Paşinyan, Ermenistan’ın aynı anda AB ve AEB üyesi olamayacağını söyledi

Ermenistan Başbakanı Nikol Paşinyan, ülkesinin aynı anda hem Avrupa Birliği’ne (AB) hem de Avrasya Ekonomik Birliği’ne (AEB) üye olamayacağını belirterek, AB üyeliğine ilişkin referandumdan önce aday ülke statüsünün alınması gerektiğini söyledi. Paşinyan, Kırgızistan’da düzenlenen Avrasya Hükümetlerarası Konseyi toplantısında yaptığı açıklamada, aksi halde Ermenistan halkının mevcut olmayan bir seçenek üzerinden tercih yapmaya zorlanacağını savundu.

Ermenistan Başbakanı Nikol Paşinyan, Erivan yönetiminin aynı anda hem Avrasya Ekonomik Birliği’ne (AEB) hem de Avrupa Birliği’ne (AB) üye olmasının mümkün olmadığını kabul ettiğini söyledi.

Paşinyan, Kırgızistan’da düzenlenen Avrasya Hükümetlerarası Konseyi toplantısında yaptığı açıklamada, ülkesinin AB üyeliğine ilişkin sürecin belirli kurumsal aşamalardan geçmesi gerektiğini belirtti.

Sputnik Ermenistan’ın aktardığına göre Paşinyan, “Ermenistan AB’ye üye olmaya nitelik bakımından hazır hale geldiğinde bile bu, ülkemizin otomatik olarak AB üyesi olacağı anlamına gelmez. Bunun için hem AB üyesi ülkelerin hem de Ermenistan vatandaşlarının onayı gerekir” dedi.

Paşinyan, AB üyeliği konusunun ön hazırlık yapılmadan Ermenistan halkının kararına sunulamayacağını ifade etti. Buna göre önce Avrupa Birliği’ne resmi üyelik başvurusu yapılması, ardından aday ülke statüsünün alınması gerektiğini söyledi.

Ermenistan Başbakanı, bu aşamalar tamamlanmadan referandum yapılmasının anlamlı olmayacağını savunarak şöyle konuştu: “Bu, Ermenistan vatandaşlarını seçeneklerden biri gerçekte var olmayan alternatifler arasında tercih yapmaya zorlamak anlamına gelir. Bu, halka karşı saygısızlık olur ve meşru olmaz.”

Paşinyan ayrıca, AEB üyesi ülkelerin üçüncü ülkelerle yürüttüğü ilişkilerin sıfır toplamlı bir oyun olarak görülmemesi gerektiğini söyledi.

Bununla birlikte Ermenistan’ın AEB üyesi ülkelerle işbirliğini dış politika ve dış ekonomi alanındaki önceliklerinden biri olarak görmeye devam ettiğini vurgulayan Paşinyan, “Değerli dostlar, Ermenistan Cumhuriyeti için Avrasya Ekonomik Birliği üyesi devletlerle işbirliği dış politika ve dış ekonomi önceliklerinden biri olmayı sürdürüyor” dedi. Bu yaklaşımın yeni hükümet programına da yansıtılacağını ekledi.

Putin ve AEB liderlerinin açıklamaları

Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin mayıs ayında yaptığı açıklamada, Ermenistan’ın AB ile AEB arasında mümkün olan en kısa sürede tercih yapması gerektiğini söylemişti.

Putin, bu durumda “yumuşak ve medeni bir ayrılığın” mümkün olabileceğini belirtmiş, bunun yalnızca ekonomik bir mesele olduğunu vurgulamıştı. Erivan ise o dönemde Moskova ile “ayrılma” niyetinde olmadığını açıklamıştı.

Aynı ay Rusya, Belarus, Kazakistan ve Kırgızistan liderleri, Astana’da düzenlenen AEB zirvesinin ardından Ermenistan’a, Avrupa Birliği’ne katılım ile AEB üyeliği arasında tercih yapması için en kısa sürede ülke çapında referandum düzenleme çağrısında bulundu. Liderler ayrıca, Ermenistan’ın AB üyeliği yönündeki politikası nedeniyle AEB Anlaşması’nın ülke bakımından askıya alınmasının muhtemel sonuçlarına ilişkin bir raporun aralık ayına kadar hazırlanmasını istedi.

İhracat kısıtlamaları gündeme gelmişti

Rusya Federal Veterinerlik ve Bitki Sağlığı Gözetim Servisi (Rosselhoznadzor) daha sonra Ermenistan’dan ithal edilen bazı ürünlere kısıtlama getirmeye başladı.

Önlemler çiçek, bazı sebzeler, meyveler, yemişler ve kuru meyvelerin sevkiyatını kapsadı. Kurum daha sonra Ermenistan menşeli alkollü içeceklerde kalite sorunları tespit edildiğini açıkladı. Rosselhoznadzor, 25 Temmuz’da ise Ermenistan’dan gelen süt ürünlerinin satışına izin vermedi.

Bunun üzerine Paşinyan, Ermenistan’ın ihracatına getirilen kısıtlamaların kısa sürede kaldırılmaması halinde bunun AEB’nin “sonunun başlangıcı” olacağını söylemiş ve yaşanan durumun birliğin tamamını etkilediğini ifade etmişti.