Avrupa
İspanya ordusu, Çin yapımı binlerce lojistik aracı satın aldı
İspanya Silahlı Kuvvetleri, araç filosunu modernize etmek amacıyla uyarlanmış Peugeot Landtrek arazi araçlarını operasyonlarına kademeli olarak dahil ediyor.
Avrupa orduları, Çin yapımı teknolojiyle bağlantılı casusluk ve güvenlik riskleri konusunda giderek daha fazla endişe duymaya başlarken, İspanya bu Çin tasarımı araçları ordusuna katan ilk AB ülkesi oldu.
İspanya’da yerel savunma şirketi Iturri tarafından askeri hale getirilen bu sivil kamyonetler, Peugeot’nun sahibi olan Avrupalı otomotiv devi Stellantis ile Çinli Changan Automobile tarafından geliştirilen bir platformu temel alıyor.
Sektör medyasına göre, aslen Çin’de üretilen ve montaj tesisleri Asya, Kuzey Afrika ve Güney Amerika’ya yayılmış olan Landtrek modeli, Changan’ın Kaicheng F70 kamyonetiyle aynı şasiye ve yapısal tasarıma sahip.
Peugeot Landtrek, Avrupa’da ticari olarak satışa sunulmamasına rağmen, bu model Ukrayna’da mevcut ve ülkenin güvenlik güçleri ve silahlı kuvvetleri tarafından uyarlanarak kullanılıyor.
2024 yılında İspanyol ordusu, o dönemde faaliyetlerini durdurmuş olan İspanyol Santana Motors tarafından üretilen ve eskimiş Anibal 4×4 kamyonlarının yerine geçmek üzere 4.500 adet Landtrek aracını uyarlamak amacıyla, Sevilla merkezli Iturri ile 217 milyon avroluk bir çerçeve sözleşmesi imzalamıştı.
Savunma bakanlığı tarafından açılan ilk ihale, İspanyol ordusunun üç kolu –kara, hava ve deniz –ile İspanya’nın askeri polis gücü olan Guardia Civil için savaş dışı operasyonlara yönelik çok amaçlı araçların teminini amaçlıyordu.
Bu kamyonlar, orduya lojistik, personel nakliyesi ve iletişim desteği sağlamak üzere tasarlandı fakat ihale sonucu, tartışmalara yol açtı.
Iturri tarafından uyarlanan pikap, zırhlı araçlar konusunda uzmanlaşmış ve halihazırda NATO’ya tedarik sağlayan İspanyol şirketi TSD (Technology and Security Developments) tarafından askeri amaçlara uyarlanmış bir Ford modeline tercih edildi.
TSD, Iturri’nin ihale şartnamesinde belirtilen asgari teknik gereklilikleri karşılamadığını öne sürerek ihale sonucuna itiraz etti. İtiraz daha sonra reddedildi.
İhaleye yakın bir kaynak, Rapporteur’e isminin açıklanmaması koşuluyla yaptığı açıklamada, ordunun Çin malı modeli satın almasına yol açan resmi kriterleri sorguladı.
Kaynak, bu modelin Çin malı elektronik aksamı nedeniyle NATO güvenlik standartlarını karşılamadığını ve bunun siyasi düzeyde bir endişe konusu olduğunu belirtti.
Kaynak, ihale sürecini sorgulayarak, “İspanya’nın, bu tür bir aracı daha önce hiç üretmemiş olan Iturri tarafından satılan ve ‘Peugeot’ markalı Çin modelini tercih ettiğini” vurguladı.
İspanyol ordusu, Rapporteur’ün sorularına yanıt olarak, kamyonetlerin tam “uyarlama ve askeri hale getirilme” işlemlerinin İspanya’nın kuzeybatısındaki Galiçya’da bulunan Iturri tesisinde gerçekleştirildiğini, “bileşenlerin ve platformun” ilk geliştirme ve üretim aşamalarının ise “dünya çapındaki ortak fabrikalar tarafından yürütüldüğünü” belirtti.
Ordu, “sözleşmenin teknik ve mali değerlendirme sonucunda Iturri tarafından sunulan teklife verildiğini” ve bu tedarikin “İspanyol güvenlik yönetmeliklerine sıkı sıkıya uyduğunu ve elbette NATO standartlarını karşıladığını” ekledi.
Ayrıca, Iturri Landtrek VMTT araçlarının, Birleşik Krallık tarafından silahlı kuvvetlerine 9.000’den fazla adet tedarik etmek üzere “nihai teklifler”den biri olarak seçildiğine de dikkat çekti.
Ekim ayında, İspanya’nın Kuzey Afrika’daki Ceuta ve Melilla eksklavlarında konuşlanmış ordu birimleri, yenilenen ilk modellerden bazılarını teslim aldı.
Ordu, yaptığı bir açıklamada, araçların “güçlendirilmiş süspansiyon, metal tamponlar, ön vinç ve yükseltilmiş hava girişi (şnorkel) gibi askeri kullanıma uyarlanmış özel özellikler” içerdiğini belirtti.
Silahlı kuvvetler, bu özelliklerin personel hareketliliğini, ekipman ve malzeme nakliyesini iyileştireceğini ve birimlerin günlük faaliyetlerini destekleyeceğini ifade etti.