Diplomasi
Trump Çin, Kanada ve Meksika’ya yeni gümrük vergileri getireceğini ilan etti

ABD’nin yeni başkanı Donald Trump, Kanada ve Meksika’dan ithal edilen tüm ürünlere yüzde 25, Çin mallarına ise yüzde 10 ek gümrük vergisi getireceğini açıkladı ve bu ülkeleri yasadışı göç ve uyuşturucu kaçakçılığına izin vermekle suçladı.
Trump, sosyal medya platformu Truth Social’da yaptığı paylaşımda, göreve geldiği ilk gün Kanada ve Meksika’ya, “ABD’ye ve onun gülünç açık sınırlarına gelen TÜM ürünlere” gümrük vergisi uygulayacağını ve bu vergilerin “Uyuşturucu, özellikle de Fentanil ve tüm Yasadışı Yabancılar Ülkemizin bu İstilasını durdurana kadar” yürürlükte kalacağını söyledi.
Trump Çin’e yönelik gümrük vergilerinin tüm ithalat için geçerli olacağını ve mevcut vergilerin üzerine ekleneceğini söylerken, Pekin’i ölümcül bir sentetik opioid olan fentanil ticareti yapan kişilere ölüm cezası uygulama sözünü yerine getirmediği için eleştirdi.
Trump daha önce de Çin’den ithal edilen tüm ürünlere yüzde 60’ın üzerinde bir gümrük vergisi uygulamakla tehdit etmişti.
Trump’ın açıklamasının ardından ABD doları yüzde 0,4 yükseldi. Kanada doları yüzde 0,8 düşerken, Meksika pesosu yüzde 1,3 değer kaybederek bu yılki keskin değer kaybına bir yenisini ekledi.
Çin’in onshore renminbisi yüzde 0,1 düşüşle 7,24 Rmb’ye gerilerken, avro yüzde 0,2 zayıfladı ve pound yüzde 0,1 geriledi.
Meksika, Çin ve Kanada, ABD ithalatının yüzde 40’ından fazlasını oluşturuyor.
Çin’den Trump’a tepki: İktisadi küreselleşme durdurulamaz
Çin, devlet televizyonu CCTV’nin “sorumsuzca” olarak nitelendirdiği Trump’ın duyurusuna karşılık verdi.
Pekin, üreticilerini ağır bir şekilde sübvanse ettiği ve uluslararası şirketlerin iç pazarının bir kısmına erişimine sıkı engeller koyduğu suçlamalarına rağmen kendisini açık ticaretin koruyucusu olarak sunmaya çalışıyor.
Çin Başkan Yardımcısı Han Zheng salı günü Pekin’de düzenlenen bir küresel tedarik zinciri fuarının açılışında yaptığı konuşmada, “İktisadi küreselleşme geri döndürülemez bir tarihsel eğilimdir,” dedi.
Han, Çin’in “açık bir dünya ekonomik sistemi inşa etmek ve küresel endüstriyel tedarik zincirinin istikrarını ve engelsiz işleyişini korumak için çalışacağını” da sözlerine ekledi.
Meksika’ya tehditler seçim kampanyasının gündemindeydi
Trump seçim kampanyası sırasında özellikle Meksika’yı hedef almış ve Çin otomobillerinin güney sınırından geçişini durdurmak için “yüzde 100, yüzde 200, yüzde 1.000” ne kadar gümrük vergisi gerekiyorsa uygulamakla tehdit etmişti.
Ayrıca Meksika Devlet Başkanı Claudia Sheinbaum’u da sınırdan geçen “suçlu ve uyuşturucu akınını” engellememesi halinde yüzde 25 gümrük vergisi uygulayacağı konusunda uyarmıştı.
Bu vergiler, Trump’ın ilk döneminde Kanada ve Meksika ile imzaladığı serbest ticaret anlaşması USMCA’yı geçersiz kılacak yürütme yetkileri kullanılarak uygulanabilir.
Meksika’nın iktidar partisinin ülke kongresinin alt kanadındaki lideri Ricardo Monreal, gümrük tarifelerinin sınırdaki “temel sorunu çözmeyeceğini” söyledi ve “Ticaret misillemesini tırmandırmak sadece insanların cebine zarar verir,” diye yazdı.
Kanada Trump’ın “suyuna gidiyor”
Kanada Başbakan Yardımcısı Chrystia Freeland ve Kamu Güvenliği Bakanı Dominic LeBlanc yaptıkları ortak açıklamada ABD ile ikili ilişkileri “özellikle ticaret ve sınır güvenliği söz konusu olduğunda en güçlü ve en yakın ilişkilerden biri” olarak nitelendirdi.
Yetkililer ayrıca Kanada’nın ABD’den “Çin, Japonya, Fransa ve Britanya’nın toplamından daha fazla mal satın aldığını” ve geçen yıl “ABD’nin ham petrol ithalatının yüzde 60’ını” karşıladığını belirttiler.
Financial Times’a (FT) konuşan Canada West Foundation’dan Carlo Dade, “Bu bir müzakere stratejisi olsa bile, Kanada’nın Trump’ın zaten almadığı ne sunabileceğini göremiyorum,” dedi.
Diplomasi
UEFA, FIFA’nın özelleştirilmesi halinde Dünya Kupası’nı boykot edecek

Avrupa futbolunun yönetim organı olan UEFA, FIFA’nın ticari faaliyetlerinin bir kısmını özelleştirmeye yönelik öneriyi kabul etmesi halinde, oybirliğiyle Dünya Kupası’nı boykot etme kararı aldı.
FIFA salı günü, ticari faaliyetlerini özel bir kuruluşa devretmeyi öngören bir öneri yayınladı.
Bu öneride, ABD Başkanı Donald Trump’ın damadı Jared Kushner’ın kardeşi Josh Kushner’ın CEO’su olduğu Thrive Capital’in baş yatırımcı olarak adı geçti.
UEFA, yaptığı açıklamada, “Dünya Kupası bir yatırım ürünü olarak değerlendirilemez. Hiçbir kısmı asla özel yatırımcılara devredilmemelidir. Dünya Kupası satılık değildir,” demişti.
Teklifin kabul edilmesi için FIFA’nın 211 üye federasyonunun çoğunluğunun desteği gerekiyor.
Fakat teklif Avrupa genelinde yoğun eleştirilere maruz kaldı. UEFA, yalnızca 55 üye federasyondan oluşuyor.
Açıklamada, “FIFA Dünya Kupası futbola aittir. Her zaman da öyle kalacaktır. Avrupa’nın söz hakkı olduğu sürece, Dünya Kupası asla satılık olmayacaktır,” denildi.
Avrupa Birliği Spor Komiseri Glenn Micallef, X’te yaptığı açıklamada, “UEFA’nın bu açıklamasını memnuniyetle karşılıyorum ve tutumunu tam olarak destekliyorum,” dedi ve “Avrupa futbol federasyonlarının yönetişim konusunda öncülük etmesinden gurur duyduğunu” ekledi.
Çarşamba günü komisyon üyesi, “rekabet hukuku hususları” gerekçesiyle FIFA’nın önerisini soruşturma tehdidinde bulunmuştu.
Kadınlar U-20 Dünya Kupası eylül ayında düzenlenecek ve FIFA planlarından vazgeçmezse, bu turnuva Avrupa futbol federasyonlarının boykotu sonuna kadar sürdürme kararlılığının ilk sınavı olabilir.
Kadınlar ve erkekler U-17 Dünya Kupaları da 2026’nın ilerleyen aylarında düzenlenecek.
En son 2023’te İspanya’nın kazandığı tam kadro Kadınlar Dünya Kupası ise 2027’de Brezilya’da gerçekleştirilecek.
POLITICO Çarşamba günü yayınladığı haberde, Avrupa futbolunun yönetim organındaki bir dizi üst düzey yetkilinin, mevcut görev süresi gelecek yıl sona erecek olan FIFA Başkanı Gianni Infantino’ya karşı Katarlı Nasır el-Halifi’yi aday çıkarmayı planladığını bildirmişti.
Diplomasi
ABD, BAE destekli çip üreticisi GlobalFoundries’e fon sağlayacak

GlobalFoundries, ABD hükümetinin daha verimli yapay zeka veri merkezlerini desteklemek amacıyla silikon fotonik teknolojisinin araştırma ve geliştirme çalışmalarını güçlendirmek üzere çip üreticisine 300 milyon dolarlık bir hibe vereceğini duyurdu.
Bu hibe, Washington’un Çin ile arasındaki küresel rekabette konumunu güçlendirmeye çalıştığı bir dönemde, ABD Başkanı Donald Trump’ın CHIPS Yasası kapsamındaki araştırma fonlarını kritik yarı iletken teknolojilerine yöneltme çabasının bir parçası.
Yönetim daha önce yarı iletken üretim ekipmanları için 150 milyon dolar ve kuantum bilişim için 2 milyar dolar tahsis etmişti.
Silikon fotonik, çipler arasında veri aktarımı için elektrik sinyalleri yerine ışığı kullanır ve bu sayede yapay zeka sistemleri için daha yüksek bant genişliği ve daha düşük güç tüketimi sağlar.
ABD Ticaret Bakanlığı’ndan sağlanan bu fon, veri aktarım hızlarını ve enerji verimliliğini daha da artırmak amacıyla silikon fotoniği yapay zeka işlemcileriyle doğrudan entegre eden bir teknoloji olan “ortak paketlenmiş optik” alanındaki gelişmeleri desteklemeyi de amaçlıyor.
Silikon fotoniği ve gelişmiş optik paketleme tedarik zincirinin büyük bir kısmı şu anda ABD dışında yoğunlaşmış durumda.
Bu alandaki başlıca üreticiler arasında Tayvanlı TSMC ve İsrailli Tower Semiconductor yer alıyor.
Çarşamba günü açıklanan 300 milyon dolarlık fon, GlobalFoundries’e 2024 yılında Malta (New York) ve Burlington’da (Vermont) fabrikalar kurması için tahsis edilen 1,5 milyar dolarlık önceki fonu tamamlayacak.
Teknoloji Direktörü Gregg Bartlett, Reuters’a verdiği demeçte yeni fonun, GlobalFoundries’in halihazırda ürettiği çiplerin yanı sıra optik bileşenlerin üretimi ve paketlenmesi için bu tesislerde kullanılacak yeni malzemeler ve teknikler üzerine yapılacak araştırmalara destek olacağını söyledi.
Bartlett, “Çıplak silikon yonga plakasından başlayarak, ABD’de kalitesi kanıtlanmış ve test edilmiş bir optik modül sevk edebilme yeteneğine sahip, uçtan uca hizmet sunan tek bir şirketin olması, bizim için benzersiz bir yetkinlik olduğunu düşünüyoruz,” dedi.
GlobalFoundries, veri aktarım hızlarını saniyede 400 gigabite çıkarmayı ve mevcut nesil uygulamalara kıyasla enerji verimliliğini beş katına çıkarmayı hedeflediğini açıkladı.
Abu Dabi varlık fonu Mubadala, GlobalFoundries’in yaklaşık %73’üne sahip. ABD Ticaret Bakanlığı ise ayrı bir anlaşma kapsamında bu çip üreticisinin yaklaşık %1’lik hissesini alacak.
Diplomasi
Kiev’de vurulan İHA fabrikasının ABD’li şirkete ait olduğu bildirildi

Rusya’nın Kiev’de imha ettiğini açıkladığı insansız hava aracı fabrikasının ABD’nin Delaware eyaletinde kayıtlı bir şirkete ait olduğu bildirildi. The Guardian gazetesi, Terminal Autonomy adlı firmanın Rusya topraklarının derinliklerine saldırı düzenlemek amacıyla yüksek hassasiyetli İHA’lar ürettiğini aktardı. Şirket, yapay zeka kontrollü mühimmatların cephede aktif olarak kullanıldığını belirtiyor.
Rusya ordusunun Ukrayna’nın başkenti Kiev’de düzenlediği hava saldırılarında imha edilen insansız hava aracı (İHA) fabrikasının, ABD’nin Delaware eyaletinde kayıtlı bir Amerikan şirketine ait olduğu bildirildi.
The Guardian gazetesinin kaynaklara dayandırdığı haberine göre, Terminal Autonomy adlı şirket, yönlendirme sistemleri parazit ve sinyal kesicilere karşı korumalı olan ve Rusya topraklarının derinliklerine saldırı düzenlemek amacıyla tasarlanan yüksek hassasiyetli İHA’lar üretiyor.
ABD’de 2023 yılında tescil edilen Terminal Autonomy şirketinin internet sitesinde, firmanın yapay zeka ile kontrol edilen dolanan mühimmatlar ve yüksek hassasiyetli mühimmatlar kullandığı, bunların “ön cephede düşman kuvvetlerine karşı halihazırda aktif biçimde uygulandığı” bilgisi yer alıyor.
Rusya Savunma Bakanlığı tesisin hedef alındığını duyurmuştu
Rusya Savunma Bakanlığı, 26 Temmuz’a bağlanan gece Kiev’in güneybatısında İHA montaj ve depolama alanının vurulduğunu açıklamıştı. Bakanlık, Ukraynalı ve Amerikalı uzmanların katılımıyla bu tesiste aylık bin adede kadar İHA üretimi yapıldığını bildirdi.
Bakanlığın açıklamasında, bu tesiste AQ-400 Scythe (“Kosa”) ve AQ-100 Bayonet (“Ştık”) tipi saldırı İHA’ları ile RQ-100 Scout (“Skaut”) tipi keşif İHA’larının üretildiği kaydedildi.
Aynı gece Kiev’de İHA ve yedek parça üretimi yapan “Smart Intelligent Systems” (“Smart intellidjent sistem”) işletmesinin de vurulduğu aktarıldı. Rusya Savunma Bakanlığı, Ukrayna başkenti ile Odessa bölgesindeki Çernomorsk liman altyapı tesislerine grup saldırısı düzenlendiğini duyurdu.
Rusya Savunma Bakanlığı, saldırıların yalnızca Ukrayna’nın askeri ve enerji tesisleri ile bunlarla bağlantılı altyapıya yönelik gerçekleştirildiğini vurguluyor.
Öte yandan Financial Times gazetesi, Ukraynalı yetkililere dayandırdığı haberinde, ABD ve Fransa’nın Rusya topraklarına yönelik İHA saldırılarının planlanmasında Ukrayna’ya istihbarat sağladığını yazmıştı.
Dünya Basını7 gün önceGlazyev yazdı: Hibrit dünya savaşının devam etmesinin nedenleri üzerine – 1
Diplomasi3 gün öncePaşinyan’dan Moskova’ya demiryolu resti
Avrupa2 hafta önceBurnham resmen Birleşik Krallık Başbakanı oluyor
Dünya Basını6 gün önceGlazyev yazdı: Hibrit dünya savaşının devam etmesinin nedenleri üzerine – 2
Avrupa2 hafta önceAlmanya, silahlanmak için borçlanıyor
Dünya Basını7 gün önceEski NATO yetkilisi Kujat’tan nükleer kış uyarısı
Asya2 hafta önceDeepSeek kullanıcılarının özel sohbetleri Google’a sızdı
Avrupa6 gün önce‘Yeraltı ülkesi’ geri geliyor: İsviçre sığınaklarında yeni ‘savaş düzenlemesi’












