Diplomasi
Ukrayna Paris’te imzalanan güvenlik deklarasyonunun tam metnini yayımladı
Ukrayna Devlet Başkanlığı, Paris’te “gönüllüler koalisyonu” liderleri ve ABD ile imzalanan güvenlik garantileri deklarasyonunun tam metnini kamuoyuyla paylaştı. Belge, ateşkesin izlenmesi, çok uluslu güçlerin konuşlandırılması ve Ukrayna ordusuna uzun vadeli destek sağlanmasını içeren beş temel bileşenden oluşuyor.
“Gönüllüler koalisyonu” liderleri, Ukrayna ve ABD, dün Paris’te “Ukrayna’da Kalıcı ve Uzun Vadeli Barış İçin Güvenilir Güvenlik Garantileri” başlıklı bir deklarasyon imzaladı.
Belgenin tam metni, Ukrayna Devlet Başkanı Vladimir Zelenskiy’nin resmi internet sitesinde yayımlandı.
Forbes dergisinin aktardığı metinde, Ukrayna’nın egemenliğinin ve uzun vadeli barışın sağlanmasının “barış anlaşmasının ayrılmaz bir parçası olması gerektiği” vurgulandı. Herhangi bir çözümün “Ukrayna için güvenilir güvenlik garantileriyle desteklenmesi gerektiği” belirtildi.
Liderler, ateşkesin sağlanmasının ardından devreye girecek garantiler kapsamında yükümlülük üstlenmeye hazır olduklarını bildirdi. Yayımlanan belgeye göre bu garantiler beş bileşenden oluşuyor:
Ateşkes izleme ve doğrulama mekanizması
Deklarasyonun ilk maddesi, ABD tarafından önerilen ateşkes izleme ve doğrulama mekanizmasına katılımı içeriyor. Belgede, “Ateşkesin gözetilmesi için ‘gönüllüler koalisyonu’ üyelerinin katkılarını da içeren sürekli ve güvenilir bir izleme sistemi kurulacak. Her türlü ihlali incelemek, sorumluluğu belirlemek ve düzeltici tedbirleri tespit etmek amacıyla kurulacak Özel Komisyon’da koalisyon temsil edilecektir” ifadeleri yer aldı.
Ukrayna ordusuna destek
İkinci madde, Ukrayna ordusunun desteklenmesine odaklanıyor. Koalisyon, “ilk savunma ve caydırıcılık hattı” olmaya devam eden Ukrayna ordusunun sürdürülebilir muharebe yeteneğini korumak için kritik öneme sahip uzun vadeli askeri yardım ve silah sağlamayı sürdürme konusunda anlaştı.
Bu desteğin kapsamı şu şekilde sıralandı:
“Uzun vadeli savunma paketleri; silah alımlarının finansmanına destek; Ukrayna ordusunun finansmanı için Ukrayna ile devlet bütçesi konularında işbirliğinin sürdürülmesi; gelecekteki bir silahlı saldırı durumunda ek yardımın süratle sağlanması için savunma stoklarına erişim; savunma yapılarının inşasında Ukrayna’ya pratik ve teknik destek.”
Çok uluslu güçlerin konuşlandırılması
Belgenin üçüncü maddesi, Ukrayna ordusunun toparlanmasını desteklemek ve caydırıcılığı sağlamak amacıyla koalisyon üyesi ülkelerin katkılarıyla oluşturulacak “Ukrayna için çok uluslu güçleri” tanımlıyor.
Metinde şu ifadelere yer verildi:
“Hava sahasında, denizde ve karada güvenliğin sağlanması ve Ukrayna ordusunun yeniden inşasına yönelik tedbirlerin hazırlanması için koordineli bir askeri planlama yürütülmüştür. Bu tedbirlerin, çatışmaların güvenilir bir şekilde durdurulmasının ardından Ukrayna’nın talebi üzerine sıkı bir şekilde uygulanması gerektiğini teyit ettik. Bu unsurlar, Avrupalı olmayan koalisyon üyelerinin katılımı ve ABD’nin önerilen desteğiyle birlikte Avrupa liderliğinde yürütülecektir.”
Gelecekteki saldırılara karşı taahhüt
Dördüncü madde, Rusya tarafından gelecekte gerçekleştirilebilecek bir silahlı saldırı durumunda Ukrayna’nın barışı yeniden tesis etmesine destek olma yükümlülüğünü içeriyor.
Liderler, “Rusya’nın gelecekteki bir saldırısı” durumunda Ukrayna’ya yardım sağlanması ve barış ile güvenliğin yeniden tesis edilmesine yönelik yaklaşımlarını belirleyen taahhütleri nihai hale getirme konusunda anlaştı. Belgede, “Bu taahhütler askeri kabiliyetlerin kullanımını, istihbarat ve lojistik desteği, diplomatik girişimleri ve ek yaptırımların uygulanmasını içerebilir” denildi.
Savunma işbirliğinin derinleştirilmesi
Beşinci ve son madde, Ukrayna ile savunma alanında uzun vadeli işbirliğinin derinleştirilmesini öngörüyor. Taraflar, eğitim, savunma sanayiinde ortak üretim (özellikle ilgili Avrupa araçlarının kullanımıyla) ve istihbarat alanındaki işbirliği dahil olmak üzere, Ukrayna ile savunma alanında karşılıklı yarar sağlayan işbirliğini geliştirmeye ve derinleştirmeye devam etme kararı aldı.
Belgede ayrıca tarafların, Paris’teki koalisyon operasyonel karargahında ABD-Ukrayna-Koalisyon koordinasyon grubu oluşturmaya karar verdiği kaydedildi.