Şarm el-Şeyh görüşmelerinde temkinli iyimserlik

İsrail ve Hamas’tan müzakereciler, Gazze’deki savaşın sona erdirilmesine yönelik dolaylı görüşmelerin ikinci gününde Mısır’ın Şarm el-Şeyh kentinde bir araya geliyor. ABD Başkanı Donald Trump, Hamas’ın “çok önemli bazı hususları kabul ettiğini” belirtti; Beyaz Saray sürece takvim koymaktan kaçınıyor ancak “hızla” anlaşma istiyor.

Hamas’ın müzakere ekibine yakın iki kaynak, AFP’ye verdikleri demeçte Mısır’daki görüşmelerin şu ana kadar “olumlu” seyrettiğini ve müzakerelerin öğle saatlerinde yeniden başlayacağını söyledi.

Kaynaklardan biri, “Dün geceki görüşmeler olumluydu, ilk tur dört saat sürdü” dedi.

Mısır devlet kanalı El-Kahire’nin haberine göre de ilk tur görüşmeler “olumlu” tamamlandı ve tarafların rehine ve mahkûm takasına yönelik bir mekanizmanın çerçevesini oluşturmak için çalıştığı belirtildi.

Bir Arap diplomat ise The Times of Israel’e, anlaşmaya varılmasının birkaç gün, hatta daha uzun sürebileceğini söyledi.

İsrail’deki i24NEWS kanalının ismi açıklanmayan İsrailli bir yetkiliden aktardığı haberde ise “müzakerelerde kritik bir 48 saatle karşı karşıya olunduğu” belirtildi.

İsrail devlet televizyonu KAN’ın haberinde ise “hem İsrail hem de ABD’de pozitif bir havanın hâkim olduğu ve gelecek pazara kadar bir anlaşmaya varılabileceği” öne sürüldü.

Trump ‘oldukça emin’

ABD Başkanı Donald Trump, “Hamas önemli konularda mutabık, anlaşma için iyi bir şans var” dedi.

Gazetecilerin müzakerelerde Hamas için kırmızı çizgileri olup olmadığı sorusu üzerine Trump, “Evet” dedi: “Bazı şeyler karşılanmazsa bunu yapmayacağız. Ama bence oldukça iyi gidiyoruz. Hamas, çok önemli bazı şeyleri kabul etti.”

Trump, yakın zamanda bir ateşkes ve rehine takası anlaşması olacağına “oldukça emin” olduğunu belirterek Hamas’ın son dönemde “iyi” davrandığını söyledi: “Bir anlaşmaya varacağımızı düşünüyorum… Gazze’yle ilgili kelimenin tam anlamıyla yüzyıllardır bir anlaşma yapmaya çalışıyorlar.”

Trump, İsrail’de on binlerin katıldığı ve rehinelerin serbest bırakılmasını, savaşın bitmesini talep eden haftalık protestolara atıfla, “İsrail halkı bunun olmasını istiyor” dedi.

Anlaşmasının Gazze’deki savaşın sona ermesinin ötesine geçtiğini, daha geniş bölgesel barışı hedeflediğini yineleyen Trump, önerisine Arap ve Müslüman dünyadan gelen desteği vurguladı. “Türkiye Cumhurbaşkanı Erdoğan’la konuştum. Harika. [Gazze anlaşması için] çok çabalıyor… ve Hamas ona çok saygı duyuyor. Katar’a, BAE’ye ve Suudi Arabistan’a da çok saygı duyuyorlar” diyen Trump, Ürdün Kralı’yla da görüştüğünü ekledi.

Beyaz Saray, anlaşmanın “hızla” tamamlanmasını istiyor

Trump’ı, Sina’daki Şarm el-Şeyh tatil beldesinde yürütülen görüşmelerde özel temsilcisi Steve Witkoff ve damadı Jared Kushner temsil ediyor. ABD’li bir yetkili, Kanal 12’ye, ikisinin de İsrail ile Hamas arasında anlaşma sağlanmadan Mısır’dan ayrılmayacağını söyledi.

İsmi açıklanmayan üst düzey ABD’li yetkili, Washington’ın Gazze savaşını bitirmeye yönelik öneri üzerinde bu hafta anlaşmaya varmak istediğini belirtti. Ancak Beyaz Saray, gazetecilerin Mısır’daki görüşmelerin ne kadar süreceğine ilişkin ısrarlı sorularına rağmen kamuoyuna bir takvim açıklamaktan kaçındı.

Beyaz Saray Sözcüsü Karoline Leavitt, “Bunu hızlıca tamamlamamız önemli ki ivme kazanabilelim, rehineleri çıkarabilelim ve sonra bunun bir sonraki aşamasına geçelim: Gazze’de kalıcı ve sürdürülebilir barışın sağlanması ve Gazze’nin artık İsrail’in ya da ABD’nin güvenliğini tehdit eden bir yer olmamasının temini” dedi.

“Yönetim, işi olabildiğince hızlı ilerletmek için çok yoğun çalışıyor. Başkan bir ateşkes görmek istiyor. Rehinelerin serbest bırakılmasını istiyor” diyen Leavitt, “Hem İsrailli rehinelerin hem de serbest bırakılacak siyasi mahkûmların listeleri üzerinden geçiyorlar” diye ekledi.

Beyaz Saray Sözcüsü Karoline Leavitt’e, Filistin toplumunun “radikalleştiğini” öne süren bir muhabir, savaş sonrası Gazze’yi yönetecek geçiş hükümetindeki Filistinli teknokratların kim olmasını istedikleri sorusunu yöneltti. Leavitt, “Henüz orada değiliz” yanıtını verdi.

ABD Başkanı Donald Trump, 29 Eylül’de İsrailli esirlerin serbest bırakılması ve Gazze’de ateşkesi içeren 20 maddelik bir plan açıklamıştı.

Hamas 3 Ekim’de Trump’ın Gazze planındaki esir takasını kabul ettiğini ancak diğer bazı maddelerin müzakere edilmesi gerektiğini belirtmişti.