Amerika
Kanada, Çinli otomobil üreticilerine yönelmeye hazır
Kanada Başbakanı Mark Carney, ABD Başkanı Donald Trump ile yürütülen müzakerelerin entegre bir Kuzey Amerika otomotiv endüstrisini korumayı başaramaması durumunda Ottawa’nın Çinli otomobil üreticilerine yönelebileceğini belirtti.
Pazartesi günü Kamboçya’nın Phnom Penh kentinde düzenlenen Frankofoni Zirvesi’nde gazetecilere konuşan Carney, “dünyanın en iyisi” olarak nitelendirdiği Kanada’daki otomotiv işçilerinin kıtasal pazarda “tam kapasiteyle istihdam edilmesi” gerektiğini söyledi.
Kanada lideri bu pazarın, “ABD’nin ticaret önlemleri nedeniyle entegrasyonunun azaldığını” savundu.
ABD ile görüşmelerin hâlâ önceliği olduğunu vurgulayan Carney, bununla birlikte bu görüşmelerin sonucunun Ottawa’nın Avrupa, Çin veya Japon üreticilere yönelip yönelmeyeceğini belirleyebileceğini belirtti.
Çin yatırımlarının olasılığının ABD ile yapılan görüşmelerde bir pazarlık kozu olup olmadığı sorulduğunda, “Bu bir baskı aracı değil. Ama bir etki ve tepki,” diye yanıtladı.
Carney, “Eğer Kuzey Amerika bağlamında tam olarak değerlendirilmezlerse, bu başka fırsatlar yaratır. Kanada her halükarda yoluna devam edecek,” dedi.
Bu açıklamaları, otomobil üretiminin gündemde olması beklenen Shenzhen’de Çin Devlet Başkanı Xi Jinping ile planlanan toplantıdan birkaç gün önce geldi.
Daha önce cumartesi günü Manila’da bulunan Carney, Washington ile yapılacak herhangi bir ticaret anlaşmasının Kanada’ya sürdürülebilir bir otomotiv endüstrisi bırakması gerektiğini söylemişti.
Trump ve üst düzey ABD’li yetkililerle uzun uzun görüştüğünü vurgulayan Carney, farklılıklar devam etse de iki tarafın olası bir anlaşma yolunda ilerleme kaydettiğini belirtti.
Carney, Çin yatırımları için şartları açıkladı
Carney, Çin’in herhangi bir katılımının montajın çok ötesine geçmesi gerektiği konusunda net konuştu.
Yatırımın, Kanada’da önemli ölçüde üretim, uygun çalışma standartları ve zamanla büyüyen yerli tedarik zincirlerini içermesi gerekecek; buna elektrikli araçlarda Kanada menşeli kritik minerallerin kullanımı da dahil.
Carney, “Mesele sadece kit arabalarla ilgili değil. Bunun bir üretim boyutu da olmalı,” dedi.
Carney ve Xi, Ocak ayında Kanada’nın Çin menşeli elektrikli araçlara uyguladığı %100’lük gümrük vergisini %6,1’e indiren bir anlaşmaya varmıştı.
Anlaşma başlangıçta yılda 49.000 araca kadar izin veriyor ve bu sınır zamanla artırılacak.
Karşılığında Pekin, kanola da dahil olmak üzere Kanadalı tarım ürünlerine uygulanan gümrük vergilerini düşürmeyi kabul etti.
Carney o dönemde, bu düzenlemenin Çin’den Kanada otomotiv sektörüne yatırım çekmesini ve istihdam yaratmasını beklediğini belirtmişti.
Anlaşma, Kanada otomotiv üretiminin kalbi olan Ontario eyaletinin Başbakanı Doug Ford tarafından eleştirildi.
Ford, anlaşmanın Kanadalıların işlerini tehdit edebileceği ve ABD pazarına erişimi riske atabileceği uyarısında bulundu.
Kanada’nın otomotiv sektörü, sınır ötesi üretime büyük ölçüde bağımlı. Ford, General Motors ve Stellantis’ten oluşan “Detroit Üçlüsü”, Kanada, ABD ve Meksika’da fabrikalar işletiyor ve bir araç tamamlanana kadar parçalar bazen sınırları birkaç kez geçiyor.
Trump, otomobil üreticilerine üretimi Kanada’dan ABD’ye kaydırmaları için defalarca baskı yaptı.
Trump’ın uyguladığı gümrük vergileri sektörde aksaklıklara yol açtı. Kanada, Stellantis’in planlanan Jeep Compass üretimini Ontario eyaletinin Brampton kentinden Illinois’e kaydırması ve atıl durumda olan Kanada’daki montaj fabrikasını satmayı kabul etmesinin ardından, kısa süre önce şirkete karşı yasal işlem başlatmakla tehdit etti.