İsrail: Hamas’ın ateşkes yanıtı müzakereleri canlandırabilir

Hamas, daha önce reddedilen ateşkes ve esir takası önerisini revize etti, İsrailli yetkililere göre Hamas’ın yeni ateşkes yanıtı “üzerinde çalışılabilir” nitelikte.

Hamas, Gazze’de ateşkes ve esir takasına yönelik öneriye ilişkin yanıtını sunduğunu duyurdu. İsrailli kaynaklar, önceki yanıta kıyasla “önemli bir iyileşme” olduğunu ve bu yanıtın “müzakereler için bir temel oluşturabileceğini” söyledi.

Hamas Telegram üzerinden yaptığı açıklamada, “Kendi ateşkes yanıtımızı ve Filistinli grupların ortak yanıtını arabuluculara ilettik” denildi. İsrailli yetkililer de Hamas’ın yanıtını aldıklarını ve detaylı inceleme sürecinin devam ettiğini doğruladı.

Bu gelişmenin ardından İsrail Stratejik İşler Bakanı Ron Dermer’in, ABD’nin Ortadoğu Özel Temsilcisi Steve Witkoff ve üst düzey bir Katarlı yetkili ile İtalya’nın Sardinya adasında görüşeceği açıklandı. Görüşmelerin, Hamas’ın sunduğu yeni teklif çerçevesinde şekillenmesi bekleniyor.

The Times of Israel’e konuşan İsrailli kaynak, Hamas’ın son yanıtının “üzerinde çalışılabilir” nitelikte olduğunu söyledi. 

Önceki yanıt reddedilmişti

Hamas’ın önceki yanıtı arabulucu ülkeler tarafından İsrail’e sunulmadan doğrudan reddedilmişti. Arabulucular Hamas’tan “daha makul bir öneriyle geri dönmelerini” talep etti. Bunun üzerine Hamas, İsrail’in temel oluşturabileceğini düşündüğü yeni yanıtı iletti.

Konuya yakın kaynaklara göre, Hamas’ın yeni ateşkes yanıtı müzakereleri yeniden başlatma potansiyeli taşıyor.

Anlaşmazlık noktaları: Çekilme ve kalıcı ateşkes

Hamas’ın önceki önerisinde sorun teşkil eden iki temel başlık öne çıkıyor:

-İsrail’in çekilme haritası ve derinliği: Hamas, İsrail’in mart ayında yeniden başlattığı saldırılarda kontrol altına aldığı bölgelerin çoğundan tamamen çekilmesini talep ediyor. Bu talep, ocak ayındaki geçici ateşkes önerisiyle paralellik taşıyor ancak İsrail’in mevcut teklifinden oldukça farklı.

-Filistinli tutukluların serbest bırakılma mekanizması ve savaşın kalıcı olarak sona ereceğine dair güvence: Hamas, özellikle ABD’nin verdiği sözlerin yazılı olarak anlaşmaya yansıtılmamasından dolayı güvensizlik duyuyor. ABD’nin 60 günlük ateşkesi kalıcı hale getirme sözü, sözlü olarak iletilmiş ve anlaşmanın metninde açık bir taahhüt yer almamıştı.

Yüksek profilli mahkûmlar ve iç çekişmeler

Anlaşmanın kalıcı olmama ihtimaline karşı Hamas içindeki bazı gruplar, bu sürecin “son fırsat” olduğunu savunuyor ve bu nedenle İsrail’de tutulan bazı sembol isimlerin serbest bırakılmasını ısrarla talep ediyor. Hamas lideri Yahya Sinvar’ın bu kişileri kurtarma vaadi, 7 Ekim saldırılarının gerekçelerinden biri olarak gösterilmişti.

Müzakereleri yürüten İsrail Stratejik İşler Bakanı Ron Dermer, özel görüşmelerde “bugün, düne kıyasla daha az iyimser olduğunu” belirtti. Yine de sürecin çok dinamik olduğunu ve birkaç saat içinde gelişmelerin tamamen değişebileceğini vurguladı.