Türkiye 2026’da iklim zirvesine ev sahipliği yapacak

Avustralya’nın adaylığı başarısızlıkla sonuçlandıktan sonra, Türkiye gelecek yılki BM iklim konferansına ev sahipliği yapacak.

Türkiye ve Avustralya, görüşmelerin yeri konusunda bir yıldan fazla bir süredir karşı karşıya gelmişlerdi ve bu çıkmaz, Brezilya’nın Belém kentinde düzenlenen mevcut iklim zirvesinin son gününe kadar uzadı.

Bir çözüm bulunamamış olsaydı, gelecek yılki zirve varsayılan olarak Almanya’ya devredilecekti, fakat Almanya bu etkinliği düzgün bir şekilde planlamak için yeterli zamanı olmadığını belirtmişti.

Avustralya İklim Değişikliği ve Enerji Bakanı Chris Bowen, Türkiye’nin 2026 görüşmelerine ev sahipliği yaparken, Avustralya’nın başkanlığı ve dolayısıyla diplomasiyi üstleneceğini söyledi.

Bu, iklim zirvesi (COP30) başkanlığının tüm yetkilerine ada ülkesinin sahip olacağı anlamına geliyor.

POLITICO’ya göre ismini vermeyen bir Türk yetkili, nihai anlaşmanın perşembe günü (20 Kasım) açıklanacağını söyledi. Türkiye, görüşmelere Antalya’da ev sahipliği yapmayı önermişti.

Bu, normalde tek bir ev sahibi ve başkanlığı olan yıllık iklim konferansı için oldukça sıra dışı bir düzenleme. Fakat bu, daha önce görülmemiş bir durum değil: 2017’de Almanya, Fiji’nin liderliğindeki bir konferansa ev sahipliği yapmıştı.

Bowen, “Avustralya’nın her şeyi elinde tutması elbette harika olurdu ama her şeyi elimizde tutamayız. Bu, Türkiye için de önemli bir taviz,” dedi.

Bowen, zirve öncesinde Pasifik’te ayrı görüşmelerin yapılacağını ve bu bölgenin iklim değişikliğiyle başa çıkmasına yardımcı olmak için para toplanacağını da sözlerine ekledi.

Almanya Bakanlık Müsteşarı Jochen Flasbarth, ülkesinin Batı Avrupa ve Diğerleri Grubu’na başkanlık ettiğini ve bu grubun, BM’nin dönüşümlü sistemine göre gelecek yılki görüşmelerin ev sahibinin seçileceğini belirtti ve tartışmalara olumlu bir yorum yaptı.

Flasbarth, “Olumlu bir ruh vardı. Gezegenin çok farklı uçlarında bulunan ancak aynı grupta yer alan iki ülkenin bir anlaşmaya varması olağanüstü bir şey,” dedi.

Gizli görüşmeleri tartışmak için isminin açıklanmaması koşuluyla konuşan bir Avrupalı diplomat ise, “Bu çirkin bir çözüm. Türkiye sadece gösteriş yapmak istiyor ve içeriği gerçekten umursamıyor, Avustralyalılar ise umursuyor ama etkinliği ve lojistiği kontrol etmiyorlar,” dedi.

Türkiye, 2053 yılında net sıfır sera gazı emisyonuna ulaşmayı hedefliyor. Bu tarih, bilimsel nedenlerden çok sembolik bir anlam taşıyan İstanbul’un fethinden 600 yıl sonra olması nedeniyle seçildi.

Bu yıl Ankara, 2035 yılına kadar emisyonlarının yaklaşık yüzde 16 artacağı yeni bir iklim hedefi sundu. Ülke, geçen yıl Polonya’yı geçerek Avrupa’nın en büyük kömür kullanıcısı oldu ve bölgesel bir transit merkezi olmak için gaz arama çalışmalarını hızlandırma hedefini güdüyor.

Avustralya, zirveyi birlikte düzenlemeyi planladığı Birleşik Krallık ve bazı Avrupa ülkeleri ile Pasifik bölgesinin desteğini almıştı.

Fakat Çarşamba günü yapılan bir dizi uzun toplantı sırasında Avustralya, Türkiye’yi geri adım atmaya ikna edemedi.

Avustralya, Adelaide şehrinde görüşmelere ev sahipliği yapmak için favoriydi. Fakat salı günü, Başbakan Anthony Albanese, Ankara’nın galip gelmesi halinde ülkesinin Türkiye’nin ev sahipliğini engellemeyeceğini söyleyerek geri adım attı.

Ofisi daha sonra yaptığı açıklamada, Avustralya’nın yarışmayı kazanması halinde Türkiye’nin de aynısını yapmasını beklediğini kastettiğini açıkladı.