Amerika Birleşik Devletleri, Çin’e yuan’ın değer kazanmasına izin vermesi çağrısında bulunarak, Pekin’i şeffaflık eksikliğiyle suçladı ve para birimini “önemli ölçüde düşük değerli” olarak tanımladı.
ABD Hazine Bakanlığı, perşembe günü yayımlanan bir raporda, “Çin yetkililerinin, RMB döviz kuru ile ilgili olarak piyasa baskısı ve makroekonomik temellerle uyumlu şekilde zamanında ve düzenli bir şekilde güçlenmesine izin vermelerinin önemli olduğunu” belirtti.
Bakanlık, Çin’in döviz kuru politikalarının, büyük ABD ticaret ortakları arasında “nispi şeffaflık eksikliği” ile öne çıktığını, ancak Pekin’i döviz manipülatörü olarak tanımlamaktan kaçındığını ekledi.
ABD Hazine Bakanlığı’nın bu raporu, Washington’ın uzun süredir devam eden, Pekin’in yuan’ı bilerek düşük değerli tutma endişesiyle yayımlandı. Son olarak 2019’da, ABD Başkanı Donald Trump’ın ilk döneminde Çin’i döviz manipülatörü olarak tanımlamıştı.
Raporda, “Bu nispi şeffaflık eksikliği, Hazine’nin, Çin’in gelecekte RMB’nin değer kazanmasını engellemek amacıyla resmi veya gayri resmi kanallar aracılığıyla müdahale ettiği yönünde mevcut deliller ortaya çıkarsa, Çin’i döviz manipülatörü olarak tanımlamasına engel olmayacaktır” denildi.
Trump’ın ilk döneminde görülen keskin değer kaybının aksine – ki bu, Pekin’in tarifelere karşı koymak amacıyla yuan’ın değerinin zayıflamasına izin verdiği yönündeki spekülasyonları körüklemişti – para birimi, “ticaret savaşı 2.0″da daha güçlü bir seyir izlemiş durumda. Ancak, Washington’un neredeyse tüm ticaret ortaklarına karşı kapsamlı “karşılıklı tarifeler” duyurduğu nisan başındaki kısa süreli düşüş hariç, yuan daha güçlü bir seyir izledi.
Buna rağmen, Çin para birimi yaygın olarak düşük değerli görülüyor. Goldman Sachs analistleri, 5 Ocak’ta yayımladıkları bir raporda, yuan’ın ABD doları karşısında adil değerinin yaklaşık yüzde 25 altında işlem gördüğünü değerlendirdi.
Cuma günü, Çin Merkez Bankası, yuan’ın günlük sabitleme oranını – diğer adıyla günlük referans oranını – ABD doları karşısında 6.9678 olarak belirlerken, offshore ticaret öğleden sonra biraz daha güçlü seyrederek yaklaşık 6.947 seviyelerine çıktı. Para birimi, 23 Ocak’ta merkez bankasının yuan’ı psikolojik olarak önemli bir eşiği aşması için güçlendirmesinin ardından, ABD doları karşısında yedi yuan seviyesinin üzerinde tutundu.
Analistler, Çin Merkez Bankası’nın daha güçlü bir para biriminden yana olabileceğini, ancak aşırı hızlı bir değer artışına karşı temkinli olduğunu geniş ölçüde kabul ediyor.
Yuan, geçtiğimiz yıl boyunca ABD doları karşısında yaklaşık yüzde 5 değer kazandı.
Geçen hafta yayımlanan bir röportajda, Çin Merkez Bankası Başkanı Pan Gongsheng, bankanın “beklentileri iyi yöneterek, yuan’ı temel olarak makul ve dengeli bir seviyede tutmaya devam edeceğini” söyledi.
15. beş yıllık plan süresince, yuan döviz kuru belirleme mekanizmasını da iyileştireceklerini, piyasaların döviz kuru belirlemede belirleyici rolünü koruyacaklarını, esnekliği sürdüreceklerini ve aşırı dalgalanmalara karşı önlem alacaklarını ekledi.