Ortadoğu
ABD, Irak’ta kendi onaylayacağı hükümeti bekliyor
ABD’nin, kendi tarafından onaylanacak yeni bir hükümet kurulana kadar Irak Merkez Bankası’na yönelik dolar sevkiyatlarını ve güvenlik koordinasyonunu askıya aldığı bildirildi. Washington yönetimi, başbakanlık adaylığı için gündeme gelen Muhammed Şiya es-Sudani ve Nuri el-Maliki isimlerine karşı çıkarken; Irak Merkez Bankası söz konusu kısıtlama haberlerini yalanlayan bir açıklama yayımladı.
El-Hadas tarafından 20 Nisan tarihinde yayımlanan habere göre Amerika Birleşik Devletleri, Washington yönetimi tarafından kabul edilebilir nitelikte yeni bir Bağdat hükümeti kurulana dek Irak’a yönelik tüm finansman faaliyetlerini ve güvenlik koordinasyonunu durdurdu.
Söz konusu kısıtlama kararının, Irak Merkez Bankası’na (CBI) düzenli olarak gerçekleştirilen nakit dolar sevkiyatlarını da kapsadığı belirtildi.
Suudi Arabistan merkezli haber kanalının aktardığı bilgilere göre ABD yönetimi, güvenlik alanındaki işbirliğinin sürdürülebilmesi için ek bir şart daha sundu.
Washington’ın, Bağdat’taki ABD Büyükelçiliği’ne yönelik gerçekleştirilen bombalı saldırılara karıştığı değerlendirilen isimlerin açıklanmasını talep ettiği kaydedildi.
Öte yandan Irak Merkez Bankası, pazartesi günü resmi bir açıklama yaparak el-Hadas’ta yer alan bu iddiaları yalanladı.
Petrol gelirleri New York Federal Rezerv Bankası’nda toplanıyor
Irak ekonomisindeki döviz akışını kontrol eden mekanizma, 2003 yılından bu yana yürürlükte olan ve temelleri Koalisyon Geçici Yönetimi’nin başındaki Paul Bremer döneminde atılan bir düzenlemeye dayanıyor.
Bu sistem uyarınca Irak’ın elde ettiği petrol gelirlerinin tamamı, doğrudan New York Federal Rezerv Bankası nezdindeki bir hesaba yatırılıyor. Mevcut yapı, ABD yönetimine Irak Merkez Bankası’na aktarılacak dolar miktarını doğrudan belirleme ve denetleme imkânı tanıyor.
Bu işleyiş dahilinde Irak Maliye Bakanlığı, ihtiyaç duyduğu nakit fonların temini için ABD Hazine Bakanlığı’na resmi başvuruda bulunmak zorunda kalıyor.
Washington, iletilen bu talepleri kendi belirlediği ölçütler çerçevesinde inceleyerek onaylama veya reddetme yetkisini elinde bulunduruyor.
Her ay paletler halinde nakit doların Bağdat’a nakledilmesini sağlayan bu kritik mekanizma; Irak’ın kamu maaşları, gıda ithalatı ve ilaç tedariki gibi temel harcamalarını karşılayabilmesi noktasında hayati bir işlev görüyor.
Washington dolar transferlerini stratejik kaldıraç olarak kullanıyor
İlgili haberde, Washington’ın Bağdat hükümetinin bölgesel politikalarını kendi stratejik çizgisine uzak bulduğu dönemlerde bu transferleri yavaşlattığı veya miktarını azalttığı ifade edildi.
Bu kapsamdaki en hassas başlıklar arasında, İran’a yönelik uygulanan ekonomik yaptırımlar yer alıyor. Irak için İran, yalnızca en önemli ticari ortaklardan biri değil, aynı zamanda ülkenin elektrik üretimi için zaruri olan doğal gazın başlıca tedarikçisi konumunda bulunuyor.
Beyaz Saray Muhammed Sudani ve Nuri Maliki isimlerini reddediyor
Irak’ta parlamento seçimlerinin üzerinden beş aydan fazla zaman geçmesine rağmen başbakanlık makamı hâlâ doldurulamadı. Şii partilerin parlamentodaki en büyük bloğu olan Koordinasyon Çerçevesi (CF), yeni başbakan ismi üzerinde bir uzlaşı sağlayamadı.
Washington yönetiminin, mevcut Başbakan Muhammed Şiya es-Sudani’nin görevine devam etmesine karşı çıktığı gibi, eski Başbakan Nuri el-Maliki’nin yeniden iktidara gelmesine de sıcak bakmadığı bildirildi.
ABD yönetiminin Maliki’yi İran’a yakın bir figür olarak konumlandırdığı belirtilirken, eski ABD Başkanı Donald Trump da Maliki’nin adaylığının güçlenmesi üzerine Truth Social platformu üzerinden görüşlerini paylaştı. Maliki’nin önceki dönemini “yoksulluk ve tam kaos” olarak niteleyen Trump, bu ismin yeniden seçilmesi durumunda ABD’nin Irak’a yönelik yardımlarını keseceğini dile getirdi.
329 sandalyeli Irak parlamentosunda 185 milletvekili ile temsil edilen Koordinasyon Çerçevesi’nin, yasal süreç uyarınca 26 Nisan tarihine kadar başbakan adayını belirlemesi bekleniyor.