Amerika
ABD’de enflasyon son üç senenin zirvesine çıktı
İran’daki savaşın ekonomide dalga etkisi yaratması ile birlikte ABD’de enflasyon nisan ayında %3,8’e çıkarak son üç yılın en yüksek seviyesine ulaştı.
Enflasyon hızlanmaya devam ederken, bu durum Amerikalıların maaşlarını hızla eritiyor. Nisan ayı enflasyon oranı, fiyatların 2023’ten bu yana ilk kez maaş artış hızını aştığı anlamına geliyor.
Bu durum, tüketicileri zaten etkisi altına almış olan satın alma gücü krizini daha da şiddetlendirebilir.
Son iki yıldır ücret artışlarının hızı yavaşlıyor. Kasım ayında ücret artışı neredeyse %4’lük bir hızla devam etmişti.
Cuma günü açıklanan nisan ayı istihdam raporu, ücret artışının %3,6’ya gerilediğini gösterdi.
Enflasyondaki genel artış, iktisatçıların beklentileriyle uyumluydu. Aylık bazda enflasyon %0,6 arttı.
Çalışma İstatistikleri Bürosu’nun (BLS) açıklamasına göre, gıda ve enerji maliyetleri hariç tutulan çekirdek enflasyon da bir önceki aya göre %0,4 arttı. Bu artış, iktisatçıların beklentilerinin üzerindeydi.
Salı sabahı itibarıyla, petrol fiyatları yıl başından bu yana %70’in üzerinde artmış ve bir galon benzinin ortalama fiyatı 4,50 dolara ulaşmıştı.
BLS yaptığı açıklamada, “Enerji endeksi nisan ayında yüzde 3,8 artarak aylık genel enflasyon artışının yüzde kırkından fazlasını oluşturdu,” dedi.
Yine de enerji fiyatlarının etkisini henüz tam olarak hissettirmemiş olabilir. Citigroup pazartesi günü müşterilerine gönderdiği notta, “Enerji maliyetlerinin çekirdek mal fiyatlarına yansımaya başlaması muhtemelen en az birkaç ay daha sürer,” dedi.
BLS ayrıca, uçak biletleri ve giyim dahil olmak üzere enerji piyasasına bağlı diğer fiyatların da bu ay yükseldiğini kaydetti. Yalnızca uçak biletleri bir yıl öncesine göre yüzde 20 arttı.
Argus verilerine göre, İran ile savaşın başlamasından bu yana jet yakıtı fiyatları yüzde 60 arttı.
Buna karşılık, Delta Air Lines, United Airlines ve Southwest dahil olmak üzere bir dizi havayolu şirketi bagaj ücretlerini artırdı. Bazı uluslararası havayolu şirketleri de bilet fiyatlarına ek ücretler uyguladı.
ABD Posta Servisi, nisan ayında artan yakıt maliyetlerini telafi etmek için “sınırlı süreli fiyat değişikliği” uyguladı.
Salı günkü rapor, “evde tüketilen gıda” veya market fiyatları gibi diğer kategorilerin nisan ayında %0,7 arttığını, ulaşım dahil hizmetlerin ise bir önceki aya göre %0,5 arttığını gösterdi.
Market fiyatlarındaki artış, son dört yılın en yüksek seviyesi oldu.
Fakat bu, tüketiciler için her açıdan kötü bir haber değildi. Yeni araç, tıbbi bakım, sağlık sigortası ve iletişim kategorilerinde fiyatlar hafifçe düştü. İkinci el araç fiyatları ay içinde sabit kaldı ve araç bakım fiyatları da hafifçe geriledi.