Ortadoğu

Trump’ın Barış Kurulu İsrail silah sanayisi ve yerleşimlere uzandı

Yayınlanma

Telegraph gazetesinin araştırması, Donald Trump’ın Gazze için görevlendirdiği Barış Kurulundaki beş ismin İsrail ordusuna silah üreten şirketler ve Batı Şeria’daki yerleşimlerle ticari bağı olduğunu ortaya koydu. Jared Kushner’ın Körfez sermayesiyle kurduğu şirketin, Gazze’de kullanılan yapay zekalı nişangahları üreten ve ABD’den 150 milyon dolarlık ihale alan Smart Shooter ile bağlantılı Phoenix grubunda hissesi var.

İngiliz The Telegraph gazetesinin yayımladığı araştırma, ABD Başkanı Donald Trump’ın Gazze Şeridi’ndeki çatışmaları sonlandırmak ve bölgenin yeniden imarını koordine etmek amacıyla kurduğu Barış Kurulundaki çıkar çatışması iddialarını ortaya koydu.

Araştırmaya göre kurul bünyesindeki beş üye, Gazze operasyonlarında kullanılan silahları üreten ve yakın zamanda ABD ordusu ile 150 milyon dolara varan bir sözleşmeye imza atan İsrailli savunma şirketi Smart Shooter ile mali ve kurumsal bağlar taşıyor.

Kurulun önde gelen aktörlerinin yaptığı yatırımların bir ucu da işgal altındaki Batı Şeria bölgesinde yasa dışı yerleşimlerin inşasını finanse eden şirketlere ulaşıyor. Söz konusu mali yatırımların mühim bir bölümü, Suudi Arabistan, Katar ve Birleşik Arap Emirlikleri’ne ait egemen varlık fonlarından aktarılan kaynaklarla gerçekleştirildi.

Gazetenin görüşlerine başvurduğu eleştirmenler, yapıyı “yolsuzlukla beslenen bir oligarşinin reçetesi” olarak tanımlıyor. Eleştirmenler, savaşları sonlandırma ve tahrip olan ülkeleri yeniden imar etme vazifesinin milyarder fon yöneticileri ile gayrimenkul patronları yerine meslekten gelen profesyonel diplomatlara verilmesi gerektiğini savunuyor.

Körfez fonları Jared Kushner’ın şirketine aktı

Donald Trump’ın damadı Jared Kushner’a ait yatırım firması Affinity Partners, 2021 yılındaki kuruluşundan bu yana 3,5 milyar ila 5 milyar dolar aralığında sermaye taahhüdü sağladı. Sağlanan bu nakit akışının ezici çoğunluğu Körfez yönetimlerinden geliyor.

Suudi Arabistan Veliaht Prensi Muhammed bin Selman, Katar Emiri Temim bin Hamed Al Sani ve BAE Devlet Başkanı Muhammed bin Zayid Al Nahyan, Barış Kurulunun ana idare organında yer alıyor. Bahse konu üç ülkenin egemen varlık fonları da Kushner’ın yönettiği Affinity Partners şirketine yüksek montanlı yatırım taahhütleri verdi.

Jared Kushner ise ABD’nin özel temsilcisi sıfatını taşıyan gayrimenkul yatırımcısı Steve Witkoff, milyarder finans yöneticisi Marc Rowan ve Kıbrıs kökenli İsrailli gayrimenkul patronu Yakir Gabay ile beraber kurulun iki icra organında da görev üstleniyor.

Kurul bünyesinde çalışan bir kaynak, Kushner’ın yapının merkezindeki yerini şu ifadelerle aktardı:

“Jared bu işin yüzü… En çok gördüğümüz kişi o ve çok yoğun çaba gösteriyor. Başarısız olmuş gibi görünemez.”

Gazze’deki silah sistemlerinden dolaylı kâr sağlandı

Affinity Partners, İsrail’in Tel Aviv kenti merkezli sigorta ve finans şirketi Phoenix Financial kuruluşunun yüzde 7,4 hissesini elinde tutuyor. Phoenix ise doğrudan İsrail ordusuna teknoloji ve teçhizat sağlayan firmalara finansman yönlendiriyor.

Bu kuruluşlardan Smart Shooter, İsrail silahlı kuvvetlerinin son üç senedir Gazze’de kullandığı Smash adlı yapay zekayla çalışan tüfek nişangah sistemini imal ediyor. Firmanın ürün yelpazesi arasında Smash Hopper isimli uzaktan idare edilen robotik makineli tüfek mekanizması ile hava ve kara hedeflerini vurmak amacıyla kullanılan, üzerinde silah monteli Smash Dragon insansız hava aracı yer alıyor.

Smart Shooter, geride kalan eylül ayında ABD ordusuyla 150 milyon dolara kadar çıkabilen bir tedarik anlaşması imzaladı. Resmi sözleşmenin ilan edilmesinin akabinde firmanın hisse değerleri takriben yüzde 20 oranında prim yaptı.

İsrailli şirketin bu yıl mart ayında Tel Aviv borsasında işlem görmeye başladığı dönemde Phoenix, yüzde 17’lik payı ile şirketin en büyük kurumsal hissedarı konumundaydı. Bu ortaklık payının o tarihteki piyasa ederi yaklaşık 64 milyon doları görüyordu. Phoenix şirketinin güncel hisse oranı ise kayıtlarda netlik taşımıyor.

Jared Kushner ile Körfez merkezli yatırım ortaklarının Smart Shooter şirketinde doğrudan bir hisse ortaklığı bulunmuyor. Buna karşın aktörler, Phoenix üzerinden sağlanan kârlılıktan dolaylı biçimde yararlanabilecek bir mali mekanizmanın içinde yer alıyor.

İşgal altındaki Batı Şeria yerleşimlerine sermaye aktarımı

Phoenix şirketinin tartışmalı mali operasyonları yalnızca askeri sanayiyle sınırlı kalmıyor.

İşgal altındaki Filistin coğrafyasında sermaye akışlarını takip eden sivil toplum kuruluşu Who Profits Araştırma Merkezine göre Phoenix, Batı Şeria’daki yasa dışı Yahudi yerleşim yerlerini genişletmeye dönük projelerin başat finansman kaynakları arasında geliyor.

Merkez, Phoenix ve diğer büyük İsrailli sigorta kuruluşlarının, gerek doğrudan gerek diğer ticari iştirakleri kanalıyla yerleşim inşaatlarını, bu yerleşimlere dönük ulaşım projelerini, işgal altındaki doğal kaynakların sömürülmesini ve İsrail’in askeri-sanayi altyapısını fonladığını bildiriyor.

Who Profits kuruluşunun 18 Nisan 2026 tarihli güncel takip listesine göre Phoenix’in işgal altındaki bölgelerle ilişkili yatırımları aralığında, Birleşmiş Milletler izleme listesine girmiş 11 şirket yer alıyor. Listelenen firmalar arasında büyük İsrailli inşaat, mühendislik, lojistik, telekomünikasyon ve özel güvenlik şirketleri geçiyor.

Avrupa Dış İlişkiler Konseyinin kıdemli politika analisti Hugh Lovatt, Phoenix şirketinin İngiltere hükümetinin yasa dışı yerleşimlerle bağı olan teşekküllere dönük uyguladığı yaptırımlar için “uygun bir aday” teşkil edeceğini dile getirdi.

Katar kaynakları Donald Trump’ın lüks projelerine girdi

Hazırlanan dosya, kurul üyeleri ile Körfez sermayesi arasında kurulan gayrimenkul ve turizm ilişkilerini de detaylandırıyor.

Katar Yatırım Otoritesine bağlı kamu şirketi Qatari Diar, başkent Doha yakınlarındaki Semeyseme mevkisinde inşa edilecek Trump International Golf Club yatırımını finanse ediyor. Lüks nitelikli golf sahası ile korunaklı konut sitesinin temel atma ve inşa faaliyetlerine gelecek senenin başında geçilmesi hedefleniyor. Konutların proje üzerinden satışa çıkarıldığı duyurusu ise İngiltere’nin başkenti Londra’da yapıldı.

Telegraph haberinde; ABD Kongresi raporları, kamu denetim birimlerinin çalışmaları ve resmi mali beyanların, hassas diplomatik süreçlerin yürütüldüğü sırada yabancı hükümetlerin ya da devlet ortaklı kuruluşların Trump markalı işletmelerde yüksek harcamalar yaptığını ve lisans sözleşmelerine imza attığını gösteren çok sayıda örneği kayda geçirdiği hatırlatıldı.

ABD Başkanı Donald Trump, Gazze planlarını yürütecek kurulun ocak ayında Davos’taki Dünya Ekonomik Forumu sırasında kamuoyuna tanıtıldığı toplantıda bölgeye dair şunları söylemişti:

“Özünde bir gayrimenkul insanıyım ve her şey konumla ilgili. ‘Deniz kenarındaki şu konuma bakın. Şu güzel araziye bakın. Bu kadar çok insan için neler olabilir’ dedim.”

Jared Kushner ve kurulun diğer üyeleri, mevcut ticari yatırımlarının yürüttükleri kurul görevleriyle çıkar çatışması oluşturduğu iddialarını reddediyor.

Yeniden inşa hamlesi seçim takvimine bağlandı

Kurul içinden bilgi veren kaynaklar, Gazze Şeridi’nin idaresi ile fiziksel inşası yönünde son altı aylık zaman diliminde kapsamlı bir hazırlık yürütüldüğünü ifade ediyor.

İçeriden aktarılan bilgilere göre Gazze’nin sivil idaresini devralacak yeni ulusal komite sahada göreve başlama seviyesine geldi. Altı ülkenin askeri unsurlarından teşekkül edecek uluslararası istikrar gücünün intikal planlamaları biterken yeni kurulacak polis teşkilatı için ilk personel seçimi de yapıldı.

Buna karşın İsrail’deki genel seçimler ile ABD’deki Kongre ara seçimleri neticelenmeden projede sahaya dönük büyük bir adım atılması öngörülmüyor. Diplomatik kaynaklar, Washington yönetiminin kasım ayı sonrasında bu sürece tekrar ağırlık vereceğini düşünüyor.

Kurulun faaliyetlerini savunan çevreler, karşılıklı ticari çıkarların bölgesel aktörleri barış masasında tutacağını iddia ediyor. Üst düzey bir İsrailli bürokrat bu yaklaşımı, “Bir kez yatırım yaptığınızda artık işin içindesiniz” sözleriyle değerlendirdi.

Öte yandan Gazze’de resmi “ateşkes” ilan edilmesinden bu yana İsrail ordusunun müdahaleleriyle 1.400’ü aşkın Filistinli yaşamını yitirdi. Bölgedeki 2,1 milyonluk toplam sivil nüfusun üçte ikisi halen naylon çadırlarda ve derme çatma barınaklarda hayatta kalmaya çalışıyor.

Telegraph’ın kapsamlı araştırması, Gazze’nin geleceğine yön verecek kurul içindeki girift ticari ilişkileri sorgularken, Körfez liderlerinin yatırımlarının nereye yönlendirildiğinden tam olarak haberdar olup olmadığı ve bölge halklarının bu mali bağları öğrenmesi durumunda nasıl bir reaksiyon vereceği sorularını gündeme taşıyor.

Çok Okunanlar

Exit mobile version