Rusya hükümeti, ekonomik büyüme tahminini sıfıra yaklaştırdı

Rusya hükümeti, Gayrisafi Yurt İçi Hasıla artışına yönelik beklentilerini yüzde 0,4 seviyesine indirerek ekonomik büyüme öngörüsünü neredeyse sıfıra çekti. Başbakan Yardımcısı Aleksandr Novak, muhafazakâr petrol fiyatı tahminlerine dayanan yeni projeksiyonun, bütçe harcamalarını kontrol altında tutmayı hedeflediğini bildirdi.

Rusya hükümeti, ülke ekonomisine yönelik büyüme tahminlerini neredeyse sıfır seviyesine indirdi.

Başbakan Yardımcısı Aleksandr Novak, hükümetin güncellenen tahminlerini duyururken, “2026 yılında GSYH’de yüzde 0,4 oranında pozitif bir dinamizmin korunmasını bekliyoruz” ifadesini kullandı.

Hükümetin bir önceki tahmini, Gayrisafi Yurt İçi Hasıla (GSYH) artışının yüzde 1,3 seviyesinde gerçekleşeceği yönündeydi.

Açıklanan düşük oranlı tahminler uzmanlarca beklenmedik olarak değerlendirildi. Mayıs ayı başında önde gelen Rus ve uluslararası kuruluşların öngörülerini inceleyen TsMAKP analiz merkezinden ekonomist Andrey Gnidçenko, bu tahmini bir sürpriz olarak nitelendirdi.

İktisadi Kalkınma Bakanlığı verilerine göre, yılın ilk çeyreğinde GSYH yüzde 0,3 oranında daralma kaydetmiş, Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin hükümetten ve Merkez Bankasından ekonomik büyümeyi hızlandırmasını talep etmişti.

Novak, söz konusu tahmine “muhafazakâr” koşulların dahil edildiğini belirtti. Bu kapsamda, Rus petrolünün varil fiyatı bu yıl için ortalama 59 dolar, gelecek üç yıl için ise sadece 50 dolar olarak öngörüldü.

Bu rakamlar, nisan ayında tahminini bu yıl için 65 dolara, 2027-2028 dönemi için ise 55 dolara yükselten ve her zaman temkinli tutumuyla bilinen Merkez Bankasının verilerinin de altında kaldı.

Novak’ın açıklamalarından anlaşıldığı üzere, petrol fiyatlarına ilişkin düşük beklentiler bütçe harcamalarının sınırlandırılmasına yardımcı olacak.

Güçlü ruble ve düşük petrol fiyatları nedeniyle gelirlerin düştüğü, savaş harcamaları dahil olmak üzere gider ihtiyaçlarının arttığı bir dönemde bütçenin dengelenmesi gerekiyor.

Tahmindeki düşük fiyat senaryosu, temel petrol ve gaz gelirlerinin azalması anlamına gelirken, olası ek gelirlerin Varlık Fonu’na aktarılması planlanıyor.

Ekonomist Yegor Susin, bu durumu tam bir tahminden ziyade “bütçe için bir ön kabul” olarak tanımladı.

Susin, bütçenin petrol ve gaz kısmının harcamalarda önemli bir azalma vadettiğini ancak sonbaharda veriler ışığında her şeyin yeniden gözden geçirileceğini kaydetti.

İktisatçı Dmitriy Polevoy’a göre ise bütçe harcamalarındaki “muhtemelen daha yüksek olan yeni hacim”, temel belirsizlik ve risk faktörü olmayı sürdürüyor.

Novak tarafından çizilen çerçeve, ekonomi için oldukça zorlu bir yıl öngörüyor.

Cari yılda yatırımlardaki düşüşün devam edeceği, enflasyonun yüzde 5,2 ile yüksek seyredeceği ve Rus vatandaşlarının reel nakit gelirlerindeki artışın geçen yılki yüzde 7,7’lik orandan yüzde 1,6’ya gerileyeceği tahmin ediliyor.

Tüketici aktivitesindeki artışın ise 2025 yılındaki yüzde 4 seviyesinden yüzde 1,2’ye düşmesi bekleniyor.

İşsizlik oranının geçen yılki yüzde 2,2 seviyesinden hafif bir artışla yüzde 2,3-2,4 bandına çıkacağı öngörülüyor.

Hükümetin projeksiyonuna göre, ekonominin ilerleyen süreçte uyum sağlaması, Merkez Bankasının politika faizini düşürmesi ve mevcut gevşeme politikalarının etkilerinin görülmesiyle birlikte, büyüme oranının gelecek yıl yüzde 1,4’e, 2029’da ise yüzde 2,4’e yükselmesi bekleniyor.

Tahminler, 2027 yılından itibaren yatırımların artacağını, gelirlerin ve tüketimin ivme kazanacağını öngörüyor.

Ancak bu tahminler gerçekleşse dahi, öngörülen büyüme hızları; TsMAKP Başkanı Dmitriy Belousov, VEB Başekonomisti Andrey Klepaç ve Rusya Bilimler Akademisi Ekonomik Tahmin Enstitüsü (INP RAN) Başkanı Aleksandr Şirov gibi isimlerin asgari ihtiyaç olarak belirlediği yüzde 3,5 seviyesinin oldukça gerisinde kalıyor.