Trump yönetimi, Hürmüz planını yeniden devreye sokmayı hedefliyor

Donald Trump yönetimi, ticari gemilere Hürmüz Boğazı’nda askeri eskort sağlanmasını öngören “Özgürlük Projesi” operasyonunu yeniden başlatmayı hedefliyor. The Wall Street Journal’a konuşan ABD’li yetkililer, operasyonun bu hafta içinde yeniden devreye girebileceğini belirtti.

ABD Başkanı Donald Trump yönetimi, ticari gemilerin Hürmüz Boğazı’ndan geçişine askeri eskort sağlanmasını öngören “Özgürlük Projesi” operasyonunu yeniden başlatmayı planlıyor.

The Wall Street Journal’a konuşan ABD’li yetkililer, salı günü askıya alınan operasyonun yeniden devreye sokulmasının hedeflendiğini aktardı.

Yetkililer, operasyonun ne zaman yeniden başlayacağının henüz netleşmediğini belirtti. Gazetenin aktardığına göre Pentagon temsilcileri, bunun bu hafta içinde gerçekleşebileceğini ifade etti.

The Wall Street Journal ve Financial Times, operasyonun askıya alınmasının arkasında Suudi Arabistan’ın ABD ordusuna üslerini ve hava sahasını kullandırmayı reddetmesinin bulunduğunu yazdı.

Financial Times, Riyad yönetiminin bu kısıtlamaları Trump ile Suudi Arabistan Veliaht Prensi Muhammed bin Selman arasında çarşamba günü yapılan telefon görüşmesinin ardından gevşettiğini aktardı.

Gazeteye göre Kuveyt de başlangıçta Suudi Arabistan’la birlikte hareket ederek benzer sınırlamalar getirdi. Haberde, Kuveyt’in de daha sonra tutumunu yumuşattığı belirtildi.

ABD’li ve bölgesel kaynaklara göre Körfez monarşileri, ABD’li üst düzey yetkililerin “Özgürlük Projesi”nin uygulanmaya başlamasının ardından İran’ın Fars Körfezi ülkelerine yönelik saldırılarının önemini küçümsemeye çalışmasından rahatsızlık duydu.

Haberde, Suudi Arabistan ile diğer Fars Körfezi ülkelerinin, çatışmaların tırmanması halinde Washington’ın kendilerini koruyamayacağı yönünde kaygılar taşıdığı da belirtildi.

ABD’nin Hürmüz Boğazı’nı zorla açık tutmaya yönelik operasyonu, ticari gemileri İran füzeleri ve insansız hava araçlarından korumak amacıyla çok sayıda savaş uçağının kullanılmasını öngörüyor.

Bu nedenle Suudi Arabistan ile Kuveyt’teki üsler ve hava sahası, operasyon açısından kritik önem taşıyor.

The Wall Street Journal, Washington’ın yaklaşımının son yıllarda Suudi Arabistan ile ABD arasındaki askeri ilişkilerde en büyük krizlerden birine yol açtığını yazdı.

Gazeteye göre süreç, üst düzey telefon görüşmeleri zincirine neden oldu ve Washington ile Riyad arasındaki güvenlik anlaşmasının bozulması riskini gündeme taşıdı.

Suudi yetkililer, Trump’ın operasyonu salı günü Muhammed bin Selman’la yaptığı görüşmenin ardından askıya aldığını aktardı. Yetkililer, veliaht prensin görüşmede kaygılarını dile getirdiğini ve operasyon için üsler ile hava sahasının kullanılmasına izin vermeyeceklerini Trump’a bildirdiğini söyledi.

Aynı yetkililer, Trump’ın görüşmede Veliaht Prens’i taviz vermeye ikna etmeye çalıştığını belirtti.

Financial Times’a konuşan ve süreç hakkında bilgi sahibi olduğu belirtilen bir kaynak, Riyad yönetiminin “Özgürlük Projesi”ni “gereksiz tırmanışa yol açabilecek ve yeterince düşünülmemiş” bir girişim olarak değerlendirdiğini söyledi.

Trump ise kendi sosyal medya platformunda yaptığı paylaşımda, operasyonun Pakistan ve başka ülkelerin talebi üzerine askıya alınmasını kabul ettiğini yazdı.

Beyaz Saray sözcüsü de bölgesel müttefiklerin ABD planı hakkında “önceden bilgilendirildiğini” belirtti. Sözcü ayrıca, “Her şeyden önce hiçbir sınırlama ya da yasak söz konusu değildi, bunlar sahte haber” ifadelerini kullandı.

ABD ve Suudi Arabistanlı yetkililer, iki lider arasında yapılan bir başka telefon görüşmesinin ardından anlaşmazlıkların giderildiğini aktardı.

“Özgürlük Projesi” kapsamında görev alan Pentagon yetkilileri, operasyonun yeniden başlaması halinde ticari gemilerin mayınlardan temizlenmiş dar bir koridordan geçirileceğini belirtti.

Yetkililer, gemilere ABD savaş gemileri ile savaş uçaklarının koruma sağlayacağını ifade etti.