Kiev ve Avrupa’nın itirazları sonrası Trump’ın barış planı revize edildi

ABD’nin Rusya-Ukrayna savaşını sonlandırmak amacıyla hazırladığı barış planı, Cenevre’de yürütülen müzakerelerin ardından kapsamlı bir revizyona uğradı. Financial Times’a konuşan kaynaklar, Kiev ve Avrupalı müttefiklerin itirazları üzerine 28 maddelik taslağın 19 maddeye indirildiğini bildirdi. Ukrayna tarafı eski planın artık geçerli olmadığını doğrularken, nihai metnin Moskova’ya iletilmeden önce liderlerin onayına sunulacağı belirtildi.

ABD’nin Rusya ve Ukrayna arasındaki savaşı sona erdirmek amacıyla hazırladığı plan, Cenevre’de gerçekleştirilen müzakereler sırasında önemli değişikliklere uğradı.

Financial Times’a (FT) konuşan ve görüşmelere vakıf kaynaklar, taslağın 28 maddeden 19 maddeye düşürüldüğünü bildirdi.

Metinden hangi maddelerin çıkarıldığına dair detay verilmezken, bu değişikliğin Kiev ve Avrupalı müttefiklerin belgedeki bazı talepleri kabul edilemez bulmasının ardından gerçekleştiği belirtildi.

Kiev ve Avrupalı müttefikler bazı maddeleri reddetti

Müzakere sürecinde Ukrayna tarafı, ordu mevcudunun sınırlandırılması ve Donbas’ın teslim edilmesini de içeren toprak tavizleri konularındaki “kırmızı çizgilerini” hatırlattı.

Avrupa ülkeleri de Kiev’in bu duruşuna destek verdi. Ayrıca Avrupalı temsilciler, Rusya’nın dondurulan varlıkları ve Brüksel tarafından uygulanan yaptırımların kaldırılması konusundaki karar yetkisinin münhasıran kendilerine ait olduğunu vurguladı.

Ukrayna tarafı eski planın geçerliliğini yitirdiğini doğruladı

Ukrayna Devlet Başkanlığı Ofisi Başkanı Danışmanı Aleksandr Bevz, planın revize edildiğini teyit etti. Bevz, “Herkesin gördüğü 28 maddelik barış planı, o haliyle artık mevcut değil. Bazı maddeler çıkarıldı, bazıları ise değiştirildi” ifadelerini kullandı.

Danışman, Kiev’in hiçbir uyarısının yanıtsız kalmadığını vurguladı. Beyaz Saray’dan daha önce yapılan açıklamada, 23 Kasım’da Cenevre’de yürütülen görüşmelerde ABD ve Ukrayna’nın savaşı sonlandırmak için “güncellenmiş ve netleştirilmiş” bir plan geliştirdiği belirtilmişti.

Taraflar, gelecekteki herhangi bir anlaşmanın Ukrayna’nın egemenliğini desteklemesi ve “sürdürülebilir, adil bir barışı” sağlaması gerektiği konusunda mutabık kaldı.

Nihai metin Trump ve Zelenskiy’nin onayına sunulacak

ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio, çözüm arayışlarında “büyük” bir ilerleme kaydedildiğini açıkladı. Planın halen geliştirilmeye ihtiyaç duyduğunu belirten Rubio, “makul bir süre içinde” anlaşmaya varılması için zemin bulunduğunu ifade etti.

Hazırlanan nihai metnin, ABD Başkanı Donald Trump ve Ukrayna Devlet Başkanı Vladimir Zelenskiy tarafından onaylanması, ardından belgenin Moskova’ya iletilmesi öngörülüyor.

Donald Trump, pazartesi günü kendisine ait sosyal medya platformu Truth Social üzerinden yaptığı paylaşımda sürece değindi.

Trump, “Rusya ile Ukrayna arasındaki barış görüşmelerinde gerçekten ciddi bir ilerleme mümkün mü? Kendi gözünüzle görene kadar inanmayın, ancak muhtemelen iyi bir şeyler oluyor” ifadelerini kullandı.

Trump daha önce Ukrayna’nın planı 27 Kasım’a kadar kabul etmesi konusunda ısrarcı olmuş, ancak daha sonra sunulan belgenin ABD’nin “nihai teklifi” olmadığını belirtmişti.

Avrupalı diplomatlar Trump’ın desteği çekme ihtimaline hazırlanıyor

Avrupalı yetkililer, önümüzdeki hafta Fransa, Almanya ve İngiltere’nin katılımıyla yeni görüşmeler yapılmasını bekliyor.

Polonya ve Finlandiya liderleri ile NATO Genel Sekreteri Mark Rutte’nin de bu tartışmalara katılabileceği belirtiliyor.

Financial Times’a konuşan bir diplomat, “İşe yarar bir karşı teklif oluşturmaya çalışıyoruz” dedi. Bir başka Avrupalı yetkili ise Trump’ın sonuç alamaması durumunda Ukrayna’ya desteği tamamen çekme riski bulunduğunu doğrulayarak, “Bu senaryoya da hazırlanıyoruz” değerlendirmesinde bulundu.

Finlandiya Cumhurbaşkanı Alexander Stubb, Zelenskiy ile yaptığı görüşmenin ardından Cenevre’deki toplantıyı “ileri doğru bir adım” olarak nitelendirdi ancak “önemli meselelerin çözümsüz kaldığını” not etti. Stubb ayrıca, AB veya NATO’nun yetki alanına giren konuların “ayrı bir formatta” ele alınacağını ekledi.

Kremlin Sözcüsü Dmitriy Peskov, dün yaptığı açıklamada, Moskova’nın Cenevre’deki barış planı görüşmeleri hakkında ABD’den resmi bir bilgi almadığını söyledi.

Peskov, bu hafta ABD ve Rusya temsilcileri arasında herhangi bir toplantı planlanmadığını da sözlerine ekledi.