Maduro’nun kaçırılmasındaki başarı Trump’ı Grönland için cesaretlendirdi

The Wall Street Journal’a konuşan kaynaklar, Venezuela Devlet Başkanı Maduro’nun kaçırılmasının ABD Başkanı Trump’ı Grönland konusunda hak iddia etmeye sevk ettiğini belirtti. Trump, adanın mülkiyetini ulusal güvenlik için “mutlak zorunluluk” olarak görürken, Avrupa ülkeleri gümrük vergisi tehditlerine karşı geniş kapsamlı misilleme hazırlığı yapıyor.

The Wall Street Journal’ın (WSJ) konuya aşina kaynaklara dayandırdığı habere göre, ocak ayı başında Venezuela’da düzenlenen başarılı operasyon, ABD Başkanı Donald Trump’ın Grönland’ı ilhak etme kararında belirleyici rol oynadı.

Trump, uluslararası hukuk kurallarını ihlal ettiği yönündeki eleştirilere rağmen, Maduro’nun devrilmesini dış politikada zafer olarak değerlendirdi.

ABD, 3 Ocak gecesi başkent Karakas’ta düzenlediği “Mutlak Kararlılık” (Absolute Resolve) operasyonuyla Nicolás Maduro ve eşi Cilia Flores’i kaçırarak ülkeden çıkarmıştı.

ABD’de “narkoterörizm”, silah bulundurma ve uyuşturucu kaçakçılığı suçlamalarıyla yargılanacak olan Maduro, hakkındaki tüm iddiaları reddediyor.

“Toprak genişletme stratejisinin parçası”

Grönland’ın satın alınması, Trump için ABD’nin topraklarını genişletme hedefinin önemli unsuru olarak görülüyor.

Trump’ın, 19. yüzyılın ortalarında ülke tarihindeki en büyük toprak genişlemesine liderlik eden 11. ABD Başkanı James Polk’un başarılarına hayranlık duyduğu belirtiliyor.

Cumhuriyetçi liderin bu hayranlığı nedeniyle Polk’un portresini Oval Ofis’e yerleştirdiği aktarılıyor.

Trump yönetiminin, ilk döneminde de bu konuda gizli çalışmalar yürüttüğü ifade ediliyor.

Eski Ulusal Güvenlik Danışmanı John Bolton’ın 2019 yılında Danimarka Başbakanı ile görüşmesi için planlamalar yapıldığı, hatta Trump’ın aynı yılın eylül ayında Polonya dönüşü Danimarkalı yetkililerle bu konuyu bizzat müzakere etme ihtimalinin değerlendirildiği bildiriliyor.

Gümrük vergileriyle ekonomik baskı

Grönland üzerindeki kriz, Trump’ın Danimarka kontrolündeki özerk bölgeyi “mutlak zorunluluk” olarak nitelemesiyle yeni evreye girdi.

Adanın Rus ve Çin donanmaları tarafından “kuşatıldığını” iddia eden Trump, savunma stratejisi açısından bölgenin kritik önemde olduğunu savunuyor.

Trump, 17 Ocak’ta yaptığı açıklamada; İngiltere, Almanya, Danimarka, Hollanda, Norveç, Finlandiya, Fransa ve İsveç’ten gelen ürünlere 1 Şubat’tan itibaren yüzde 10 ek gümrük vergisi uygulanacağını duyurdu.

Bu önlemlerin Grönland’ın “tam ve kesin mülkiyeti” konusunda anlaşma sağlanana kadar yürürlükte kalacağını belirten Trump, 1 Haziran itibarıyla vergi oranının yüzde 25’e yükseltileceğini ifade etti.

Avrupa’dan askeri ve ekonomik yanıt

Avrupa ülkeleri, ABD’nin bu hamlelerine “Arktik Direnç” tatbikatı kapsamında Grönland’a asker göndererek yanıt verdi.

Bölgeye 13 asker gönderen Almanya, vergi kararının ardından personelini geri çekti.

The Financial Times’ın ulaştığı kaynaklara göre Avrupa Birliği (AB) ülkeleri, ABD’ye karşı 93 milyar euro değerinde misilleme vergisi getirmeyi veya Amerikan şirketlerinin birlik pazarına erişimini kısıtlamayı planlıyor.

Avrupa devletleri yayımladıkları ortak bildiride, Grönland’ın egemenliğini ve toprak bütünlüğünü desteklediklerini vurgulayarak gümrük vergisi tehditlerinin transatlantik ilişkilere zarar verdiğini bildirdi.

Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, ABD’nin tehditlerini hayata geçirmesi durumunda AB’nin Zorlamayla Mücadele Aracının (ACI) devreye alınmasını teklif etti.