Zirveye saatler kala: Trump ve Putin’in gündeminde hangi konular var?

Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ile ABD Başkanı Donald Trump, önümüzdeki saatlerde Alaska’nın Anchorage kentinde yedi yıl aradan sonra ilk kez ikili görüşme yapacak.

Trump’ın programına göre saat 22.30’da (Türkiye saati) başlayacak görüşmenin, 16 Ağustos sabahı 05.00’e kadar sürmesi planlanıyor.

Alaska Valisi Mike Dunleavy, Trump’ın Putin’i şahsen karşılayacağını ve Amerikan başkanının “en yüksek düzeyde misafirperverlik” göstereceğini söyledi.

Görüşmenin ana gündem maddesinin Ukrayna’daki çatışmaların olası çözümü olacağı belirtiliyor. Trump, müzakereler öncesinde Truth Social hesabından “Süreçte bahisler yüksek” mesajını paylaştı.

Air Force One uçağında gazetecilere konuşan Trump, Ukrayna konusunda önceki açıklamalarını yineleyerek, “Ben bunu kendim için yapmıyorum, buna ihtiyacım yok. Bunu, çok sayıda hayatı kurtarmak için yapıyorum,” dedi.

Beyaz Saray Sözcüsü Karoline Leavitt ise Trump’ın Moskova’ya yeni yaptırımlar getirmek istemediğini açıkladı.

Trump, 14 Ağustos’ta Fox News yayınında Ukrayna konulu görüşmelerin başarısız olma ihtimalini yüzde 25 olarak değerlendirdi. Görüşmenin, Ukrayna Devlet Başkanı Volodımır Zelenskiy ile yapılacak olası ikinci buluşmaya hazırlık olduğunu belirtti. Trump, “Burada Ukrayna adına müzakere yapmak için değil, onları masaya oturtmak için bulunuyorum,” dedi.

Uzmanlardan ihtiyatlı değerlendirme

Vedomosti gazetesine konuşan Rusya Bilimler Akademisi ABD ve Kanada Enstitüsünden Pavel Koşkin, Alaska’daki buluşmayı başlı başına bir diplomatik başarı olarak değerlendirdi ancak kalıcı barış için Ukrayna ve AB’nin de sürece dahil edilmesi gerektiğini belirtti.

The Washington Post ise Avrupa’da bazı çevrelerin, Putin’in Trump’ın dikkatini Ukrayna’dan küresel güvenliğe ve “nüfuz alanlarının paylaşımına” çekmesinden endişe duyduğunu yazdı. Trump, Temmuz sonunda nükleer silahların azaltılması yönünde yeni bir anlaşma sinyali vermişti.

Görüşmelerde, 2011’de yürürlüğe giren ve 2026’da süresi dolacak olan Stratejik Silahların Azaltılması Anlaşması (SNV-3) da gündeme gelebilir. Rusya, Şubat 2023’te anlaşmadaki katılımını askıya almıştı.

Rusya Bilimler Akademisi Dünya Ekonomisi ve Uluslararası İlişkiler Enstitüsünden (IMEMO) Dmitriy Stefanoviç, Alaska’da silah kontrolü konusunun yüzeysel biçimde ele alınabileceğini, en önemli sonucun ise gelecekteki müzakereler için kapsamlı bir ajanda oluşturulması olabileceğini ifade etti.

Bunun yanı sıra Koşkin, Trump’ın Çin’i de kapsayan üçlü bir anlaşma üzerinde çalışabileceğini söyledi. Ancak ABD’nin Altın Kubbe adı verilen 175 milyar dolarlık füze savunma sistemi projesi, uzmanlara göre silah kontrolü konusundaki ilerlemeyi zorlaştırabilir.