Trump’ın yasama tehdidi Cumhuriyetçi cepheyi ikiye böldü

Cumhuriyetçi Senato Çoğunluk Lideri John Thune, Trump’ın “kürsü işgali” yorumuna geçilmesi yönündeki baskısına açıkça karşı çıkarak Senato’nun bu adımı atmayacağını ilan etti. Trump ise SAVE Amerika Yasası geçmeden hiçbir tasarıya imza atmayacağını duyurarak kendi partisinin önceliklerini fiilen rehin aldı.

Senato Çoğunluk Lideri John Thune, Trump’ın Cumhuriyetçileri kürsü işgali kuralını köklü biçimde yeniden yorumlamaya zorlama girişimine direnç gösteriyor.

Thune’un bu tutumu, SAVE Amerika (Amerikalı Seçmen Uygunluğunu Güvence Altına Alma) Yasası’nın geçirilmesi için “kürsü işgali” yorumuna başvurulması talebini öne çıkaran Trump ile doğrudan bir irade çatışmasına dönüşmüş durumda. Bu kilitlenme, Senato’nun yıl sonuna kadar felç olma riskini beraberinde getiriyor.

Thune, Pazartesi günü Demokratların SAVE Amerika Yasası’na direnmek için sürekli kürsüde tutulması gerektiği yönündeki öneriyi kesin bir dille reddetti.

Bu yöntemi “Senato kürsüsünde kaosa” zemin hazırlayacak bir hamle olarak niteleyen Thune, muhabirlere şunları söyledi:

“Konuyu enine boyuna inceledim. Sonuçta bu yöntemin işe yarayacağını ve başarıya ulaşacağını kanıtlamanız gerekiyor. Dışarıda vaat edilenlere bakılırsa somut bir sonuç alınacakmış gibi sunuluyor; ancak geçmiş deneyimler ışığında bunun nasıl gerçekleşeceğini görmek son derece güç.”

Thune, “Demokratların bu seçeneği hem Çoğunluk Lideri Harry Reid hem de Çoğunluk Lideri Schumer döneminde iki kez değerlendirdiğini, ama her iki seferinde de vazgeçtiğini” sözlerine ekledi.

Savunmasız Cumhuriyetçiler risk altında

Thune’a göre Demokratların Temsilciler Meclisi’nden geçen seçim reformu tasarısını bloke etmek için sürekli kürsüde kalmasını zorunlu kılmak, Cumhuriyetçilerin art arda gelen değişiklik oylamalarında yer almasına yol açacak.

Bu durum, Kasım seçimleri öncesinde Senatör Susan Collins gibi hassas konumdaki isimleri zor oylamalara sürükleyecek.

Thune, “İnsanların fark etmediği şu: Bu sınırsız tartışma hakkı olduğu kadar sınırsız değişiklik hakkı da demek. Hem nihai hedefin, yani SAVE Amerika Yasası’nın, hem de tasarıyı baştan geçersiz kılabilecek değişiklikleri boşa çıkarma sürecinin arkasında birleşik bir destek olması şart” diye uyardı ve “Bu yöntemle tarihte geçirilmiş tek bir yasa bulamıyoruz” diye de ekledi.

Thune’un bu açıklamaları, Trump’ın Pazar günü SAVE Amerika Yasası Senato’da onaylanmadan hiçbir tasarıya imza atmayacağını duyurmasının hemen ardından geldi.

Trump, Truth Social hesabında yaptığı paylaşımda şu mesajı verdi:

“Başkan sıfatıyla bu yasa geçene kadar diğer tasarıları imzalamayacağım. Sulandırılmış versiyonu değil, tam versiyonu istiyorum. SEÇİLECEK SEÇMENE KİMLİK VE VATANDAŞLIK BELGESİ GÖSTERME ZORUNLULUĞU, ASKERİ PERSONEL, HASTALIK VE ENGELLİLİK DIŞINDA POSTAyla OY KULLANMA YASAĞI.”

Muhalefet hem dışarıdan hem içeriden

Bazı Cumhuriyetçi senatörler, Trump’ın SAVE Amerika Yasası geçmeden tüm yasama faaliyetlerini dondurma tehdidine açıkça çekimser yaklaştı.

Collins, Trump’ın bu tutumunun kendisinin kürsü işgali konusundaki görüşünü değiştirmeyeceğini açıkladı. “Bu, kürsü işgalinin mevcut haliyle korunması gerektiğine ilişkin kanaatime hiçbir şekilde etki etmiyor. Kürsü işgalinin nasıl işleyeceğini de anlamıyorum” dedi.

Collins, “Gündemde önemli tasarılar var. Konut oylaması üzerinde çalışıyoruz; bu, Amerikan halkı için son derece önemli. Çevre Güvenlik Bakanlığı’nın finansmanını da sağlamamız gerekiyor” diye ekledi.

DHS’nin Demokratların Göçmenlik ve Gümrük Muhafaza Bürosu (ICE) ile Gümrük ve Sınır Muhafaza Dairesi (CBP) birimlerinde reform talebi nedeniyle kapılarını kapatmak zorunda kaldığı hatırlatılmalıdır.

Senatör John Kennedy ise Trump’ın bu tehdidinin Cumhuriyetçilerin öncelikleri açısından ciddi sonuçlar doğurabileceğini vurguladı.

Partiler üstü bir destekle ilerleyen 21. Yüzyıl İçin Konut Yasası’nın ve Senatör Markwayne Mullin’in, İç Güvenlik Bakanlığının onaylanmasının bu gelişmeden doğrudan etkileneceğini kaydeden Kennedy, “Mullin’in onay süreci yavaşlar, konut tasarısı arka sıraya atılır, belki başka şeyler de” diye belirtti.

Beyaz Saray, daha sonra yaptığı bir açıklamada Trump’ın SAVE Amerika Yasası geçene kadar tüm tasarıları veto etme tehdidinin, DHS’nin yeniden açılması ve finansmanının sağlanmasına ilişkin olası bir anlaşmayı kapsamadığını netleştirdi. DHS bünyesinde Ulaştırma Güvenlik İdaresi ve diğer kurumlar da yer alıyor.

Muhafazakar kanat harekete geçiyor

Trump’ın SAVE Amerika Yasası geçmeden Kongre çıkışlı hiçbir yasayı imzalamayacağı tehdidi, Cumhuriyetçi senatörler üzerinde tasarıyı geçirme yolları arama konusunda ciddi bir baskı oluşturdu.

Demokratların sürekli kürsüde kalmasını zorunlu kılan yorumu hayata geçirme girişiminin öncülüğünü yapan Senatör Mike Lee, Trump’ın güçlü savunuculuğunun ve yasama sürecini kilitleme tehdidinin Cumhuriyetçi grup içindeki dengeleri değiştirdiğini söyledi. Lee, Trump’ın tasarıya tam destek verdiğini vurgulayarak “Çok yardımcı oluyor” dedi.

Senato’nun bir diğer önde gelen muhafazakar ismi Senatör Rick Scott da SAVE Amerika Yasası geçene kadar tüm diğer tasarılarda sert tutum sergileme yönündeki Trump tehdidine destek verdiğini açıkladı.

Scott, “SAVE Amerika Yasası’nın geçirilmesi için her türlü adımı destekliyorum. Kürsü işgalinin işe yarayıp yaramayacağını ciddi biçimde konuşmamız gerekiyor” dedi.

Scott, SAVE Amerika Yasası’nı “DHS finansmanından sonra yapılması gereken en önemli şey” olarak tanımladı ve Trump’ın Truth Social paylaşımına “katılıyorum” dedi.

Salı toplantısından çıkacak karar belirleyici

Cumhuriyetçiler, Cumhuriyetçi grup içinde Demokratların saatlerce, günlerce, haftalarca aktif tartışma yürütmesini zorunlu kılan kürsü işgali yorumuna hala güçlü bir direniş sürerken, Salı günü yasama seçeneklerini tartışmak üzere bir araya geliyor.

Thune’un liderlik ekibinden Senatör Steve Daines şunları kaydetti: “Lider, Salı günü hepimizi bir araya toplayacak; hepimizin görmek istediği şeyi, yani SAVE Yasası’nın geçirilmesini sağlayacak bir yol olup olmadığını anlamak için.”

Daines ayrıca Cumhuriyetçi liderlerin, seçmen kaydı sırasında pasaport ve nüfus cüzdanı gibi belgelerle vatandaşlığın kanıtlanması zorunluluğunu desteklemeleri için merkez eğilimli Demokratlar üzerindeki baskıyı artırmayı planladığını da belirtti.

Kamuoyu desteği Cumhuriyetçilerin elinde

2024 seçimleri öncesinde 1023 Amerikalı yetişkinle gerçekleştirilen bir Gallup anketi, seçmen kaydında vatandaşlık belgesi zorunluluğunu destekleyenlerin oranının yüzde 83 olduğunu ortaya koydu.

Pew Research’ün geçen yıl 3 bin 554 katılımcıyla yaptığı ankette de tüm seçmenlere devlet tarafından düzenlenen fotoğraflı kimlik gösterme zorunluluğu getirilmesi gerektiğini düşünenlerin oranı yine yüzde 83 olarak ölçüldü.

Daines, “Bu, 80’e karşı 20’lik bir mesele. Bence kilit nokta, Amerikalıların yüzde 80’inin desteklediği bir konuda Demokratların desteğini almak” dedi.

Merkez eğilimli Demokrat Senatör John Fetterman ise seçmen kimliği yasalarını “Jim Crow 2.0” olarak niteleyen parti içi söyleme geçen ay itiraz etmişti.

Fetterman, “Sıradan Amerikalıların oy kullanırken kimlik göstermesi radikal bir fikir değil ve bunlar kesinlikle Jim Crow’la ya da başka bir şeyle özdeşleştirilemez” demişti.

Schumer: Kongre’yi kilitleyeceğiz

Senato Azınlık Lideri Chuck Schumer ise hafta sonu yaptığı açıklamada, Cumhuriyetçilerin SAVE Amerika Yasası’na direnmek için kürsü işgaline başvurmayı zorlamaya kalkışması halinde Demokratların Senato’yu kilitleme kararı alacağı uyarısını verdi.

Schumer, Pazartesi günü Senato kürsüsünden şu uyarıda bulundu: “Bu gerçekleşirse Kongre’de tam bir çıkmaza girilir.”