahil olmak üzere silahlı kuvvetlerin üç kolundan personel görevlendiriyor.
Norveç, İsveç, Fransa ve Almanya’dan askerler de Danimarka’nın liderliğindeki “Arctic Light” (Kuzey Işıkları) adlı tatbikatlara katılıyor.
Tatbikata toplamda yaklaşık 550 askerin katıldığı bildiriliyor. Danimarka’nın yanı sıra Fransa’dan da insansız hava araçlarıyla donatılmış bir piyade birimi ve özellikle Almanya’dan askeri gözlemciler katılıyor.
ABD ise askerleri manevralara katılmıyor.
Danimarka Savunma Bakanı Lund Poulsen, pazartesi günü Danimarka ve İzlanda’daki meslektaşlarıyla birlikte tatbikatları ziyaret ederken, mevcut güvenlik durumunun “Arktik’teki silahlı kuvvetlerin varlığını önemli ölçüde güçlendirmeyi” gerektirdiğini söyledi.
Poulsen’a göre tatbikatlar, “Arktik’teki tehditleri ele almak” amacıyla gerçekleştirilen ortak faaliyetlerin “iyi bir örneği” idi.
Tatbikat, Grönland’daki Avrupa varlığını güçlendirerek ABD’ye karşı bir tavır alırken, aynı zamanda Kuzey Kutbu’nun militarizasyonuna da katkıda bulunuyor ve en azından Rusya’ya karşı bir pozisyon almaya hizmet ediyor.
Ocak ayında Danimarka, Grönland’ın yanı sıra Faroe Adaları ile de, diğer şeylerin yanı sıra “bölgedeki gözetleme yeteneklerini iyileştirmeyi” amaçlayan bir anlaşma imzaladı.
Manevra hakkında yorum yapan Danimarkalı Tümgeneral Søren Andersen, Rusya’nın son 20 yılda Kuzey Kutbundaki konumunu güçlendirdiğini söyledi.
Ukrayna’daki savaşın sona ermesinden sonra Rusya’nın başka yerlerde, muhtemelen Kuzey Kutbunda konumunu genişleteceği varsayılıyor. Danimarka şimdiden buna karşı duruş sergiliyor.
Danimarka’nın Ortak Arktik Komutanlığı şefi Tuğgeneral Søren Andersen, kuzeyin en uç noktasında “bölgesel süper güç” olarak Rusya’ya karşı duyulan temkinli tavra işaret etti ve “ABD ordusu ile çok iyi ilişkiler” olarak nitelendirdiği durumu vurguladı.
Komutan, “On yıllardır hem tatbikatlarda hem de Afganistan, Irak ve benzeri operasyonlarda ABD ile birlikte çalışıyoruz,” dedi ve Danimarka’nın savaş uçaklarını Grönland’ın kuzeybatısındaki Pituffik Uzay Üssü’ne götüreceği için bu işbirliğinin bu hafta da devam edeceğini ekledi.
Andersen, “Oraya inip, pilotların üs komutanıyla bir fincan kahve içeceklerini düşünüyorum,” dedi.
Ağustos ortasında Almanya da Grönland’da varlığını hissettirdi. 16 Ağustos’ta, savaş destek gemisi Berlin, Nuuk limanına giren ilk Alman savaş gemisi oldu.
Resmi neden, Kuzey Atlantik’te Rus denizaltılarının GIUK boşluğu (Grönland, İzlanda, Birleşik Krallık) üzerinden Kuzey Atlantik’e geçmesini önlemek için yapılan askeri tatbikatlardı.
Bu denizaltıların, Kuzey Amerika’dan Avrupa’ya giden askeri malzemelere saldırabileceği varsayılıyor.
Aslında amaçlardan biri de, Grönland’da Alman askeri varlığını göstermek. 18 Ağustos’ta, Berlin Savunma Bakanlığı Parlamento Müsteşarı Nils Schmid de Nuuk’a gitti. Schmid, orada demirlemiş olan Danimarka Kraliyet Donanmasına ait devriye gemisi Triton’da Danimarka Savunma Bakanı Troels Lund Poulsen ve Grönland Dışişleri ve Ticaret Bakanı Vivian Motzfeld ile görüşmeler yaptı.
Ortak açıklamada, “Arktik’teki istikrar”ın yanı sıra “Grönland’ın güvenliği” ve “müttefiklerimizle dayanışma”nın da “sadece lafta kalmadığını” söyledi.
Alman Savunma Bakanı Boris Pistorius’un eylül ayında Nuuk’u ziyaret edeceği duyuruldu.