Ukrayna, ABD hava savunma sistemlerine alternatif geliştiriyor

ABD’nin İran ile yaşadığı savaş nedeniyle Ukrayna’ya füze sevkiyatını azaltması üzerine Kiev yönetimi, “Freya” kod adlı yerli hava savunma projesini başlattı. Ukraynalı savunma şirketi Fire Point tarafından geliştirilen ve Avrupa bileşenlerini içeren sistemin, ABD üretimi Patriot bataryalarına alternatif olması hedefleniyor.

ABD’nin İran ile girdiği savaş nedeniyle Ukrayna’ya yönelik mühimmat sevkiyatında kesintiye gitmesi, Kiev’i savunma sanayiinde alternatif arayışlara itti.

Politico’nun aktardığına göre Ukrayna, başta Patriot sistemleri için kullanılan önleme füzeleri olmak üzere, ABD menşeli hava savunma donanımlarının eksikliğini gidermek amacıyla kendi yerli sistemlerini geliştirmeye başladı.

ABD ve İsrail’in İran’a düzenlediği saldırıların ardından, Ukrayna için kritik önem taşıyan Patriot PAC-3 önleme füzelerinde ciddi bir tedarik darboğazı oluştu.

Avrupa ülkelerinin elindeki IRIS-T veya SAMP-T gibi muadil sistemlerin, Avrupa Birliği genelinde hüküm süren Amerikan silahı eksikliği nedeniyle bu boşluğu hızlı bir şekilde dolduramayacağı belirtildi.

Kiev yönetimi, NATO programları üzerinden PAC-3 alımını sürdürürken eş zamanlı olarak alternatif çözümler üzerinde çalışıyor.

Ukraynalı silah şirketi Fire Point, “Freya” adı verilen ve “pan-Avrupa” niteliği taşıdığı vurgulanan yeni bir hava savunma konsepti geliştirdi.

Proje, hafif bir fırlatma rampasının, Alman Diehl Defense şirketine ait arayıcı başlıklarla donatılmış FP-7 gemisavar füzeleriyle birleştirilmesini öngörüyor.

Fire Point’in sahibi Denis Ştilerman, 7 metre uzunluğundaki kompozit gövdeli FP-7 füzesinin 1500 m/s hıza ulaşabildiğini bildirdi. Ştilerman, füzeyi Rus üretimi S-400 sistemlerinin bir türevi olarak tanımlayarak sistemin Avrupa radar, komuta ve kontrol ağlarına entegre edilebileceğini ifade etti.

Başlangıçta ABD üretimi ATACMS füzelerine daha maliyet etkin bir alternatif olarak tasarlanan füzenin, anti-balistik önleme kapasitesine de sahip olduğu kaydedildi.

Ştilerman, Ukrayna’nın henüz yerli imkanlarla üretemediği kara radarları ve arayıcı başlıklara erişim sağlamak karşılığında füzeleri test süreçleri için ücretsiz sunmayı teklif ettiklerini açıkladı.

Her bir balistik füze fırlatmasının yaklaşık 5 milyon dolara mal olduğunu hatırlatan Ştilerman, Freya sisteminin potansiyel bileşenleri arasında İsveç, Fransa, Almanya, Danimarka ve Norveç teknolojilerinin yanı sıra NATO’nun Link 16 taktik veri ağının da yer aldığını belirtti.

Projenin önündeki en büyük engelin Avrupa’daki bürokrasi olduğunu vurgulayan Ştilerman, “Her şey Avrupa bürokrasisine bağlı. Entegrasyona ihtiyacımız var ancak radar ve yönlendirme sistemlerine sahip değiliz. Bu nedenle süreç, bu teknolojilere ne kadar çabuk ulaşabileceğimize bağlı” dedi.

Ukrayna Devlet Başkanı Vladimir Zelenskiy, geçtiğimiz ay yaptığı açıklamada bir yıl içinde yerli bir anti-balistik sistem kurma niyetini dile getirmişti.

Politico’nun değerlendirmesine göre bu çabalar, Kiev ve Avrupalı müttefiklerinin, Donald Trump’ın öngörülemez politikaları karşısında Amerikan silahlarına olan bağımlılığı azaltma stratejisini yansıtıyor.

Nisan ayı sonunda bir açıklama yapan Ukrayna Hava Kuvvetleri Haberleşme Dairesi Başkanı Albay Yuriy İgnat, envanterdeki Patriot füzelerinde ciddi bir açık olduğunu ve ABD yapımı sistemlerin “yetersiz ikmal” ile çalıştığını duyurmuştu.

Zelenskiy ise hava savunma stoklarının her an tükenebileceği uyarısında bulunmuştu. Foreign Policy tarafından aktarılan bilgilere göre ABD’li yetkililer, uluslararası destek olmaksızın Ukrayna’nın iki gün dahi ayakta kalamayacağı görüşünü paylaştı.

Dergiye konuşan bir Avrupalı diplomat ise Kiev’e yapılacak sevkiyatların ABD-İran savaşının gidişatına bağlı olacağını bildirdi.