Diplomasi
OPEC+, Trump’ın çağrılarına rağmen petrol üretimini artırmadı
OPEC+, Donald Trump’ın petrol fiyatlarını düşürme çağrılarına rağmen üretim kısıtlamalarına devam etme kararı alırken, Trump’ın yeni gümrük vergileri petrol fiyatlarını yükseltti. Uzmanlar, küresel ekonomideki belirsizlikler nedeniyle OPEC+’ın üretim artışı planlarından vazgeçeceğini öngörüyor.
OPEC+ ülkeleri, Donald Trump’ın petrol fiyatlarını düşürme çağrılarına kulak asmayarak, üretim kısıtlamaları anlaşmasını bu yılın sonuna kadar yürürlükte tutma kararı aldı.
Bu arada, Trump’ın Kanada ve Meksika’dan yapılan ithalata uyguladığı gümrük vergileri petrol fiyatlarını yükseltti.
OPEC’in basın açıklamasında belirtildiğine göre, Rusya ve Suudi Arabistan’ın eş başkanlığını yaptığı kartel ve ortaklarının izleme komitesi, mevcut petrol üretim politikasını değiştirmeme kararı aldı.
İki yıldan uzun süre önce düşürülen üretim kotaları mevcut seviyelerinde tutulurken, aralık ayında üzerinde anlaşılan ve nisan ayından 2026 sonuna kadar geçerli olacak aylık artış planı da aynen devam edecek.
Bloomberg‘in haberine göre, delegeler Trump’ın petrol arzını artırma çağrısının görüşülmediğini belirtti.
Göreve başlamasından sadece üç gün sonra Trump, Davos’taki Dünya Ekonomi Forumu katılımcılarına video konferans yoluyla hitap ederken, petrol fiyatlarını düşürme niyetini yinelemiş ve OPEC ülkelerine çağrıda bulunmuştu: “Suudi Arabistan ve OPEC’ten petrolün maliyetini düşürmelerini isteyeceğim. Düşürülmesi gerekiyor. Açıkçası, [ABD’deki] seçimlerden önce bunu yapmamış olmalarına şaşırdım.”
Trump, petrol fiyatları düştükten sonra dünya genelindeki merkez bankalarının faiz oranlarını “derhal” düşüreceğini iddia etmişti.
Petrolün aşırı pahalı olduğu tezi, Ukrayna’daki savaşla ilgili sözlerinde de yer aldı: “Fiyat şu anda bu savaşın devam etmesine yetecek kadar yüksek. Petrol fiyatını düşürmek gerekiyor ve bu savaşı durduracak… Bunu şimdiye kadar yapmamış olmaları sorumsuzluktur. Petrol fiyatlarını düşüreceğiz ve Rusya Ukrayna ile savaşı derhal durduracak.”
Rusya Başbakan Yardımcısı Aleksandr Novak, izleme komitesi toplantısında OPEC+’ın mevcut politikasına bağlı kalması gerektiğini söyledi. Toplantı katılımcıları, mevcut anlaşma parametrelerine tam uyum sağlanmasının önemini vurguladı.
Singapur merkezli Vanda Insights’ın kurucusu Vandana Hari, Bloomberg‘e şunları söyledi: “OPEC+’ın Trump’ın taleplerine veya isteklerine kulak vereceğini beklemiyorum, ne derseniz deyin. OPEC+, arz stratejisini çok dikkatli, piyasadaki duruma göre çok ince ayarlayarak geliştiriyor.”
Geçtiğimiz yıl, petrol fiyatlarını desteklemek amacıyla petrol üreticisi ülkeler ittifakı, üretim artırma planını üç kez erteledi. Şimdi ise nisan ayından itibaren üretimi aylık 120 bin varil artırarak yıl sonuna kadar toplamda 2,1 milyon varili piyasaya geri sürmeyi planlıyor.
Fakat kartel açıklamasında piyasanın güçlü temellerine ve Nisan ayından itibaren petrol talebinin toparlanması beklentisine işaret etse de pek çok uzman bu tür bir gelişmeden şüphe duyuyor.
Çin ekonomisi yavaş büyüyor ve hızla alternatif enerji kaynaklarına geçiş yaparken, Kuzey ve Güney Amerika ülkelerinde üretim artıyor.
Uluslararası Enerji Ajansı’nın tahminlerine göre, OPEC+ üretimi artırmasa bile 2025’te küresel pazarda günlük 750 bin varil fazlalık oluşacak.
Bu nedenle Citigroup ve JPMorgan Chase, OPEC+’ın kotaları artırma planlarından tekrar vazgeçeceğini öngörüyor.
Bu arada, Trump’ın hafta sonu Kanada ve Meksika’dan gelen ürünlere yüzde 25 gümrük vergisi uygulaması (Kanada enerji kaynakları için bu oran yüzde 10 olacak) petrol fiyatlarında artışa neden oldu.
Amerikan WTI türü, Kuzey Denizi Brent petrolünden daha fazla değer kazandı; ancak daha sonra enflasyonun hızlanması ve ekonomik büyümenin yavaşlaması endişeleriyle fiyatlar cuma günkü kapanış seviyelerine geriledi.
BNP Paribas emtia piyasaları kıdemli analisti Aldo Spanjer, yeni gümrük vergilerinin WTI üzerinde bir miktar yukarı yönlü baskı oluşturacağını, zira Orta Batı’daki ABD rafinerilerinin pahalılaşan Kanada ve Meksika petrolünün yerine başka kaynaklar bulmak zorunda kalacağını belirtiyor.