Dünya Basını
Sırp Profesör Simić: Sandıktan çıkan irade Batı blokuna yöneliş değil
Sırp siyaset bilimci Prof. Višeslav Simić, ülkede iktidarın meclis çoğunluğunu kaybettiği son seçimlerin Batı yanlısı bir dönüşüm olmadığını belirtti. Simić, halkın yaklaşık yüzde 53 oyla seçtiği yeni hareketin tabanın taleplerine aykırı adımlar atması halinde sokakların yeniden karışacağını vurguladı.
Sırp siyaset bilimci Prof. Višeslav Simić, tarafsızlık ve uluslararası ilişkiler alanlarında çalışan Doç. Dr. Pascal Lottaz’ın çevrim içi yayın programında, Sırbistan’daki son parlamento seçimlerini ve öğrenci hareketini değerlendirdi.
Seçim sonuçlarının ülkedeki siyasi tabloyu kökten değiştirdiğini belirten Simić, iktidarın yaklaşık 14 yılın ardından meclis çoğunluğunu kaybettiğini ve Öğrenci Listesi adı altında örgütlenen hareketin mecliste üstünlük sağladığını hatırlattı.
Resmi kayıtlara göre yaklaşık yüzde 70 katılımla gerçekleşen seçimlerde bu hareketin oyların yaklaşık yüzde 53’ünü alarak meclisteki sandalyelerin çoğunluğuna ulaştığını belirten Simić, “Bu çok ilginç bir durum çünkü açıkça görüldüğü üzere herkes değil, yüzde 53 gibi bir oranla kazandılar ve seçmenlerin yalnızca yüzde 70’i sandığa gidebildi. Ancak ezici bir çoğunluk, yaklaşık yirmi yıldır ardı ardına vatana ihanet suçları işleyen, insanları soyan bu suç şebekesinden kurtulmak isteyen öğrenci hareketini, gençlerin ve vatandaşların hareketini destekledi” dedi.
Yönetici kadroların geçmişine değinen Simić, “Doksanlı yıllardan bu yana biriken büyük bir nefret vardı çünkü bunlar Milošević dönemindeki aynı insanlardı. Geriye doğru baktığınızda gençliğimi çaldılar, beni vatanımdan ayrılmak zorunda bıraktılar. Temelde ben 1987 ve 1988 yıllarında siyasi sığınmacıydım ve Milošević rejiminde resmi olarak kabul edilen ilk siyasi sığınmacı bendim. Bu nedenle bu konular hakkında konuşmak için fazlasıyla güvenilirliğim var. İnsanlar onlardan kurtulmak istedi; dolayısıyla oy verme işlemi temelde Vučić karşıtlığı üzerine kuruluydu” ifadelerini kullandı.
Halkın iktidardakilere duyduğu öfkenin sözde muhalefeti de kapsadığını belirten Simić, “Halkın büyük bölümü, sözde muhalefet partileri de dahil olmak üzere iktidarda bulunan herkese karşı duydukları nefrette birleşmişti. Ben Sırbistan’da gerçek bir muhalefet bulunmadığını kabul ettirmek için onlarca yıl mücadele ettim. Son çeyrek asırdır, 26 yıldır hepsi aynıdır. Hepsi doğrudan Washington’daki gücü kontrol edenlerin denetimi altında ve onların bordrosunda yer aldı. Bu duruma artık son vermek isteyen insanların önüne çıkan tek grup öğrenciler oldu” değerlendirmesinde bulundu.
“Batı yanlısı partilerin toplam oyu hezimet boyutunu gösteriyor”
Sırbistan’da seçim öncesinde patlak veren protestoların çıkış noktasını anlatan Simić, sürecin kamu kurumlarındaki rüşvet ve ihmal sonucu meydana gelen büyük bir facia ile tetiklendiğini dile getirdi.
Bir tren ve otobüs garında gerçekleştirilen tadilatın ardından sundurmanın çökmesiyle onlarca masum insanın yaşamını yitirdiğini aktaran Simić, halkın bu çürümüşlüğe karşı kendiliğinden sokaklara döküldüğünü ancak sürecin daha sonra dış güçler ve yabancı fonlar tarafından yönlendirildiğini aktardı.
Öğrenci hareketinin ilk aşamada toplumun bağrından çıkan yüzde 100 yerli ve samimi bir hareket olduğunu kaydeden Simić, şunları kaydetti:
“Her şey kamu ihmali ve yolsuzluk sebebiyle yaşanan bu kitlesel ölümlerle başladı ve ardından kitlesel bir harekete dönüştü. Dünyada takdir ettiğim iki isimden biri olan Brian Berletic’in yayınlarına bakabilirsiniz; emekli Amerikalı kongre üyesi Dennis Kucinich ile birlikte Berletic de bunu açıkça anlattı. Batı’nın, özellikle de Washington yönetiminin sivil toplum kuruluşlarını, grupları ve medyayı nasıl fonladığını, her ayrıntıyı sunarak kanıtladığı bölümleri var. Yaklaşık bir yıl öncesinden itibaren bu gizli planlar aracılığıyla kontrolü ele aldıkları ortadaydı.”
Seçim sandığından çıkan iradenin Avrupa ve Atlantik yapılarına bir yöneliş olarak yorumlanamayacağını vurgulayan Simić, “İnsanlar Vučić’e karşı oy kullandı; bu ismi yanlış giden her şeyin bir simgesi olarak görebiliriz. Sonuçlara bakarsanız, Avrupa Birliği’ne ve NATO’ya katılmayı savunan partilerin oluşturduğu ittifak, yaklaşık 5 milyon insanın oy kullandığı bir ülkede sadece 32 bin oy alabildi. Bu tam anlamıyla bir hezimetti. Bu tablo, Avrupa Birliği’ne, özellikle de NATO’ya ya da genel olarak Batı’ya hiçbir halk desteği olmadığını size açıkça göstermektedir” şeklinde konuştu.
“Protestoların yarısı tabandan gelen bir öfkeydi, diğer yarısı yönlendirildi”
Sırbistan’daki rejimin yapısına ve iktidarın Batı başkentleriyle ilişkilerine dikkat çeken Simić, Batı medyası tarafından çizilen bağımsız rejim tablosunun gerçeği yansıtmadığını savundu.
Vučić yönetiminin aslında Batı’nın çıkarlarına tamamen boyun eğdiğini aktaran Simić, şu tespiti yaptı:
“Bunun yüzde 50 oranında bir renkli devrim olduğunu söyleyebilirim çünkü başladığı anda yüzde 50’si tamamen toplumun içinden doğan, dehşete düşmüş Sırbistan halkının kendiliğinden başlattığı taban hareketiydi. Hemen öncesinde kitlesel cinayetler ve okullarda silahlı saldırılar yaşanmıştı. Bütün bu süreç, sistemin yol açtığı çürümeyi sergiliyordu. Batı’ya itaat etmeyenlere karşı renkli devrim yapıldığı söylenir; oysa Vučić’ten daha itaatkar hiç kimse yoktu. O doğrudan Batı tarafından var edildi; Amerikalılar ve Avrupalılar aracılığıyla oraya getirildi.”
Vučić’in dış politika uygulamalarını sıralayan Simić, “Avrupa Birliği yetkililerinin ve eski Almanya Başbakanı’nın gözdesiydi. Vučić, her zaman Fransa Cumhurbaşkanı’nın kendisini özel odalarına davet edip uyuduğu yatağı gösterdiğini kibirli bir dille anlatırdı; tıpkı bir prense rastlayıp kendine hayali payeler çıkaran görgüsüzler gibi. Vučić fazlasıyla itaatkardı. Resmi olarak yaptırım uygulamasa da el altından Rusya’ya karşı yaptırımların işlemesini sağladı ve Ukrayna ile İsrail’e silah tedarik etti” dedi.
Sırbistan genelindeki yerel mühimmat üretim tesislerinin bu çatışmalara alet edildiğini dile getiren Simić, “Küçük kasabalarımızda, memleketimin yakınlarındaki fabrikalarda bu silahlar üretiliyor. Rusların veya İranlıların, kendi çocukları öldürülürken öylece oturup buraları vurmayacağını mı sanıyorsunuz? Ancak öğrenci listesinin başındakiler bu gerçekleri konuşmayı reddediyor, ‘Ukrayna ve Gazze bizim meselemiz değil, biz çok küçüğüz’ diyerek asıl ahlaki sorunlardan kaçıyorlar” uyarısında bulundu.
“Öğrenci listesi halkın sırt çevirdiği neoliberal kadrolardan oluşuyor”
Simić, iktidarı deviren Öğrenci Listesi’nin perde arkasındaki liderlik kadrosunun halkın talepleriyle tamamen zıt hedefler güttüğünü söyledi.
Seçim öncesinde halkın birliğini bozmamak gerekçesiyle ulusal konularda konuşmaktan kaçınan listenin, seçim zaferinin ardından gerçek yüzünü gösterdiğini savunan Simić, doğrudan alıntılarla durumu şöyle izah etti:
“Listenin tepesindeki isimler, İngilizce altyazılı mülakatlarında 26 yıl önceki rotadan sapmayacaklarını ve eski politikaları sürdüreceklerini açıkça beyan ediyorlar. Oysa halk tam da bu politikalara karşı oy vermişti. Şimdi ise Lahey’deki uluslararası ceza mahkemesinin aldığı kararları meşru kabul ettiklerini söylüyorlar. Bir numaralı aday, halkın gerçekleri bilmediğini iddia ederek onları yeniden eğiteceklerini, yani zihinlerini yıkayacaklarını açıkça dile getiriyor.”
Sırbistan’ın milli sembollerinin ve hassasiyetlerinin hareket tarafından bastırıldığını belirten Simić, “Protestolar ve barikatlar sürecinde Sırp milli kimliğine, haç ve ikon gibi Hristiyan dini sembollerine sahip olan gençleri uzaklaştırdılar, dışarı attılar. Kalabalığın yarım milyona ulaştığı günler hariç bunu her fırsatta uyguladılar. Ancak üzerinde ‘Bosna’daki Sırplar savaş suçlusudur’ yazılı pankartlar taşıyan unsurlara izin verdiler. Ülkenin egemenliğine, varlığına dair meseleleri konuşmayı yasakladılar ve kendilerini mutlak tek doğru ilan eden Bolşevikler gibi davrandılar” dedi.
Listenin genel yapısını aktaran Simić, “Liste açıklandığında Sırp kimliğini savunan tek bir kişinin bile yer almadığı görüldü. Hatta en ılımlı isimler dahi tasfiye edildi. Buna karşılık en aşırı Avrupa Birliği ve NATO taraftarları, Voyvodina bölgesinden ayrılıkçılar ve Sırbistan’ı soykırımcı bir devlet ilan etmek isteyen figürler listenin en ön sıralarına yerleştirildi. İnsanlar şu anda büyük bir hayal kırıklığı ve öfke içinde bulunuyor; durum patlama noktasına gelmiş durumda” görüşünü dile getirdi.
“Milli kimliği hedef alan bir yönetime karşı yeni bir sosyal patlama kaçınılmazdır”
Doç. Dr. Lottaz’ın, bu tablonun yeni bir toplumsal kalkışmaya yol açıp açmayacağına dair sorusunu yanıtlayan Simić, halkın aldatılmışlık hissinin çok yüksek olduğunu vurguladı.
Sırbistan’ın egemenliğini tasfiye etmeye kalkışacak bir hükümetin sokakta sert bir karşılık bulacağını aktaran Simić, sözlerini şöyle sürdürdü:
“Halkın Vučić rejimine duyduğu öfke halen çok güçlü ancak bu sözde öğrenci listesine karşı da tabanda devasa bir hoşnutsuzluk birikiyor. Bu öfke her an patlayabilir. Belgrad dışında, taşrada durum çok daha gergin. Eğer meclisteki sandalyeleri işgal eden bu kişiler halkın çoğunluğunun reddettiği NATO üyeliğini dayatmaya, Kosova’dan vazgeçmeye ve Sırbistan’ı suçlu ilan etmeye kalkışırlarsa, Belgrad sokakları ve tüm ülke yeniden ayaklanacaktır.”
Uluslararası kamuoyuna da seslenen Simić, “Sırbistan bağımsız ve egemen bir devlettir; kimse bizi itip kakamaz. Doksanlı yıllarda uygulanan yaptırımların ne olduğunu çok iyi biliyoruz; ilaç bulunamadığı için yeni doğan çocukların öldüğü günleri yaşadık. NATO’nun doğum hastanelerini vurduğunu, kadınları ve çocukları katlettiğini unutmadık. Bu yüzden yaptırımlara ve askeri bloklara girmeye kesinlikle karşıyız. Halk kararını açıkça vermiştir: NATO’ya hayır, Avrupa Birliği’ne hayır” ifadelerini kullandı.
Simić, mevcut çıkmazdan kurtulmanın yegane yolunun hukuki meşruiyete dönmek ve halkın gerçek iradesini temsil eden meclisleri yeniden kurmak olduğunu söyledi.
Anayasa Mahkemesi’nin liste usulüyle yapılan bu seçimleri iptal etmesi gerektiğini belirten Simić, “Yurtsever öğrenciler ve gençler yeniden kendi kurullarını toplamalı, bu dayatmacı listeyi geçersiz kılarak halkın asıl taleplerini hayata geçirecek yeni bir irade ortaya koymalıdır” çağrısıyla mülakatını tamamladı.