Diplomasi
Rubio, seçim öncesi Orbán’a açık destek verdi
ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio, Macaristan Başbakanı Viktor Orbán ile bir araya geldi ve seçim öncesi Trump’ın desteğini ilan etti.
Ortak basın toplantısında Rubio, Trump ve Orbán arasındaki kişisel bağın ABD ile Macaristan arasındaki güçlü ilişkinin arkasında yattığını söyledi.
İki ülkenin “altın dönemine” girdiklerini savunan ABD’li bakan, bunun nedeninin sadece “halkların uyumu değil”, aynı zamanda Macar lider ile ABD Başkanı ile olan ilişkinin de bunda etkili olduğunu söyledi:
“Başkanın size karşı ne hissettiği, ilk başkanlık döneminde sizinle nasıl bir ilişki kurduğu ve şimdi ikinci başkanlık döneminde bu ilişkinin daha da yakınlaştığı, bence bu hiç de gizemli bir şey değil ve buradaki hiç kimse için de gizemli olmamalı… Size güvenle söyleyebilirim ki, Başkan Trump sizin başarınıza derinden bağlıdır. Çünkü sizin başarınız bizim başarımızdır. Çünkü sizin aracılığınızla Orta Avrupa’da kurduğumuz bu ilişki, önümüzdeki yıllarda ulusal çıkarlarımız için çok önemli ve hayati öneme sahiptir.”
Rubio, finansal zorluklarla, iktisadi sorunlarla veya “Macaristan’ın istikrarını tehdit eden” sorunlarla karşılaşmaları halinde, Trump’ın “Orbán’la olan ilişkisi ve bu ülkenin ABD için önemi nedeniyle” bu konuyla “çok [yakından] ilgileneceğini” bildiğini de söyledi.
Orbán, Nisan ayında yapılacak seçimlerde iktidarı elinde tutmak için zorlu bir yarışla karşı karşıya. Bazı anketlere göre, Péter Magyar liderliğindeki muhalefet partisi Tisza, iktidardaki Fidesz’in yaklaşık 10 puan önünde.
Rubio ile petrol, gaz ve nükleer enerji konusunda imzalanan anlaşmaları öven Orbán ise şunları söyledi:
“ABD ile Macaristan arasındaki ilişkilerde yeni bir altın çağ başladı. Başkan Trump’a içten teşekkürlerimi sunuyorum. Yatırımlar rekor seviyede, vize serbestisini yeniden sağladık ve barış kurulunun kurucu üyeleriyiz. Perşembe günü Washington’a giderek kurulun ilk toplantısına katılacağım.”
Trump bir hafta önce, seçimlerde Orbán’a desteğini açıklayarak, “2022 seçimlerinde Viktor’u gururla destekledim ve bunu tekrar yapmak benim için bir onurdur,” diye yazmıştı.
Avrupa Komisyonu sözcüsü Paula Pinho, Rubio’nun açıklamaları hakkında şunları söyledi:
“Kimi destekleyeceklerine ve neden destekleyeceklerine karar vermek ABD hükümetinin görevidir. Bildiğiniz gibi, biz Avrupa’da farklı bir yaklaşım sergiliyoruz. Seçim kampanyası sırasında belirli adayları desteklemek veya desteklememek bizim alışkanlığımız değil.”
Öte yandan Financial Times’a (FT) göre AB, seçim öncesinde Orbán’a yönelik eleştirilerindeki tonu azalttı.
Buna göre durumu yakından bilen kaynaklar, AB yetkililerinin seçimlere müdahale ediyor gibi görünmek veya Orbán’ın Brüksel karşıtı kampanyasına daha fazla malzeme vermek istemediğini söyledi.
İlgili kişilere göre, Avrupa Komisyonu Macaristan ve hukukun üstünlüğü ile ilgili konularda kamuoyuna yaptığı açıklamalarda zaten daha dikkatli davranıyordu.
Son zamanlarda ortaya çıkan endişelere rağmen, seçimlerden önce Orbán hükümetine yaklaşık 2,4 milyar avroluk yeni fon aktarılabilir.
Bir Macar yetkili, “Böylesine tarihi ve belirleyici bir seçimden aylar önce… en iyisi hiçbir şey yapmamak olduğu sonucuna vardılar. Komisyon risk almaktan kaçınıyor, bu normal,” dedi.
Bir AB diplomatı ise, “Komisyonun, seçimlere müdahale ettiği izlenimi yaratmamak için Macaristan’a ilişkin büyük açıklamalar yapmamasının akıllıca” olduğunu ekledi.