Amerika
Trump, Kongre konuşmasında gümrük tarifelerini savundu
ABD Başkanı Donald Trump, salı gecesi ABD Kongresi’nin ortak oturumunda Grönland ve Panama Kanalı’nı ele geçirme ve ABD’nin tüm ticaret ortaklarına gümrük vergisi uygulama iddialarını yineledi ve Ukrayna savaşını sona erdirmek için yeniden öncülüğü ele aldığını söyledi.
ABD Başkanı’nın konuşması ülke ekonomisine, harcamaları kısma çabalarına ve en büyük ticaret ortaklarına gümrük vergisi uygulamasına odaklandı.
Donald Trump konuşmasına en sevdiği sloganla başlayarak, “Amerika geri döndü,” dedi. Cumhuriyetçi destekçilerinin tezahüratları, sloganları ve alkışlarıyla karşılanan Trump, “tüm dış yardımları dondurması” da dahil olmak üzere görevde olduğu son altı hafta içinde elde ettiği tüm başarıları sıraladı.
Gümrük tarifeleri konusunda geri adım atmayan Trump, 2 Nisan’dan itibaren tüm ülkelere karşılıklı gümrük tarifeleri uygulama planını tekrarladı.
Başkan, “Onlar bizden ne vergi alırsa, biz de onlardan alırız,” dedi ve federal bütçeyi dengeleme hedefini bir kez daha dile getirdi.
Trump, gümrük vergilerinin tüketicileri “biraz rahatsız edeceğini” kabul etti
Trump, tarımsal ithalatı hedef alan yeni ticaret politikasının Amerikalı çiftçiler için “harika” olacağını söyledi ve “çiftçileri sevdiğini” vurguladı. Başkan, “kirli ve iğrenç” yabancı malların ABD pazarını doldurduğunu ve Amerikan tarımına zarar verdiğini iddia etti.
“Biraz rahatsızlık olacak ama bununla bir sorunumuz yok. Çok fazla olmayacak,” diyerek ülke ekonomisinin iyileştirilmesi ve Amerikan vatandaşları ile işletmelerinin yaşam standartlarının yükseltilmesinin ‘Make American Great Again’ (Amerika’yı Yeniden Büyük Yap) planının önceliklerinden biri olduğu sözünü verdi.
Trump, yeni vergilerin “trilyonlarca ve trilyonlarca” gelir getireceğini ve adaletsiz olarak nitelendirdiği ticari ilişkileri yeniden dengeleyeceğini söyledi.
Transseksüel hakları, göçmen suçları ve çeşitlilik, eşitlik ve kapsayıcılık gibi konulara değinen Trump, enflasyon hakkında nispeten az konuştu. Başkan “sağduyulu bir devrime” öncülük ettiğini ilan ederek “ülkemiz artık woke olmayacak,” dedi.
Trump ancak 19 dakikalık bir açılış konuşmasından sonra enflasyon konusuna döndü ve yumurta ve diğer ürünlerdeki yüksek fiyatlardan selefi Joe Biden’ı sorumlu tuttu.
Belgesiz göçmenlerin sınır dışı edilmesini hızlandıran ve Meksikalı kartelleri ve diğer yabancı çeteleri terör örgütü olarak tanımlayan göç ve sınır politikalarını överken Kongre’yi sınır güvenliği için ek fonlar çıkarmaya çağırdı.
Zelenskiy’e zeytin dalı
Trump doksan dakikalık konuşmasının neredeyse sonunda “Ukrayna’daki vahşi çatışmayı sona erdirmek için de yorulmadan çalışıyorum,” dedi.
Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy’in günün erken saatlerinde kendisine yazdığı mektupta “Ukrayna kalıcı barışı yakınlaştırmak için en kısa zamanda müzakere masasına gelmeye hazır,” dediğini aktaran Trump, bundan mutluluk duyduğunu söyledi.
Aynı zamanda ABD’nin, Rusya’nın “barışa hazır” olduğuna dair “güçlü sinyaller aldığını” söyledi ve “Bu çılgınlığı durdurmanın zamanı geldi. Ölümleri durdurmanın zamanı geldi. Bu anlamsız savaşı sona erdirmenin zamanı geldi,” dedi.
Zelenskiy mektubunda, “Hiç kimse barışı Ukraynalılardan daha fazla istemiyor. Ben ve ekibim, kalıcı bir barış için Başkan Trump’ın güçlü liderliği altında çalışmaya hazırız” diye yazdı.
Trump, bir uzlaşma gösterisi gibi görünen bir şekilde, Kiev’in ABD’ye ülkenin topraklarından yararlanma hakkı veren mineraller anlaşmasını imzalamaya da hazır olduğunu söyledi.
Trump ayrıca, “Avrupa ne yazık ki Rus petrol ve gazını satın almak için Ukrayna’yı savunmak için harcadığından çok daha fazla para harcadı,” iddiasında bulundu.
Grönland ve Panama iddialarına devam etti
Konuyla ilgili birkaç haftalık sessizliğin ardından Trump, şu anda Avrupa ülkesi Danimarka’nın yönetimi altında bulunan Grönland toprakları üzerindeki iddiasını yineledi.
Trump, “Grönland’a ulusal güvenlik ve hatta uluslararası güvenlik için ihtiyacımız var ve bunu elde etmek için ilgili herkesle birlikte çalışıyoruz (…) ve öyle ya da böyle elde edeceğimizi düşünüyorum,” dedi.
Kongre Binası’nın kürsüsünden Grönland halkına doğrudan hitap eden Trump, “Kendi geleceğinizi belirleme hakkınızı güçlü bir şekilde destekliyoruz,” diyerek onları ABD’ye davet etti ve Grönlandlılara güvenlik ve zenginlik vaat etti.
Aynı şekilde, Panama Kanalı üzerinde ABD’nin sahipliğini bir kez daha iddia etti ve tartışmalı Gazzelileri tehcir fikrine değinmeden tüm Orta Doğu için “daha barışçıl ve müreffeh bir gelecek yaratma” arzusundan bahsetti.
Dow endeksinde büyük düşüş
Trump’ın konuşmasının ve gümrük tarifelerinin uygulamaya girmesinin ardından Amerikan borsalarında büyük düşüş yaşandı.
ABD hisse senetleri, Başkan Donald Trump’ın Kanada ve Meksika’ya yönelik daha önce açıkladığı gümrük vergilerinin saatler içinde yürürlüğe gireceğini söylemesinin ardından pazartesi günü düşüşe geçti ve kasım ayında Başkan seçilmesinden bu yana elde ettiği kazanımların daha da fazlasını sildi.
S&P 500, Trump’ın Kanada ve Meksika’dan yapılan ithalat için salı günü başlayacak tarifeleri düşürebilecek müzakereler için “yer kalmadığını” söylemesinin ardından %1,8 düştü. Trump, görüşmelere daha fazla zaman tanımak için gümrük vergilerini daha önce bir kez ertelemişti.
Trump’ın açıklaması Wall Street’te küresel ticaret için daha az acı verici bir yol seçeceğine dair umutları kırdı ve ABD ekonomisinin gücüne ilişkin son uyarı sinyalini takip etti.
Pazartesi günkü kayıp, S&P 500’ün seçim gününden bu yana elde ettiği kazancı %6’nın üzerindeki zirvesinden %1’in biraz üzerine düşürdü. Bu ralli büyük ölçüde Trump’ın ABD ekonomisini ve işletmelerini güçlendirmeye yardımcı olacak politikalarına dair umutlar üzerine inşa edilmişti.
Dow Jones Endüstriyel Ortalaması 649 puan ya da %1,5 düşerken, Nasdaq bileşik endeksi %2,6 geriledi.
Demokratlardan protesto
Teksaslı Demokrat Temsilci Al Green, Başkan Trump’ın ikinci döneminin ilk Kongre ortak oturumunda yaptığı konuşma sırasında kendisine sataştığı gerekçesiyle Temsilciler Meclisi salonundan çıkarıldı.
Muhalefet partisi milletvekilleri daha önceki başkanlık konuşmaları sırasında da yerlerinden seslerini yükseltmiş olsalar da Green’in salondan çıkarılması gelenekten keskin bir kopuşa işaret etti.
Green, Başkan’ın 2024 seçim zaferine atıfta bulunması ve Amerikan halkının kendisine yetki verdiğini iddia etmesi üzerine ayağa kalkarak Trump’a bağırmaya başladı. Green önce Temsilciler Meclisi Başkanı Mike Johnson’dan uyarı aldı ve durmayınca muhafızlar tarafından dışarı çıkarıldı.
Teksaslı Demokrat defalarca Başkan’ın “yetkisi olmadığını” haykırdı. Green, meclisin dışında gazetecilere yaptığı açıklamada, “İnsanların [Trump’a] karşı duracak bazı insanlar olduğunu bilmelerini sağlamak buna değer,” dedi.
Diğer Kongre üyeleri ise daha sessiz protestolara öncülük etti. “Diren” yazılı tişörtler giyen bir grup Demokrat kadın, konuşma devam ederken diğer Demokratlar gibi Başkan’ın konuşmasını terk etti. Diğerleri ise “Yanlış” yazılı siyah pankartlar taşıdı.
Temsilci Maxwell Frost, Trump’ın konuşması sırasında salonu terk eden birkaç üyeden biriydi. Üzerinde “Burada krallar yaşamıyor” yazan bir tişört giymişti.
Frost sosyal medya üzerinden yaptığı paylaşımda, “Sivil Haklar Hareketi’ndeki öğrenci protestocuların ruhuyla, birçok meslektaşımla birlikte protesto etmekten ve dışarı çıkmaktan gurur duyuyorum. Bu normal bir zaman değil,” dedi.