İsrail’in savaş maliyeti altı haftada 15 milyar dolara ulaştı

İsrail’in altı haftadır devam eden askeri operasyonlarının toplam maliyeti yaklaşık 15 milyar dolara ulaşırken, artan askeri harcamalar ve genişleyen sivil tazminat programları 2026 bütçesi üzerindeki baskıyı derinleştiriyor. Başlangıçta İran’da rejim değişikliği hedefiyle başlatılan ancak uzayan çatışma süreci, savunma sektörü ve devlet destek programları üzerinden ülke ekonomisi üzerinde belirgin bir mali yük oluşturuyor.

İsrail’in savaş harcamaları, altı hafta süren çatışmaların neticesinde yaklaşık 15 milyar dolara ulaştı. Calcalist’in haberine göre, mevcut tablo 2026 bütçesi üzerindeki baskıyı artırırken, ülkenin daha uzun süreli askeri angajmana yöneldiğine işaret ediyor.

Habere göre, başlangıçta İran’da rejim değişikliğini hedefleyen İsrail saldırısı, beklenen sonucu vermek yerine uzayan savaşa dönüştü. Bu durum maliyetleri hızla artırırken, askeri harcamalar ve ekonomi üzerindeki baskıyı daha görünür hale getirdi.

İsrail savunma sektörü, devam eden operasyonların sürdürülebilmesi için şimdiden yaklaşık 39 milyar şekel (12,5 milyar dolar) talep etti. Yetkililerin ek bütçe taleplerinin de geleceğini öngördüğü, bu nedenle toplam askeri maliyetin 2026’ya kadar daha da artabileceği ifade edildi.

Öte yandan, sivil alana ilişkin harcamalar da yükselmeye devam ediyor. Maddi hasar nedeniyle yapılan tazminat başvurularının sayısı yaklaşık 26 bine ulaştı. Bu başvurular için ödenecek toplam tazminatın 1 milyar şekel (318 milyon dolar) ile 1,5 milyar şekel (477 milyon dolar) arasında olacağı tahmin ediliyor.

Söz konusu ödemelerin, büyük bölümü zaten taahhüt altına alınmış olan tazminat fonundan karşılandığı bildirildi.

İşletmelere destek milyarlarca şekele ulaştı

Asıl büyük mali yükün ise işletmelerin ayakta kalmasını sağlamak amacıyla uygulanan devlet destek programlarından kaynaklandığı kaydedildi. Gelir kaybına bağlı verilen hibelerin şimdiden milyarlarca şekele ulaştığı aktarıldı.

Savaşla bağlantılı toplam sivil harcamaların 8 milyar şekeli (2,6 milyar dolar) aştığı, bunun askeri giderlerle birlikte toplam savaş maliyetini yaklaşık 47 milyar şekele (15 milyar dolar) çıkardığı belirtildi.

2026 bütçesi için uyarı

Haberde, ekonomik faaliyette kısmi toparlanma işareti görülse de birçok işletmenin hâlâ kapasitesinin altında çalıştığı ifade edildi. Bazı şirketlerin ise tazminat alabilmek için faaliyetlerini bilinçli biçimde azalttığı, bunun için gelirlerinde en az yüzde 25 düşüş göstermeleri gerektiği aktarıldı.

İsrail Maliye Bakanlığı’ndan üst düzey yetkili, “Şu anda elimizde bir tür güvenlik marjı var, ancak savaşın hızlı biçimde sona ermesi daha iyi olur” dedi. Yetkili, çatışmaların sürmesi halinde 2026 bütçesinin yeniden düzenlenmesinin gerekebileceği uyarısında bulundu.

Haberde, savaşın uzamasının hem bütçe rezervleri hem de genel ekonomik istikrar üzerindeki baskıyı artırarak mali yükü daha da ağırlaştırabileceği sonucuna varıldı.