Marco Rubio Atina’yı ziyaret ediyor

ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio, iki komşu arasında Doğu Akdeniz’de hava üstünlüğü için süren rekabetin ortasında Atina’yı ziyaret ediyor.

Rubio, pazartesi günü İzlanda’yı ziyaret etti ve Yunanistan’dan sonra Portekiz’e geçmesi bekleniyor.

Yunan basını, Dışişleri Bakanı’nın komşu Türkiye’yi ziyaret etmeyeceği gerçeğine odaklandı.

Oysa bu, bölgeye seyahat eden üst düzey ABD yetkilileri için yaygın bir uygulama.

Washington, geleneksel olarak bu iki Akdeniz komşusu arasındaki deniz anlaşmazlığından uzak duruyor.

Yunanistan, Stryker zırhlı personel taşıyıcılarıyla ilgileniyor. Bu araçlar, ABD ordusunun artık kendi kuvvetleri için ihtiyaç duymadığı askeri teçhizatın yabancı hükümetlere devredilmesine olanak tanıyan Pentagon’un Fazla Savunma Malzemeleri (EDA) programı aracılığıyla sağlanabilir.

Atina için kilit öneme sahip bir konu, ABD’den sipariş ettiği ve 2029’un sonlarında teslim edilmesi beklenen F-35’lerin taşıyacağı silahlar olacak.

Yunanistan, AIM-9X Block II ve AIM-120D (AMRAAM) havadan havaya füzelerini temin etmek istiyor.

Her ikisi de kısa menzilli ve görüş mesafesinin ötesine ulaşan yetenekler sunan gelişmiş silahlar ve Yunanistan’ın hava gücünü potansiyel olarak güçlendirebilir.

Fakat Kongre’nin onayı ve Washington’un Türkiye karşısında bölgedeki askeri dengeyi korumaya yönelik beyan ettiği ilgi, Yunanistan’ın taleplerini sınırlayabilir.

Kathimerini gazetesi bildirdiğine göre, bütçede daha fazla kaynak bulunması beklenen 2030 yılından önce 20 adetlik ek uçak siparişi verilmesi beklenmiyor.

Türkiye, uzun süredir F-35 programına geri dönmeyi arzuluyor. Ankara, Rusya’nın S-400 hava savunma sistemini satın almasının ardından 2019 yılında bu programdan dışlanmıştı.

ABD Başkanı Donald Trump, “yakın dostu” Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ı memnun etme sözü vermiş olsa da pratikte pek bir ilerleme kaydedilmedi.

Ankara, S-400 ile ilgili ABD’nin yasal şartlarını henüz yerine getirmemişken, Kongre ise F-35’lerin Türkiye’ye transferine kısıtlamalar getirmeye devam ediyor.

Yunanistan, kamuoyu önünde Türkiye’nin F-35 almasının kendisini ilgilendirmediğini iddia ediyor. 

Fakat Atina’daki bir diplomat, Rapporteur’e verdiği demeçte, Yunanistan’ın böyle bir hamleyi engellemek için İsrail ile birlikte perde arkasında yoğun lobi faaliyetleri yürüttüğünü söyledi.

Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov geçtiğimiz günlerde, Moskova’nın belirli koşullar altında S-400’lerin başka bir ülkeye devredilmesini değerlendirmeye açık olacağını belirtti.

Ziyaretinin ilk durağında Rubio, İzlanda’yı “iyi bir dost” olarak nitelendirdi ve NATO üyesi olmasına rağmen ordusu bulunmayan bu ülkeyle ilgili herhangi bir gerginlik sinyali vermedi.

Geçen ay Grönland anlaşması imzalanmadan önce, İzlanda, Trump’ın NATO müttefiklerinin ABD’yi desteklemek için yeterince çaba göstermediğine dair yorumlarında ve sosyal medyadaki şikayetlerinde ara sıra yer alıyordu.

Rubio, sosyal medyada yaptığı açıklamada, İzlanda ziyaretinin amacının, “ortak önceliklerimizi ilerletmek: güvenli bir Arktik, daha güçlü ticari ve enerji bağları ve daha yakın savunma işbirliği” olduğunu belirtti.