Rusya
Rusya’da yerel seçimlere 81 bölgede 46 bin milletvekili adayı katıldı, katılım oranları dikkat çekti
Rusya’da 12-14 Eylül tarihleri arasında düzenlenen üç günlük bölgesel seçimler tamamlandı. 21 vali, 11 bölgesel meclis ve yaklaşık 46 bin milletvekili seçildi. Yahudi Özerk Bölgesi’nde Mariya Kostyuk, Nenets Özerk Okrugu’nda İrina Geht başkan seçildi. Kamçatka ve İrkutsk’ta görevdeki valiler zorlu süreçleri aştı. İçişleri Bakanlığı, seçimlerde sonucu etkileyebilecek ihlallerin olmadığını açıkladı.
Rusya’da 12-14 Eylül tarihleri arasında düzenlenen yerel seçimler kapsamında 81 bölgede seçimler tamamlandı.
Seçimlerde 21 vali, 11 bölgesel parlamento ve yaklaşık 46 bin milletvekili belirlendi. Seçim süreci büyük ölçüde üç gün sürdü ve Pazar günü sona erdi.
Yahudi Özerk Bölgesi’nde “irleşik Rusya partisinden Mariya Kostyuk, oyların yüzde 82,5’ini alarak vali seçildi.
Kostyuk, 2024 kasım ayında geçici vali olarak atanmıştı. Rakipleri arasında Liberal Demokrat Parti’den Vasily Gladkih (yüzde 7,5), RFKP’den Aleksandr Şçerbina (yüzde 5) ve sosyalist siyasetçi Aleksandr Krupskiy (yüzde 3) yer aldı.
Nenets Özerk Bölgesi’nde ise bölge parlamentosu tarafından İrina Geht başkan seçildi. 17 milletvekilinden 16’sı Geht’e oy verdi.
Geht, 2024 Mart’ında geçici olarak atandıktan sonra bölgede tanınırlığını artırdı. Daha önce Zaporijya Oblastı hükümet başkanlığı ve Çelyabinsk Oblastı’nda senatörlük yaptı.
“Sorunlu bölgelerde” beklenen zorluklar aşıldı
RBK gazetesine konuşan Kremlin kaynaklarına göre, seçimler öncesinde en büyük endişeler İrkutsk Oblastı ve Kamçatka Krayı’nda yoğunlaştı. Her iki bölgede de görevdeki başkanlar ikinci dönemlerine aday oldular.
İrkutsk Oblastı’nda görevdeki İgor Kobzey, oyların yüzde 60,31’ini alarak seçimi kazandı. Rakibi ve eski Vali Sergey Levçenko yüzde 22,83 oy aldı.
Levçenko, 2015 yılında “Birleşik Rusya” adayını yenerek başkan olmuştu. Kobzey’in yerel iş dünyasıyla yaşadığı gerilimler, seçim öncesinde dikkat çekmişti.
Kamçatka Krayı’nda Vladimir Solodov, yüzde 62,27 oy oranıyla seçimi kazandı. Ancak bu oran, 2020’deki yüzde 80,51’lik başarısına kıyasla önemli bir düşüş oldu. Seçim öncesinde Adil Rusya partisinin aday adayı Aleksandra Novikova’nın adaylıktan çekilmesi dikkat çekti.
Solodov’un ağustostaki depremin ardından bölgeyi birleştirme çabaları, seçimi olumlu etkiledi.
Sverdlovsk Oblastı’nda geçici vali olan Deni Pasler, yüzde 62,04 oy oranıyla öne geçti. Pasler, Mart 2025’te bölgeye atanmıştı ve sosyologlar başlangıçta ona yüzde 54,1 oy oranı tahmin etmişti.
Siyaset danışmanı Yevgeniy Minçenko, Pasler’in kampanyayı “vazgeçilmez bir şekilde” yürüttüğünü ve seçim öncesinde kamu çalışanlarının maaşlarını artırma vaadiyle oy kaybını telafi etmeye çalıştığını belirtti.
Katılım oranları: En yüksek Yahudi Özerk Bölgesi’nde
Yahudi Özerk Bölgesi’nde yerel saatle Pazar 18.00 itibarıyla katılım yüzde 73,15 olarak açıklandı. Bu oran, 2020 seçimlerindeki yüzde 73,02’ye çok yakındı.
Tataristan (yüzde 66,16), Krasnodar Krayı (yüzde 65,76) ve Sivastopol (yüzde 62,53) yüksek katılımla dikkat çekti.
En düşük katılım İrkutsk Oblastı’nda kaydedildi: yüzde 31,4. Bu oran, bölgenin geçmiş seçimlerine paralel bir seyir izledi. Arhangelsk (yüzde 34,76), Komi Cumhuriyeti (yüzde 35,73) ve Sverdlovsk (yüzde 38,48) de düşük katılım oranları ile öne çıktı.
1200 şikayet, 11 dava
Rusya İçişleri Bakanlığı, seçimlerde sonucu etkileyebilecek ciddi bir ihlalin olmadığını açıkladı. Bakanlık yetkilisi Lenar Gabdurahmanov, “Seçimleri sekteye uğratabilecek ciddi kamu düzeni ihlalleri tespit edilmedi,” dedi.
Toplamda 1200’den fazla ihlal bildirimi alındı. Bunların 739’u seçim günlerinde gerçekleşti. Bildirimlerin çoğu yasa dışı propaganda ile ilgiliydi. Beş bölgede 29 sahte bomba ihbarı yapıldı.
73 idari protokol düzenlendi, 11 adet de soruşturma başlatıldı.
Belgorod ve Bryansk oblastlarında, 13 kez insansız hava aracıyla seçim sürecine müdahale girişimi kaydedildi.
“Partiler genişleme değil, varlıklarını sürdürmeye odaklı”
Siyaset bilimci Mihail Vinogradov, “Partiler son üç yıldır seçmen tabanlarını genişletmekten çok, siyasi varlıklarını sürdürmeye odaklanıyor. Seçim sonuçları daha çok iktidarın hatalarına bağlı,” diye konuştu.
Bu değerlendirme, bölgesel seçimlerin merkezi otoriteye bağlılık testi olarak algılandığı gerçeğini de yansıttı.