Orban, Washington ziyaretinden istediğini aldı

Macaristan Başbakanı Orban, ABD Başkanı Trump ile görüşmesinin ardından, ülkesine yönelik Rusya’dan enerji sevkiyatlarının yaptırımlardan süresiz olarak muaf tutulduğunu açıkladı. İki ülke ayrıca potansiyel değeri 20 milyar doları bulan nükleer enerji işbirliği, LNG tedariki ve 700 milyon dolarlık savunma alımını kapsayan bir dizi anlaşmaya imza attı.

Macaristan Başbakanı Viktor Orban, ülkesine TürkAkım ve Drujba boru hatları üzerinden sevk edilen Rus petrolü ve doğalgazının ABD yaptırımlarından tamamen muaf tutulduğunu açıkladı.

Orban, cuma günü ABD Başkanı Donald Trump ile yaptığı görüşmenin ardından düzenlediği basın toplantısı düzenledi.

Orban, “Macaristan’a yönelik bu sevkiyatları kısıtlayan ya da maliyetini artıran herhangi bir yaptırım yok. Bu genel ve süresiz bir istisna” diye konuştu.

Başbakan Orban, bunun yanı sıra ABD’nin Paks-2 nükleer santral projesine yönelik yaptırımları da kaldırdığını bildirdi.

Macaristan’ın Paks santrali için yakıtı Rusya, Fransa ve ABD’den temin etmeyi planladığını belirten Orban, “Üç sütun üzerinde duracağız” ifadesini kullandı.

Görüşmeler öncesinde ABD ile ilişkilerde “yeni bir sayfa açmak” istediklerini belirten Orban, önceki yönetimin ikili ilişkilere zarar verdiğini, mevcut işbirliğinin ise bağları yeniden güçlendirdiğini söyledi.

Ukrayna için arabuluculuk teklifi

Orban, görüşme sırasında Trump’a Ukrayna’daki çatışmanın çözümü konusunda yardım teklif ettiğini de aktardı.

Rusya ve ABD liderleri arasında Budapeşte’de bir zirve düzenlenmesinin gündemde olduğunu kaydeden Orban, henüz net bir tarih belirlenmediğini ve görüşmenin gerekli koşullar oluştuğunda gerçekleştirileceğini vurguladı.

Enerji alanında milyarlarca dolarlık yeni anlaşmalar

Orban’ın Washington ziyareti sırasında ABD ve Macaristan, sivil nükleer enerji alanındaki işbirliğini genişletmek amacıyla bir niyet bildirgesi imzaladı.

ABD Dışişleri Bakanlığından yapılan açıklamaya göre, iki ülke küçük modüler reaktörler (SMR) ve kullanılmış yakıt yönetimi gibi konularda yeni görüşmeler başlatma kararı aldı.

Açıklamada, “Macaristan, toplam potansiyel değeri 20 milyar dolara kadar çıkabilecek 10 adet küçük modüler reaktörün inşasını destekleme niyetini beyan etti,” denildi.

Bakanlık ayrıca, Orban’ın Amerikalı mevkidaşıyla yaptığı görüşmede Westinghouse şirketiyle yaklaşık 114 milyon dolar değerinde bir anlaşma imzalandığını bildirdi.

Anlaşma, Paks I nükleer santraline nükleer yakıt tedarikini kapsıyor. Macaristan aynı zamanda enerji tedarikinde çeşitliliği artırmak amacıyla yaklaşık 600 milyon dolar değerinde Amerikan sıvılaştırılmış doğalgazı (LNG) satın almayı da taahhüt etti.

Savunma işbirliği de genişliyor

Washington ve Budapeşte, Askeri Bilgilerin Korunmasına İlişkin Genel Anlaşma’nın (GSOMIA) süresinin uzatılması için görüşmelere başlama konusunda mutabakata vardı.

ABD Dışişleri Bakanlığı, “Macaristan hükümeti, ABD’nin Yabancı Askeri Satışlar programı kapsamında toplam 700 milyon dolar değerinde savunma ürünleri satın alma niyetini açıkladı” bilgisini paylaştı.

Vize, uçuş ve akademik işbirliği

ABD Dışişleri Bakanlığı, iki ülkenin Budapeşte’nin ABD’nin vizesiz giriş programına tam katılımının yeniden sağlanması konusunda anlaştığını duyurdu.

Açıklamada, American Airlines şirketinin önümüzdeki yılın mayıs ayından itibaren Philadelphia ile Budapeşte arasında doğrudan sezonluk uçuşları yeniden başlatacağı belirtildi.

Akademik alanda ise ABD hükümetinin finanse ettiği Fulbright programı, Macaristan’daki “Pannonia” değişim programıyla işbirliği yaparak bilim, teknoloji, mühendislik ve matematik (STEM) alanında verilen John von Neumann Ödülü’nü genişletecek.

Budapeşte’nin programa ABD ile eşit düzeyde finansman sağlayacağı bildirildi.

Son olarak Bakanlık, Macaristan’ın, Katolik Amerika Üniversitesi ile Pazmany Peter Katolik Üniversitesi ortaklığında kurulacak “Yapay Zekânın Etik Kullanımı” konulu araştırma merkezine 1 milyon dolar katkı sağlayacağını açıkladı.