Avrupa
İtalyan enerji devi Eni: Rusya’dan LNG sevkiyatı yasağı askıya alınmalı
İtalyan enerji şirketi Eni’nin Genel Direktörü Claudio Descalzi, İran’daki savaş ve Hürmüz Boğazı’ndaki deniz ablukası nedeniyle Rusya’dan sıvılaştırılmış doğalgaz (LNG) ithalatına yönelik yasağın ertelenmesi gerektiğini belirtti. Descalzi, Ortadoğu’daki tedarik kesintilerinin Avrupa’da ciddi bir arz-talep dengesizliğine ve akaryakıt kıtlığına yol açabileceği uyarısında bulundu.
İtalyan enerji devi Eni’nin Genel Direktörü Claudio Descalzi, Ortadoğu’da devam eden savaş ve Hürmüz Boğazı’ndaki deniz ablukası şartları altında, Rusya’dan ithal edilen sıvılaştırılmış doğalgaza (LNG) yönelik kısıtlamaların ötelenmesi çağrısında bulundu.
İtalyan basınından Corriere della Sera gazetesine açıklamalarda bulunan Descalzi, enerji piyasalarındaki güncel gelişmeleri değerlendirdi.
Descalzi, Avrupa Birliği (AB) genelinde uygulanması öngörülen takvime atıfta bulunarak, “Rusya’dan gelen 20 milyar metreküp hacmindeki LNG sevkiyatına yönelik, 1 Ocak 2027 tarihinde yürürlüğe girecek yasağın askıya alınmasının gerekli olduğunu düşünüyorum” ifadelerini kullandı.
Avrupa Birliği bünyesinde daha önce kabul edilen düzenlemeler doğrultusunda, Rus doğalgazının ithalatına yönelik tam yasak kararı Şubat ayında yürürlüğe girmişti.
Söz konusu takvim uyarınca Rusya’dan LNG tedarikinin 1 Ocak 2027, boru hattı gazı sevkiyatının ise 30 Eylül 2027 itibarıyla tamamen durdurulması hedefleniyor.
Avrupa’da arz-talep dengesizliği uyarısı
Eni Genel Direktörü, bu erteleme talebinin gerekçesi olarak Ortadoğu kaynaklı sevkiyatların azalmasını ve bunun Avrupa’daki arz-talep dengesini bozma riskini gösterdi.
Bölgedeki krizin etkilerine değinen Descalzi, “Katar’dan 6,5 milyar metreküp gaz geliyordu; ancak biz bu açığı Angola, Nijerya, Kongo ve ABD’den gelecek tedariklerle ikame edeceğiz” bilgisini paylaştı.
Avrupa’nın yıllık yaklaşık 60 milyon ton jet yakıtı tükettiğini ve bunun yüzde 35’ini ithal ettiğini vurgulayan Descalzi, mevcut konjonktürde bu kaynağın nasıl ve hangi maliyetlerle bulunacağının anlaşılması gerektiğini kaydetti.
Akaryakıt istasyonlarında dizel sıkıntısı
Descalzi, Avrupa genelinde dizel yakıt kıtlığı yaşanabileceği uyarısında bulunarak, geçtiğimiz hafta sonu kendi ağlarındaki duruma dikkat çekti.
Genel Direktör, “Geçtiğimiz hafta sonu 600 istasyonumuzda dizel yakıt tükendi. Bu bizim hatamızdı; fiyatları çok düşük tuttuğumuz için stoklar hızla eridi. Ancak 600 istasyonda dizel yakıtın bitmesi potansiyel bir soruna işaret etmektedir” açıklamasında bulundu.
ABD Başkanı Donald Trump tarafından ilan edilen Hürmüz Boğazı deniz ablukasının söz konusu açığı daha da derinleştireceğini belirten Descalzi, olası bir ambargonun piyasadan günlük 1,5 milyon varil petrolün çekilmesine yol açabileceğini ifade etti.
Descalzi, İran’ın savaşın sürdüğü 44 gün boyunca bu miktarı ağırlıklı olarak Çin’e ihraç etmeyi başardığını hatırlatarak, bu durumun petrol edinme yarışını hızlandırabileceğini belirtti.
Asya’daki fiziki petrol piyasasında varil fiyatının 150 dolara ulaştığını kaydeden Descalzi, “Kargolar en yüksek fiyata satıldıkları yere gidiyor, bu nedenle mesele fiyat değil, hacim meselesidir” değerlendirmesini yaptı.
Avrupa’nın Shell, BP, TotalEnergies ve Equinor ile birlikte en büyük enerji şirketleri arasında yer alan Eni’nin yöneticisi, İtalya’nın Rus gazına olan bağımlılığını azaltma konusundaki verileri de hatırlattı.
2022 yılı başında İtalya’nın doğalgaz ihtiyacının yüzde 40’ını karşılayan Rusya’nın payı, geçtiğimiz yılın Nisan ayı itibarıyla yaklaşık yüzde 10 seviyesine kadar gerilemişti.
Eni, 2023 yılı ilkbaharında, Gazprom’un mevcut sözleşmeler kapsamındaki sevkiyatları azaltması nedeniyle tahkim sürecine başvurmuştu. Gazprom ise söz konusu kesintinin Avusturya üzerinden geçişlerde yaşanan sorunlardan kaynaklandığını öne sürmüştü.
Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ise geçtiğimiz Mart ayında yaptığı açıklamada, Avrupa ile petrol ve gaz tedariki konusunda iş birliğine hazır olduklarını, ancak karşı taraftan bu yönde bir istek sinyali gelmesi gerektiğini söylemişti.
Putin, yeni kısıtlamalar öncesinde Avrupa pazarından çekilme olasılığını da dışlamamış, diğer pazarlarda yer edinmenin daha karlı olabileceğini belirtmişti.