Polonya’da Mercosur kavgası: Yeni hükümet ve eski iktidar birbirini suçluyor

Polonya’nın yeni Tarım Bakanı Stefan Krajewski, AB-Mercosur anlaşmasını durduracak bir azınlığın olmadığını itiraf etti. Krajewski, durumdan önceki Hukuk ve Adalet Partisi (PiS) hükümetini sorumlu tutarken, eski bakan Robert Telus ise anlaşmanın yeni hükümetle birlikte hız kazandığını savundu.

Polonya’nın yeni Tarım Bakanı Stefan Krajewski, Avrupa Birliği (AB) ile Mercosur ülkeleri arasındaki ticaret anlaşmasının yürürlüğe girmesini engelleyebilecek azınlığın şimdilik bulunmadığını kabul etti.

Krajewski, bu durumun sorumlusu olarak önceki Hukuk ve Adalet Partisi (PiS) hükümetini gösterdi. PiS’in eski Tarım Bakanı Robert Telus ise, “Mevcut hükümet, Polonya’nın dönem başkanlığı sırasında kılını bile kıpırdatmadı,” diyerek suçlamalara yanıt verdi.

İktidar koalisyonunun tavrı değişti

İktidar koalisyonu, seçimlerden önce AB-Mercosur anlaşmasına sert bir şekilde karşı çıkacağını duyurmuştu.

Ancak seçimlerden iki ay sonra bu tutum yumuşadı. Önce Adam Szłapka, Fransız mevkidaşıyla anlaşmanın bazı şartlarla tamamlanmasını kabul eden bir bildiri imzaladı. Şimdi ise Tarım Bakanı, engelleyici bir azınlığın olmadığını belirtiyor.

“Engelleyici azınlığı oluşturmaya çalışacağız”

Krajewski, TVP Info‘ya yaptığı açıklamada, “O engelleyici azınlığa sahip değiliz. Bu ticaret anlaşması yürürlüğe girecek mi? Bugün kesin olarak evet ya da hayır diyemem. Önümüzdeki haftalarda, Mercosur konusunda Polonya ile aynı pozisyonda olan üye ülkelerin bakanlarıyla görüşeceğim ve bu engelleyici azınlığı oluşturmaya çalışacağız. Bugün ne keskin bir ‘evet’ ne de keskin bir ‘hayır’ demek istemiyorum, çünkü bu sadece Tarım Bakanına bağlı değil,” diye konuştu.

Engelleyici azınlık ne anlama geliyor?

Engelleyici azınlık, AB nüfusunun yüzde 35’inden fazlasını temsil eden asgari sayıda üye ülke artı bir üyeden oluşuyor. Böyle bir azınlığın oluşturulması gerçekçi görünüyordu.

Başlangıçta Fransa, İtalya ve Polonya anlaşmayı durdurmakla ilgileniyordu. Daha sonra Belçika, Hollanda, Avusturya, Macaristan, İrlanda ve Litvanya gibi daha küçük ülkeler de bu gruba katıldı.

Eski komiserden PiS savunması

Tarım Bakanı Krajewski, anlaşmanın kabul edilmesinin suçunu Hukuk ve Adalet Partisi’ne ve özellikle de Komiser Janusz Wojciechowski’ye atfediyor.

Ancak eski AB Tarım Komiseri Wojciechowski, Codzienna gazetesine verdiği mülakatta bu iddiaları reddetti. Wojciechowski, “Mercosur ile ilgili tarım müzakereleri, Polonya’dan komiserin Elżbieta Bieńkowska olduğu Haziran 2019’da sona erdi. Benim beş yıllık görev sürem boyunca Mercosur imzalanmadı. Komisyon’dan ayrılmamdan bir hafta sonra, Aralık 2024’te imzalandı. Benim görev süremde bu konuda hiçbir şey olmadı. Bu anlaşma basitçe engelleniyordu,” ifadelerini kullandı.

Eski Tarım Bakanı Robert Telus da aynı hususa dikkat çekti. Telus, “Hukuk ve Adalet Partisi iktidardayken, bizim itirazımız nedeniyle de anlaşma imzalanmadı. Ancak Ursula von der Leyen, Donald Tusk’ın seçimleri kazandığını görünce anlaşma üzerindeki çalışmalar tam gaz yeniden başladı,” diye ekledi.