İsrail hükümeti ve ordu arasında “işgal” krizi

Başbakan Binyamin Netanyahu liderliğindeki İsrail hükümeti ve ordu Gazze’nin tamamen işgali planında karşı karşıya geldi.

Kanal 12’nin haberine göre Netanyahu bugün Gazze’ye yönelik askeri planları görüşmek üzere sınırlı katılımlı bir güvenlik toplantısı düzenleyecek.

Toplantıya Savunma Bakanı Israel Katz, Genelkurmay Başkanı Korgeneral Eyal Zamir, Stratejik İşler Bakanı Ron Dermer ve Ordu Operasyonlar Dairesi Başkanı Tümgeneral Itzik Cohen’in katılması bekleniyor.

Toplantıda Genelkurmay Başkanı Zamir’in, Gazze’de savaşın nasıl sürdürüleceğine dair Netanyahu’ya bir dizi operasyonel seçenek sunması öngörülüyor. Toplantının amacı İSE bu hafta içinde Netanyahu’nun daha geniş katılımlı kabine toplantısında sunacağı nihai askeri planı şekillendirmek.

‘Gazze’nin tam işgali için harekete geçiyoruz’

Öte yandan dün akşam Ynet News’e konuşan ve Netanyahu’ya yakınlığıyla bilinen bir üst düzey yetkili, “Zar atıldı, Gazze Şeridi’nin tam işgali için harekete geçiyoruz” dedi. Aynı yetkili, rehinelerin bulunduğu bölgelerde dahi operasyonlar yapılacağını belirterek, bu plana karşı çıkan Genelkurmay Başkanı Korgeneral Eyal Zamir’in istifa etmesi gerektiğini savundu.

Netanyahu’nun son günlerde bazı bakanlarla yaptığı özel görüşmelerde “Gazze’nin işgali” ifadesini doğrudan kullandığı iddia ediliyor. Bu ifade, hükümetin söyleminde önemli bir sertleşmeyi temsil ediyor. Şu anda İsrail ordusu Gazze’nin yaklaşık yüzde 75’ini kontrol ediyor. Yeni planın uygulanması durumunda, bölgenin tamamının İsrail askeri kontrolüne geçmesi hedefleniyor.

Ancak bu adım hem askeri hem insani açıdan büyük riskler barındırıyor. Gazze’de milyonlarca sivilin yaşadığı bölgelerde yürütülecek operasyonların insani sonuçları ve yardım kuruluşlarının faaliyetlerinin sekteye uğrama ihtimali, ciddi endişelere yol açıyor.

İsrail ordusu ise Gazze’nin tamamının işgal edilmesine açıkça karşı çıkıyor. Ordu kaynaklarına göre, Hamas’ın askeri altyapısının tamamen yok edilmesi yıllar sürebilir. Dahası, rehinelerin tutulduğu bölgelerde yapılacak operasyonlar, onların öldürülme riskini de beraberinde getiriyor.

Bu nedenlerle Genelkurmay Başkanı Zamir’in, Netanyahu’nun işgal planına sıcak bakmadığı biliniyor. Zamir, içinde bulunduğu yoğun baskı ortamında bu hafta gerçekleştirmeyi planladığı ABD ziyaretini iptal etti. İsrailli kaynaklara göre, bu iptalin gerekçesi hem Gazze’de ateşkesin sağlanamaması hem de rehineler meselesinin halen çözülememiş olması.

Kabinede derin bölünme: İşgal mi, ateşkes mi?

İsrail güvenlik kabinesinde Gazze politikası konusunda ciddi görüş ayrılıkları yaşanıyor. Kanal 12’ye göre Netanyahu ve Savunma Bakanı Israel Katz henüz nihai bir karar vermemişken, Stratejik İşler Bakanı Ron Dermer, Maliye Bakanı Bezalel Smotrich, Ulusal Güvenlik Bakanı Itamar Ben Gvir, Askeri Sekreter Tümgeneral Roman Gofman ve Kabine Sekreteri Yossi Fuchs tam işgali savunan isimler arasında yer alıyor.

Buna karşın, Genelkurmay Başkanı Zamir, Dışişleri Bakanı Gideon Saar, Şas lideri Aryeh Deri, Mossad Başkanı David Barnea, Ulusal Güvenlik Danışmanı Tzachi Hanegbi ve rehine dosyasını yürüten emekli Tümgeneral Nitzan Alon, ateşkes ve rehine takasına öncelik verilmesi gerektiğini savunuyor.

Yair Netanyahu Zamir’in atanmasında Katz’ı suçladı

Tartışmaların odağındaki isimlerden biri olan Genelkurmay Başkanı Zamir’in atanma süreci de tartışma konusu oldu. Başbakan Netanyahu’nun oğlu Yair Netanyahu, sosyal medya platformu X üzerinden yaptığı paylaşımda, Zamir’in atamasının Savunma Bakanı Israel Katz’ın ısrarıyla gerçekleştiğini ileri sürdü.

Yair Netanyahu’nun bu açıklaması, ordu ile hükümet arasındaki gerilimin sadece politik değil, kişisel düzeyde de derinleştiğini gösteriyor.

Yair Netanyahu ayrıca, Yedioth Aharonoth gazetesi askeri muhabiri Yossi Yehoshua’nın işgal planının kamuoyuna net anlatılması gerektiğine dair yorumuna tepki göstererek, bu tür ifadeleri “askeri darbe girişimine” benzetti ve dolaylı olarak Zamir’i suçladı.

Lapid: “Tartışmalar kapalı kapılar ardında kalmalı”

Muhalefet lideri Yair Lapid ise İsrail hükümeti ve ordu arasında yaşanan tartışmalara daha temkinli yaklaşarak, başbakan ile genelkurmay başkanı arasındaki anlaşmazlıkların kamuoyuna yansıtılmasının tehlikeli sonuçlar doğurabileceğini belirtti. “Askerler, onları bölünmüş bir liderliğin yönettiğini düşünmemeli,” diyen Lapid, bu tür krizlerin askeri moral üzerinde olumsuz etkileri olabileceğini vurguladı.

Tüm bu gelişmeler, İsrail’in Gazze’deki askeri ve siyasi geleceğini belirleyecek kritik bir dönemece girildiğini gösteriyor. Kabine içindeki bölünme, ordu ile siyasi otorite arasındaki gerilim ve kamuoyundaki tartışmalar, Netanyahu hükümetinin önümüzdeki günlerde alacağı kararların hem İsrail iç siyaseti hem de bölgesel dengeler açısından derin etkiler yaratacağını işaret ediyor.