Diplomasi
Rusya ve Çin başbakanlarının Hangzhou’daki görüşmelerinden neler çıktı?
Rusya ile Çin, aralarındaki ticari ödemelerde dolar ve avronun payını istatistiki hata seviyesine düşürerek neredeyse bütünüyle ulusal para birimlerine geçti. Rusya Başbakanı Mihail Mişustin ve Çin Başbakanı Li Çiang, Hangzhou’da gerçekleştirdikleri görüşmede yatırım, enerji ve tarım gibi alanlarda işbirliğini derinleştiren sekiz yeni anlaşma imzaladı.
Rusya Başbakanı Mihail Mişustin, Çin ile ticari ödemelerde dolar ve avronun payının istatistiki hata seviyesine gerilediğini ve iki ülkenin ihracat ödemelerinde neredeyse tamamen ulusal para birimlerine geçtiğini açıkladı. Mişustin, bu açıklamayı iki ülke hükümet başkanlarının 30. düzenli toplantısında yaptı.
Geniş kapsamlı görüşme öncesinde Mişustin, Çin Halk Cumhuriyeti Devlet Konseyi Başbakanı Li Çiang ile de bir araya geldi.
Görüşmeler, Çin Başbakanı Li Çiang’ın memleketi olan Zhejiang eyaletinin Hangzhou kentinde düzenleniyor.
Mişustin, açılış konuşmasında, “Çin atasözünün dediği gibi, gökyüzünde cennet, yeryüzünde ise Hangzhou vardır. Bunu bize Çin heyetinin üyeleri hatırlattı” diye konuştu.
Mişustin ayrıca, Çin’in Rusya için en büyük dış ekonomik ortak olduğunu vurguladı.
Ticaret hacmi ve turizmde artış
Mişustin, yılın ilk dokuz ayında tarım ve sanayi ürünleri ticaret hacminin yüzde 15 arttığını belirtti.
Rusya’nın, Çin halkı arasında popülerlik kazanan yerli gıda ürünlerinin tedarikini artırmaya hazır olduğunu da sözlerine ekledi.
Bunun yanı sıra Mişustin, Çin’in vize rejimini kaldırması sayesinde iki ülke arasındaki turist akışının da arttığını ifade etti.
Yıl sonu itibarıyla bu artışın geçen yılki göstergeleri aşacağını belirten Mişustin, Rusya’nın da Çinli turistler için vize rejiminin kaldırılması yönünde karşılıklı bir adım üzerinde çalıştığını kaydetti.
Çin Halk Cumhuriyeti Gümrük İdaresinin verilerine göre, ocak-eylül döneminde karşılıklı ticaret hacmi yıllık bazda yüzde 9,4 azalarak 163,62 milyar dolara düştü.
Buna karşılık, eylül ayında Çin-Rusya ticaret hacmi ağustosa kıyasla yüzde 10,7 artarak 19,82 milyar dolara yükseldi.
Çin’in eylül ayı ihracatı 8,87 milyar dolar olurken, Rusya’nın Çin’e ihracatı 10,95 milyar dolar olarak gerçekleşti.
Rusya esasen Çin’e enerji kaynakları tedarik ederken, Çin’den otomobil, bilgisayar, akıllı telefon, giysi ve ayakkabı ithal ediyor.
Yatırım işbirliği genişletiliyor
Mişustin, iki ülke arasındaki ilişkilerin çok yüzyıllık tarih boyunca en yüksek düzeyde olduğunu ve engeller ile yaptırımlara rağmen tüm alanlarda dinamik biçimde gelişmeye devam ettiğini vurguladı.
Rusya Başbakanı, ülkelerin özellikle yatırım işbirliğinin genişletilmesine özel önem verdiğini belirtti.
1 Aralık’ta, 8 Mayıs’ta Moskova’da imzalanan yatırımların karşılıklı teşviki ve korunmasına ilişkin hükümetler arası anlaşma yürürlüğe girecek.
Mişustin’e göre bu anlaşma, karşılıklı fayda ve çıkarların gözetilmesi temelinde Rus ve Çinli yatırımcıların katılımıyla yeni ortak işletmelerin kurulmasını teşvik edecek.
Rusya heyetinde Başbakan Birinci Yardımcısı Denis Manturov, Başbakan Yardımcıları Tatyana Golikova, Aleksandr Novak, Yuriy Trutnev ve Dmitriy Çernışenko da yer alıyor.
Sekiz yeni anlaşma imzalandı
Görüşmelerin sonucunda taraflar sekiz belge ve ortak bir bildiri imzaladı.
Bu kapsamda, Rusya Federal Gümrük Teşkilatı ile Çin Halk Cumhuriyeti Gümrük İdaresi arasında risk yönetimi ve nükleer maddelerin yasa dışı taşınmasına karşı işbirliği anlaşmalarında değişiklikler yapıldı.
Ayrıca Rusya ve Çin, Rusya’dan maş fasulyesi ve buğday kepeği ihracatında uygulanacak bitki sağlığı gerekliliklerine ilişkin protokolü onayladı.
İki ülke, 2026-2030 dönemini kapsayan uydu seyrüseferi alanındaki işbirliği yol haritasını da güncelledi. Ziyaret esnasında yatırım, enerji, ulaşım, tarım ve medya alanlarında da işbirliği belgeleri imzalandı.
Mişustin’in 4 Kasım’da Pekin’de Çin Devlet Başkanı Şi Cinping ile görüşmesi planlanıyor.