Starmer’dan Burnham’a borçlanma uyarısı

Keir Starmer, halefi Andy Burnham’a savunma harcamalarını karşılamak için daha fazla borçlanmaması konusunda uyarıda bulundu.

Başbakan, kendisine bir savunma bakanına mal olan ve muhtemelen düşüşüne katkıda bulunan 11 aylık hükümet içi tartışmanın ardından uzun süredir beklenen savunma yatırım planını (DIP) açıkladı.

Starmer, hükümetin bu plan için gerekli 15 milyar sterlini yol ve enerji projelerinden aktararak sağladığını belirtti.

Önümüzdeki on yıl içinde askeri konutları yenilemeyi amaçlayan 9 milyar sterlinlik bir program, maliyetlerin 2030’dan sonra düşmesi için yeniden düzenlendi.

Bu, Starmer’ın ayrılmasının ardından görevini korumak için mücadele eden yeni savunma bakanı Dan Jarvis tarafından elde edilen 1,5 milyar sterlinlik bir artış oldu.

Buna karşılık, kendisine teklif edilen parayı protesto ederek istifa eden John Healey’e ise 13,5 milyar sterlin teklif edilmişti.

Jarvis, yatırım planının giriş bölümünde, ek paranın gerekli olduğunu çünkü İşçi Partisi’nin “yetersiz finanse edilmiş, taahhütleri aşmış ve şu anda karşı karşıya olduğumuz tehditlere yeterince uyum sağlamamış bir savunma programını miras aldığını” belirtti.

Toplam savunma harcamaları, 2027’de GSYİH’nin %2,6’sından 2030’a kadar yaklaşık 80 milyar sterline ya da %2,7’ye hafifçe artacak.

Starmer, bunun Birleşik Krallık’ı bir sonraki parlamento döneminde %3’e ulaşma yoluna sokacağını belirtti.

Görevinden ayrılacak olan başbakan, muhtemelen İşçi Partisi milletvekili Andy Burnham olacak olan halefine, bir sonraki harcama gözden geçirme sürecinde savunma için daha fazla kaynak ayırması çağrısında bulundu.

Fakat Starmer bunun karşılığında daha fazla borç alınmaması gerektiği konusunda da uyarıda bulundu.

Starmer, “Savunma, bir sonraki harcama gözden geçirme toplantısında bir numaralı öncelik olmalı,” dedi.

Fakat kendisi bu ayın sonlarında başbakanlık görevinden ayrılacak. Starmer’ın da kabul ettiği NATO hedefi, 2035 yılına kadar %3,5’e ulaşmak.

Başbakanın bazı müttefikleri geçiş dönemini, Burnham’a daha önce Hazine Bakanlığı tarafından reddedilen “savunma tahvilleri” fikrini yeniden gündeme getirmesini tavsiye etmek için kullanacak.

Berkshire’daki bir insansız hava aracı üretim şirketinde dinleyicilere hitap eden Starmer, “Savunma tahvilleri, başka bir adla borçlanmaktan ibaret,” dedi ve şöyle devam etti:

“Bu konuyu çok dikkatli bir şekilde inceledik, ancak gerçek şu ki, her 10 sterlinin 1’i zaten faiz ödemesine gidiyorken, bunu borçlanma yoluyla yapmak faiz oranlarını daha da yükseltecek. Bu hükümet, kamu maliyesini kontrol altına almak için çok mücadele etti ve bu çabalar, enflasyon ile mortgage faiz oranlarının düşmesine yardımcı olarak meyvesini verdi. Bunu feda etmemeliyiz.”

Başbakanın planı, hükümetin daha önce ayırdığı 283 milyar sterlinin ötesinde, 2026/7 ile 2029/30 arasındaki dört yıllık dönemde savunmaya 15 milyar sterlinlik ek harcama yapacağı anlamına geliyor.

Bu plan, öğleden sonra yayınlanan 80 sayfalık planın tamamına göre “savunma taleplerinin arttığı” bir dönemde ortaya çıkıyor.

Planda, “kıyılarımızda Rus saldırganlığının arttığı”, İran savaşının hava ve füze savunmasını güçlendirme ihtiyacını pekiştirdiği ve “ABD’nin haklı olarak Avrupa’dan daha fazla adım atmasını talep ettiği” uyarısında bulunuluyor.

En olası rakiplerinin kendisine karşı aday olmayacaklarını açıklayan Burnham’ın, 17 Temmuz’da parti liderliğini devralması ve 20 Temmuz’da başbakan olması bekleniyor.

Starmer, halefinin kendisiyle mutabık kalınan anlaşmayı bozmaya çalışmayacağından ve bir sonraki harcama gözden geçirme sürecinde savunma yatırımlarına öncelik vereceğinden emin olduğunu söyledi.

Starmer, “[DIP] herhangi bir İşçi Partisi başbakanının arkasında durmak isteyeceği bir şeydir, çünkü herhangi bir başbakanın ilk görevi ülkenin savunması ve güvenliğidir,” dedi.