Starmer ile Burnham arasında “savunma bankası” gerilimi

Keir Starmer’ın, önümüzdeki ay yapılacak NATO zirvesinde Kanada Başbakanı Mark Carney’in öncülük ettiği çok taraflı bir savunma bankasına Birleşik Krallık’ın katılmasına yönelik çağrıları  görmezden gelmesi bekleniyor.

Herhangi bir sürpriz olmazsa temmuz ortasında yeni İngiltere başbakanı olacak Andy Burnham’ın iki müttefiki, kendisinin ve danışmanlarının Savunma, Güvenlik ve Dayanıklılık Bankası (DSRB) fikrini desteklediklerini ve Ankara toplantısını bu anlaşmanın imzalanması için en iyi fırsat olarak gördüklerini söyledi.

Birleşik Krallık hükümeti, silahlı kuvvetleri güçlendirmek için umutsuzca kaynak arayışında bulunurken, Starmer ise görevinden ayrılmadan önce uzun süredir ertelenen Savunma Yatırım Planı’nı tamamlamak için hâlâ çaba gösteriyor.

Burnham, Downing Street’e (Başbakanlık) taşınırsa benzer harcama zorluklarıyla karşı karşıya kalacak ve açıkları kapatmak için diğer bakanlıkların bütçelerinde kesinti yapılması gerektiğini şimdiden kabul etti.

Aynı iki müttefike göre, o ve ekibi DSRB’yi yeniden silahlanmaya daha fazla para aktarılmasına yardımcı olacak değerli bir yol olarak görüyor.

Fakat Starmer ve Maliye Bakanı Rachel Reeves, bu fikre uzun süredir soğuk bakıyor ve banka NATO toplantısında kurulduğunda Ottawa’nın katılım tekliflerine şimdiye kadar direndi.

Starmer’ın küresel finans elçisi olarak görevlendirdiği eski başbakan Gordon Brown, Carney ile görüşmeler yürütüyordu.

Fakat Hazine Bakanlığı şu anda DSRB’yi Finlandiya ve Hollanda ile Birleşik Krallık’ın Çok Taraflı Savunma Mekanizması ile birleştirmeye odaklanmış görünüyor.

Reeves bu hafta Avam Kamarası’nda şunları söyledi:

“Ülkemizde ve Avrupa genelinde savunmaya daha iyi finansman sağlamamıza yardımcı olacak tek bir modele sahip olabilmek için MDM ile DSRB’yi nasıl bir araya getirebileceğimiz konusunda Kanada ile yakın bir şekilde çalışıyoruz.”

Bankanın destekçileri, böyle bir birleşmenin bankanın kurulmasını Ankara zirvesinden sonraya erteleyeceğini söylüyor.

Görüşmelere aşina bir milletvekili, “Bu konular tamamen farklı zaman çizelgelerine göre ilerliyor” dedi ve DSRB’nin “uygulamaya hazır” olduğunu, buna karşılık “MDM hakkında hiçbir ayrıntı bulunmadığını, dolayısıyla DSRB’yi geciktirmeden birleşme hakkında konuşmanın imkansız olduğunu” ekledi.

MDM’de Birleşik Krallık’ın ortak ülkelerinden birinin yetkilisi, sürecin “hâlâ çok erken aşamalarda” olduğunu belirtti.

Bu arada, bir savunma sanayii temsilcisi, Başbakanlığın DIP’yi hayata geçirmeye “tamamen odaklandığını” ve yeni savunma finansmanı girişimlerini Burnham’a bırakma eğiliminde olduğunu belirtti.